အာဆီယံလမ်းကြောင်းထက် ပိုထိရောက်မယ့် မဟာဗျူဟာသစ်နဲ့ မြန်မာ့အရေးကို ချဉ်းကပ်ဖို့ အမေရိကန် အောက်လွှတ်တော် မြန်မာ့အရေးကြားနာပွဲ တက်ရောက်သူ အားလုံးက သဘောတူခဲ့ကြပါတယ်။
“ထွက်ပေါက်မရှိတဲ့ မဟာဗျူဟာ- မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အဆုံးမရှိတဲ့ အကျပ်အတည်းနဲ့ အမေရိကန်ရဲ့ ကန့်သတ်ထားတဲ့ ရွေးချယ်ခွင့်များ” ကြားနာပွဲကို ဒေသစံတော်ချိန် နိုဝင်ဘာ ၁၉ ရက်က အမေရိကန်အောက်လွှတ်တော်မှာ ပြုလုပ်ခဲ့တာပါ။
မြန်မာ့အရေးနဲ့ပတ်သက်ပြီး ခိုင်မာတဲ့ အချက်အလက်နဲ့ နည်းလမ်းတွေ ရနိုင်မယ့် ကျွမ်းကျင် ပညာရှင်တွေရဲ့ သက်သေခံ ထွက်ဆိုချက်တွေကို လွှတ်တော်အမတ်တွေနဲ့ တာဝန်ရှိသူတွေက ရယူကြားနာတဲ့ပွဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ကြားနာပွဲမှာ အဓိကအကျဆုံး အချက်အဖြစ် တွေ့ရတာက အမေရိကန်နိုင်ငံက မြန်မာ့အရေးကို အာဆီယံလမ်းကြောင်းကနေ ဆက်လက်ချဉ်းကပ်တာထက် ပိုထိရောက်မယ့် ကိုယ်ပိုင်မူဝါဒ၊ မဟာဗျူဟာအသစ်နဲ့ ပြောင်းလဲချဉ်းကပ်ဖို့ ကြားနာပွဲမှာ ပါဝင်သူအားလုံးက သဘောတူညီခဲ့ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။
အခုကြားနာပွဲဟာ စစ်အာဏာသိမ်း ၄ နှစ်ကျော်ကာလအတွင်း မြန်မာ့အရေးနဲ့ပတ်သက်ပြီး အမေရိကန်လွှတ်တော်မှာ ပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ ကြာနားပွဲတွေထဲမှာ အကြီးဆုံးပွဲဖြစ်ကာ တော်လှန်ရေးအတွက် ရလဒ်ကောင်းတွေ ရှိလာမယ်လို့ အမေရိကန်အခြေစိုက် မြန်မာ့အရေး ဆောင်ရွက်သူတယောက်က ပြောပါတယ်။
လော့စ်အိန်ဂျလိစ် မြန်မာ လှုပ်ရှားမှုအဖွဲ့မှ ဂျိမ်းစ်ရွှေက “ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ်နောက်ကို လိုက်နေတာ၊ အဲဒါက မထိရောက်ဘူး၊ သိပ်အသုံးမဝင်ဘူး။ သူတို့ပေါ်လစီပြောင်းရမယ် ဆိုပြီးတော့ အကုန်လုံး သဘောတူကြတယ်။ ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ်ထက်ကို ပိုပြီးတော့ အမေရိကန်ပေါ်လစီ သပ်သပ်ဖြစ်သင့်တယ်။ အာဆီယံနောက်ချည်းပဲ လိုက်နေလို့ရှိရင် ၅ နှစ် ပြည့်တော့မယ်၊ ဘာမှမဖြစ်သေးဘူး ဆိုပြီးတော့ မြန်မာပြည်နဲ့ဆိုင်တဲ့ ပေါ်လစီကို သူတို့ ပြောင်းမှာပေါ့ဗျာ။ နံပါတ် ၂ က အတုအယောင်ရွေးကောက်ပွဲကို ဆန့်ကျင်သင့်တယ် ဆိုပြီးတော့ လက်မခံသင့်ဘူး ဆိုပြီးတော့ အဲဒါလည်း အကုန်လုံးပဲ ရီပတ်ဘလစ်ကန်ရော၊ ဒီမိုကရက်ရော၊ သက်သေတင်ပြတဲ့သူတွေရော၊ မေးခွန်းထုတ်တဲ့သူတွေရော အကုန်လုံးက သဘောတူတယ်။ နံပါတ် ၃ က ကျားဖြန့်တွေကိစ္စပေါ့၊ အွန်လိုင်း ငွေရေးကြေးရေးလိမ်လည်မှုကိစ္စက အမေရိကန်အတွက် သူတို့တိုင်းပြည်လုံခြုံရေး အထိပါ ထိခိုက်နိုင်တယ်၊ နှိမ်နင်းရမယ် ဆိုပြီးတော့ ကျနော်တို့တွေ့တာ အဓိက ၃ ချက်ပေါ့” လို့ ပြောပါတယ်။
