Author: Baby Yit Lone

  • စစ်တပ်က ပြည်သူများ၏ မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းဟန်းဆက်များကို IMEI အမှတ်အသားမှတ်ပုံတင်စေခြင်းဖြင့် စောင့်ကြည့် ခြေရာခံနိုင်သောကြောင့် လုံခြုံရေးအတွက် လိုက် နာလုပ်ဆောင်သင့်သည့် နည်းလမ်းများ ထုတ်ပြန်

    စစ်တပ်က ပြည်သူများ၏ မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းဟန်းဆက်များကို IMEI အမှတ်အသားမှတ်ပုံတင်စေခြင်းဖြင့် စောင့်ကြည့် ခြေရာခံနိုင်သောကြောင့် လုံခြုံရေးအတွက် လိုက် နာလုပ်ဆောင်သင့်သည့် နည်းလမ်းများ ထုတ်ပြန်

    စစ်တပ်က ပြည်သူများကို မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းဟန်းဆက်များကို IMEI အမှတ်အသားမှတ်ပုံတင်စေခြင်းဖြင့် စောင့်ကြည့် ခြေရာခံနိုင်သောကြောင့် လုံခြုံ ရေးအ တွက် ပြည်သူများ လိုက်နာလုပ်ဆောင်သင့်၊ လုပ်ဆောင်ရမည့် နည်းလမ်းများကို Myanmar Internet Project က ထုတ်ပြန်သည်။

    စစ်ကော်မရှင်က ပြည်သူများ အသုံးပြုနေသော မိုဘိုင်းလက်ကိုင်ဖုန်းများအပါ အဝင် မိုဘိုင်းကွန်ရက်သုံး ဆက်သွယ်ရေးစက် ပစ္စည်းများ၏မူရင်းအမှတ် အသား(International Mobile Equipment Identity – IMEI)ကိုအသုံးပြုပြီး ဗဟိုမိုဘိုင်း စက် ပစ္စည်းသက်သေခံစနစ် (Central Equipment Identity Register – CEIR)တွင်မှတ်ပုံတင်သည့်စနစ်ကို အကောင်အထည် ဖော်အသုံးပြုရန်ဆောင်ရွက်လာကြောင်း၊ စစ်ကော်မရှင်၏ကြေညာချက်တွင် အခွန်ကောက်ခံရန်နှင့်တရားမဝင် တင်သွင်းမှုများကို တားဆီးရန်ဟု ဖော်ပြထားသော်လည်း လက်တွေ့တွင် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းအသုံးပြုနေသော ပြည်သူများ၏ လုံခြုံရေး အထူး သတိထားရမည်ဖြစ်ကြောင်းMyanmar Internet Projectက သတိပေးသည်။

    စစ်တပ်က ပြည်သူများ အသုံးပြုနေသော မိုဘိုင်းလက်ကိုင်ဖုန်းများ၏ မူရင်းအမှတ်အသား(International Mobile Equipment Identity – IMEI)ကို ဗဟိုမိုဘိုင်း စက်ပစ္စည်းသက်သေခံစနစ် (Central Equipment Identity Register – CEIR)တွင် မှတ်ပုံတင်လိုက်ခြင်းကြောင့် အသုံးပြုနေသော ပြည်သူများ၏ မိုဘိုင်းလ်ဖုန်း တည်နေရာ ခြေရာခံနိုင်မှု အန္တရာယ်ကြီးမားလာကြောင်း၊ စစ်ကော်မရှင်၏ အီးအိုင်ဒီ(E-ID)လုပ်ငန်းစဉ်အရ နိုင်ငံသားအများစု၏ဇီဝအချက် အလက်များ ရရှိထားပြီးဖြစ်ကြောင်း၊ ဆင်း ကဒ်(SIM)မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်စဉ်ကလည်း နိုင်ငံသားများ၏မှတ်ပုံတင်နံပါတ်များနှင့် ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း၊ ယခု IMEI မှတ်ပုံ တင်ပြုလုပ်ချိန်တွင် ဆင်းကဒ်(SIM-Card)၊ မှတ်ပုံတင်နံပါတ်နှင့် IMEI တို့ ပေါင်းစပ်မိသွားပြီး မည်သူမည်ဝါသုံးစွဲနေသည် ကို အတိအကျ သိရှိသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။

    ဖုန်းဆင်းကဒ်တစ်ခုက အနီးရှိ တာဝါတိုင် ၃ ခုဖြင့် အနည်းဆုံး ချိတ်ဆက်နေလေ့ရှိကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် “Triangulation Method”ကိုအသုံးပြုပြီး သုံးစွဲသူရောက်ရှိနေသည့် အနီးစပ်ဆုံးနေရာကို ခြေရာခံနိုင်စွမ်း ပိုမိုမြင့်မားလာစေကြောင်း၊ ယင်းအပြင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် စောင့်ကြည့်ရန် လွယ်ကူလာကြောင်း၊ CEIR အဖြစ်မှတ်ပုံတင်ထားရသောကြောင့် မည်သည့် IMEI များသည် မည်သည့်နေရာတွင် အများဆုံး စုဝေးနေသည်၊ မည်သည့်ဖုန်းနံပါတ်နှင့်အသုံးပြုနေသည်စသည့် MetaData များသည် အလွယ်တကူ စုဝေးသွားနိုင်ကြောင်း သိရှိရသည်။

    မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းသုံးစွဲသူများ၏ ချက်အ လက်များကို အေအိုင်(AI) (သို့မဟုတ်) “Big Data Analysis”အသုံးပြုပြီး ပစ်မှတ်ထားစောင့်ကြည့်သူများ မည်သည့်နေရာ တွင် တစုတဝေးထဲ ရှိခဲ့ကြောင်း (သို့မဟုတ်) ပစ်မှတ်ထားစောင့်ကြည့်ခံရသူနှင့် မည်သည့် IMEI နံပါတ်များ အချိန်မည်မျှ ကြာအောင် ရှိခဲ့ကြောင်း စ သည် တို့ကို ထောက်လှမ်းရန် လွယ်ကူသွားကြောင်း သိရှိရသည်။

    အခြားတစ်ဖက်တွင်လည်း မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများကို စစ်တပ်က ပစ်မှတ်ထား ပိတ် ဆို့ရန် လွယ်ကူသွားပြီး IMEI မှတ်ပုံတင်စနစ် အကောင်အထည် မဖော်ခင်ကာလတွင် ဆင်းကဒ်ပိတ်ပင်ခံရလျှင်တောင် ဖုန်းအား ဝိုင်ဖိုင်(Wifi)ဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ဆင်းကဒ်ပြောင်းလဲပြီးဖြစ်စေ အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း၊ ယခုစနစ်အရ IMEI အားအခြေပြု ပိတ်ပင်လိုက်ပါက ယင်းဖုန်း သည် ယင်းတို့ထိန်းချုပ်ထားသည့်ကွန်ရက်အတွင်းရှိ ဆက်သွယ်ရေးစနစ်များဖြင့် အသုံးပြုနိုင်တော့မည်မဟုတ်ကြောင်း၊ နောက် ထပ် မိုဘိုင်းဖုန်းတစ်လုံးအသုံးပြုပါက ကုန်ကျစရိတ်များ တိုးမြင့်လာနိုင်သလို ခြေရာခံစနစ်အရ ထပ်မံပိတ်ပင်ခံရနိုင်ခြေ လည်း မြင့်မားကြောင်း၊ ထို့အပြင် မိုဘိုင်းဖုန်းတစ်လုံးထားရှိအသုံးပြုမည်ဆိုပါကလည်း မှတ်ပုံတင်ထားခြင်းမရှိသည့်အ တွက် ရက်(၃၀)ကြာလျှင် မိုဘိုင်းဆက်သွယ်ရေးကွန်ရက်များနှင့် ဆက်လက်အသုံးပြုခွင့်မရတော့ဘဲ ပိတ်ပင်ခြင်းခံရနိုင်ကြောင်း သိရှိရသည်။

    ပြည်သူများ အသုံးပြုနေသော မိုဘိုင်းဖုန်းများကို ထိန်းချုပ်ဝင်ရောက်ခံရနိုင်ခြေ မြင့်မားခြင်းနှင့် ဟက်ကာများ၏ ပစ်မှတ် ဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း၊ လုံခြုံ ရေးအားနည်းချက်ကြောင့် ဖောက်ထွင်းဝင်ရောက်ခံရပါက ယင်းအချက် အလက်များကို မှောင်ခိုစျေးကွက်အတွင်း ရောက်ရှိသွားပြီး ငွေကြေးလိမ်လည်မှု(Scams)နှင့်ကိုယ်ရေးအချက်အလက်ခိုးယူခံရမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း ယခုကဲ့ သို့ ငွေကြေးလိမ်လည်မှု(ကျားဖြန့်)များ များပြားနေသည့်ကာလတွင် ယင်းအချက်အလက်သည် စိုးရိမ်စရာအလွန်ကောင်းသည်ဟု သိရှိရသည်။

    ထို့ကြောင့် မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းအသုံးပြုနေသော စစ်တပ်၏ စောင့်ကြည့် ခြေရာခံနိုင်သဖြင့် ကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ လုပ်ဆောင်သင့်ကြောင်း၊ လုံခြုံရေး ထိလွယ်ရှလွယ်ဖြစ်သော ပြည်သူများအနေဖြင့် အတတ်နိုင်ဆုံး ကာကွယ်မှုမျာကို ကြိုတင်ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း၊ ဖုန်းဆင်းကတ်ဖြင့် တိုက်ရိုက်ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုများကို တတ်နိုင်သမျှ ရှောင်သင့်ပြီး ဝိုင်ဖိုင်(Wifi)မှတစ်ဆင့် Signal ကဲ့သို့ ဝှက်စာစနစ် ပါသည့် အပ်ပလီကေးရှင်းများကို အသုံးပြု၍ ဆက်သွယ်နိုင်ကြောင်း Myanmar Internet Project က အကြံပြုထားသည်။

