ဧရာဝတီမြစ် အနောက်ဘက်ကမ်းရှိ စစ်ကိုင်းမြို့ အနောက်ပိုင်း ငါးထပ်ကြီး၊ ဘုရားဖြူအနီးဝန်ကျင်း၌ တပ်စွဲထားသော စစ်တပ်ကို ဩဂုတ် ၁၇ ရက် ညပိုင်းတွင် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ရာ တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်ခဲ့ ကြောင်း ဒေသခံများထံက သိရသည်။
တိုက်ပွဲမှာ ည ၈ နာရီခန့်မှ ၉ နာရီခန့်ထိ ၁ နာရီခန့် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ်များဖြင့်အပြန်အလှန် ပစ်ခတ်သည့်အသံများကို မြို့ပေါ်နေ ပြည်သူများ အတိုင်းသားကြားခဲ့ရကြောင်း၊ ယင်းပြင် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားသောနေရာအနီး သံဃာ အပါး ၂၀၀ ကျော် သီတင်းသုံးသည့် စစ်ကိုင်းမြို့ မဟာခိုနန်းပရိယတ္တိစာသင်တိုက် ကျည်ဆန်များထိမှန်ခဲ့ပြီး ကိုရင်ငယ် တပါးလည်း ဒဏ်ရာရခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
စစ်ကိုင်းမြို့ခံတဦးက “ည ၈ နာရီလောက် စဖြစ်တာ၊ လက်နက်ကြီးသံတွေကြောင့် အိမ်တောင် တုန်တယ်၊ တခါမှ မကြုံဖူးတော့ ပြေးရတော့မှာလားဆိုပြီး အရေးကြီးတာတွေ သိမ်းပြီး အထုပ်အပိုးတောင် ပြင်ထားရတယ်၊ တကယ်တမ်း ပြေး ဆိုရင်လည်း ဘယ်ကို ပြေးလို့ပြေးရမှန်းလည်း မသိဘူး လန့်နေကြတာနဲ့၊ မြို့ပေါ်ထိ တိုက်ပွဲတွေ ရောက်လာပြီလို့ ပြောလို့ရတာပေါ့” ဟု ပြောသည်။
တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားသည့် ငါးထပ်ကြီး၊ ဘုရားဖြူသည် စစ်ကိုင်းမြို့ဧရိယာ၌ ပါဝင်သော်လည်း စစ်ကိုင်းအနောက်ခြမ်း ကျေးရွာများနှင့် စစ်ကိုင်းမြို့ကို ဆက်သွယ်ပေးထားသော အဓိက ဝင်/ထွက်ပေါက်ဖြစ်ကာ ကျောင်းတော်ကြီး ရပ်ကွက် အတွင်းရှိ ဘုရားဖြူတွင် စစ်ကော်မရှင်လက်အောက်ခံ တပ်သားများ တပ်စွဲထားခြင်းဟု သိရသည်။
ထိုသို့တပ်စွဲပြီးနောက် အနောက်တာ (ဒေသအခေါ်) တလျောက်ရှိ ကျေးရွာများအား မေလအတွင်းမှ စတင်ကာ စစ်ကြောင်း ထိုးနေခြင်းကြောင့် ကျေးရွာ ၁၀ ရွာထက်မနည်း ဘေးလွတ်ရာသို့ ထွက်ပြေး တိမ်းရှောင်နေကြရကြောင်း သိရသည်။
စစ်ကိုင်းမြို့ခံနောက်တဦးက “ည ၈ နာရီကျော်လောက်က စပြီး လက်နက်ကြီးသံ လက်နက်ငယ်သံတွေရော စုံနေတာပဲ၊ အဲဒီနေရာက စစ်ကိုင်းမြို့ထဲမှာပါပေမယ့် အနောက်တာရဲ့ ဝင်ပေါက် ထွက်ပေါက်နေရာလို့ ပြောရင် ပိုမှန်တယ်၊ ငါးထပ်ကြီး ဘုရားဘေးက ဘုရားဖြူမှာ သူတို့ စခန်းချ ထိုင်ထားတာ တော်တော် ကြာပြီ၊ အဲဒီကနေမှ အနောက်တာကနေ မြို့ပေါ်ကို လာသမျှ ပိတ်စစ်ဆေးနေတာပဲ၊ ရပ်ကွက်လိုဆိုရင်တော့ ကျောင်းတော်ကြီးပေါ့” ဟု ပြောသည်။
တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားချိန်သည် မဟာခိုနန်း ပရိယတ္တိစာသင်တိုက်တွင် ပဋ္ဌာန်းစာဝါချနေချိန်ဖြစ်ရာ ကိုရင်ငယ်များနှင့် စာသင် သားများ ကြောက်ရွံ့ထိတ်လန့်မှုများ ဖြစ်ခဲ့ကြသလို ကျောင်းဆောင်တချို့သို့ ကျည်ထိမှန်ခဲ့ပြီး ကိုရင်ငယ်တပါးလည်း နားထင်ဒဏ်ရာရရှိသွားခဲ့ကြောင်း မဟာခိုနန်း ပရိယတ္တိစာသင်တိုက်၏ ပဓာနနာယက ဆရာတော်နှင့်စာချ တာဝန်ခံ ဦးမာနိတာလင်္ကာရာဘိဝံသက လူမှုကွန်ရက်မှတဆင့် အသိပေးထားသည်။
စစ်ကိုင်းမြို့၌ အခြေစိုက်ထားသော အမှတ် ၃၃ ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ် (တမခ ၃၃) မှ စစ်ကူပေးခြင်းမရှိသော်လည်း ဧရာဝတီမြစ်အရှေ့ဘက်ကမ်း အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် (လပခ) အခြေစိုက်ရာ မန္တလေးမြို့မှ စစ်ကားများဖြင့် စစ်ကူများ စစ်ကိုင်းဘက်သို့ ညတွင်းချင်း ပေးပို့ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
စစ်ကိုင်းမြို့ခံ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်ဖွဲ့ဝင်တဦးက “စစ်ကိုင်းမှာ တိုက်ပွဲဖြစ်တာကို မန္တလေးက စစ်ကူလာရတယ်ဆိုတော့ စစ်ကိုင်းတပ်မ ၃၃ မှာ စစ်သားတွေ မလုံလောက်တဲ့သဘောလားပေါ့၊ လက်ရှိအချိန်ထိ ရပ်ကွက်တွေနဲ့ တောင်ရိုးပေါ်မှာ တော့ ပျူတွေ တော်တော်များများ တွေ့နေရသေးတယ်” ဟု ပြောသည်။
အဆိုပါ တိုက်ပွဲဖော်ဆောင်မှုကို မည်သည့်အဖွဲ့ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်ကို မသိရသေးဘဲ စစ်ကိုင်းမြို့ အနောက်ပိုင်း စစ်တပ်စခန်း တိုက်ခိုက်ခံရမှုမှာ ပထမဆုံးအကြိမ်ဖြစ်ကြောင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက ဆိုသည်။
တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းကြောင့် ယနေ့နံနက်ပိုင်းမှ စတင်ကာ စစ်ကိုင်းမြို့ပေါ်၌ လုံခြုံရေးတင်းကျပ်ထားကြောင်း သိရသည်။