အမေရိကန်ရဲ့ မြန်မာ့အရေးအပေါ် ချဉ်းကပ်ဖို့ မဟာဗျူဟာအသစ်မှာ ပါဝင်တဲ့ အချက် ၄ ချက်ကတော့ စစ်ကောင်စီယန္တရား လည်ပတ်မှုမှာ အရေးပါတဲ့ အထောက်အပံ့တွေကို ဖြတ်တောက်ရေး၊ မဟာဗျူဟာ ဖော်ဆောင်ဖို့အတွက် ခေါင်းဆောင်တယောက် ခန့်အပ်ရေး၊ မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီအင်အားစုတွေ အားကောင်းလာအောင် ထောက်ပံ့ရေး၊ အမေရိကန်နိုင်ငံ လုံခြုံရေးကို ခြိမ်းခြောက်လာတဲ့ အချက်တွေကို ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းရေး စတဲ့အချက်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေဖြစ်တဲ့ တရုတ်၊ အိန္ဒိယတို့ အပါအဝင် အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသတွင်း နိုင်ငံတွေရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ ဝှက်ထားတဲ့ နိုင်ငံရေးသဘောထားတွေအပေါ်မှာ မူတည်ပြီး အမေရိကန်နိုင်ငံက ဆောင်ရွက်လာမယ့် လုပ်ငန်းတွေ အောင်မြင်မှုရှိမရှိကိုတော့ စောင့်ကြည့်သွားရမယ်လို့ လေ့လာသူတွေက မှတ်ချက်ပေးပါတယ်။
Alliance for Democracy in Myanmar အဖွဲ့တည်ထောင်သူ မခင်သီရိနန္ဒာစိုးက “အမေရိကန်အနေနဲ့ ကမ္ဘာမှာ အင်အားချိန်ခွင်လျှာ ညီအောင်ပေ့ါလေ၊ အထူးသဖြင့် တရုတ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့မှ အရှေ့တောင်အာရှတို့လို၊ အင်ဒိုပစိဖိတ်ဒေသတွေလိုမှာပေါ့၊ သူတို့ရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုဟာ တရုတ်ရဲ့အနောက်မှာ ကျန်ခဲ့တာမျိုး မဟုတ်ဘဲနဲ့ အင်အားချိန်ခွင်လျှာညီအောင် လုပ်ဆောင်လာတဲ့ အရိပ်အယောင်မျိုးတွေ ကျမတို့တွေ ခန့်မှန်းလို့ရပါတယ်။ ပတ်သက်မှု အတိုင်းအတာတွေ တိုးမြှင့်ပြီးတော့ ဆောင်ရွက်လာတာတွေကို တွေ့ရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကျမတို့ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ ဒီရက်ပိုင်းတွေမှာ တောက်လျှောက်ဆိုသလို မြန်မာ့အရေးတွေက အရှေ့ကို ရောက်လာတယ်၊ အခုလို အရေးကြီးတဲ့ ကြားနာပွဲတွေ လုပ်သလို ဒီလိုကြားနာပွဲတွေ ဆိုတာက ဆက်ပြီးတော့မှ ဥပဒေပြုမှုတွေအထိ သွားနိုင်တာ ဖြစ်တဲ့အတွက်ကြောင့်မို့လို့ အရေးကြီးတဲ့ ကိစ္စတွေကို အမေရိကန်နိုင်ငံအနေနဲ့ ဆောင်ရွက်လာတယ်လို့ ကျမတို့ သုံးသပ်လို့ ရပါတယ်ရှင့်” လို့ ပြောပါတယ်။
စစ်ကောင်စီက ရာဇဝတ်မှုတွေ ကျူးလွန်ထားတာကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံလိုမျိုး စစ်ကောင်စီနဲ့ စေ့စပ်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်တဲ့ နည်းလမ်းကို သုံးဖို့ အမေရိကန်နိုင်ငံအတွက် မဖြစ်နိုင်ကြောင်း ကြားနာပွဲမှာ ဆွေးနွေးခဲ့တာကိုလည်း တွေ့ရပါတယ်။
အမေရိကန်အစိုးရက အွန်လိုင်းငွေလိမ် ကျားဖြန့်တိုက်ဖျက်ရေးအထူးအဖွဲ့ Scam Center Strike Force ကို ဖွဲ့စည်းကြောင်း နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ကြေညာထားတာပါ။
ရက်ပိုင်းအတွင်းမှာပဲ လွှတ်တော်မှာ ကြားနာပွဲ ပြုလုပ်ပြီး မြန်မာ့အရေးကို ထိရောက်တဲ့ မူဝါဒရေးရာ နည်းလမ်းတွေနဲ့ ချဉ်းကပ်ဖို့ အမေရိကန်လွှတ်တော် တာဝန်ရှိသူတွေက ကြိုးစားလာတာ ဖြစ်ပါတယ်။
✍သုတချမ်းသာ