    အရေးကြီးသည့်အချက်အလက်များ(ဓာတ်ပုံ၊ စာနှင့်အဆက်အသွယ်)ကို မိမိ၏ဖုန်းတွင် တိုက်ရိုက်မသိမ်းဘဲ လုံခြုံရေး ကောင်းမွန်သည့် Cloud Storage တစ်ခုခုတွင် သိမ်းဆည်းသင့်ကြောင်း၊လိုအပ်ချိန်တွင် Airplane Mode အသုံးပြုပြီး တာဝါနှင့်ယာယီအဆက်သွယ် ဖြတ်တောက်သင့်ကြောင်း၊ လုံခြုံရေးအရ ပိုမိုစိတ်ချ ရစေရန် Aluminium Foil များနှင့် ထုပ်ပိုး၍သိမ်းပြီး ဖုန်းနှင့်တာဝါတိုင်အကြားအဆက်သွယ် ဖြတ်တောက်သင့်ကြောင်း၊ IMEI မှတ်ပုံမတင်ထားသော မိုဘိုင်းကိရိယာ (Device) တစ်ခုကို ဆင်းကဒ်(Sim Card)ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းမရှိပဲ စိတ်ချရသည့် ဝိုင်ဖိုင်(WIFI)ဖြင့် ချိတ်ဆက်ပြီး အသုံးပြုသင့်ကြောင်း ဆက်လက်အကြံပြုထားသည်။

    ထို့ပြင် မိုဘိုင်းလ် အက်ပ်(App)များ၏တည်နေရာတောင်းခံမှုကို မလိုအပ်ပါက ခွင့်မပြုသင့်ကြောင်း၊ Two Step Verification(2FA)အသုံးပြုရာတွင် ဆင်းကဒ်(SIM SMS)ကိုမသုံးဘဲ Google Authenticator ကဲသို့ စိတ်ချ ရသည့်နည်းလမ်းကို အသုံးပြုသင့်ကြောင်း၊ IMEI မှတ်ပုံမတင်မီ မိမိဖုန်းအတွင်းရှိ အရေး ကြီးအချက်အလက်များကို လုံခြုံသည့်နေရာတွင် ပြောင်းလဲသိမ်းဆည်း ပြီး ဖုန်းအတွင်း အပြီးဖျက်ပစ်သင့်ကြောင်း၊ လက်ရှိအသုံးပြုနေသည့် ဖုန်းများ သည် အလိုလျောက်မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်သွားမည် ဖြစ် သဖြင့် အမြန်ဆုံးဆောင် ရွက်ရန်လိုအပ်ကြောင်း အကြံပြုသည်။

    မိုဘိုင်းလ် Android ဖုန်းများတွင် Encrypt ဖုန်းလုပ်ထား မထား စစ်ဆေးပြီး မပြုလုပ်ထားပါက ပြုလုပ်သင့်ကြောင်း၊ ဖုန်းအား Lock Screen မဖြစ်မနေပြု လုပ်ပြီး လုံခြုံစိတ်ချရသည့် VPN များကို အမြဲအသုံးပြုရန် အကြံပြုထား သည်။

  • ‎စစ်တွေ ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်းတိုက်ခိုက်ခံရပြီး စစ်ကော်မရှင် ဒါဇင်နှင့်ချီသေဆုံးသွားသောကြောင့် စစ်သင်္ဘော ၁၀စီးခန့်အထိ အင်အားတိုးချ

    ‎စစ်တွေ ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်းတိုက်ခိုက်ခံရပြီး စစ်ကော်မရှင် ဒါဇင်နှင့်ချီသေဆုံးသွားသောကြောင့် စစ်သင်္ဘော ၁၀စီးခန့်အထိ အင်အားတိုးချ

    ‎ရခိုင်ပြည်နယ်၊ စစ်တွေမြို့ မြောက်ဘက်ရှိ ရွှေမင်းဂံ ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်း တိုက်ခိုက်ခံရပြီး စစ်ကော်မရှင်က စစ်သင်္ဘောနှင့် လုံခြုံရေးအင်အား တိုးချလိုက်ကြောင်း သိရသည်။

    ‎‎ရွှေမင်းဂံ ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်း ရခစ ၁၇ကို ပြီးခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ရက်မှစကာ AA က အမြန်ရေယာဉ်များဖြင့် လာရောက်ပြီး ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း ဒေသတွင်း သတင်းရင်းမြစ်များထံမှ သိရသည်။

    ‎‎”စစ်တွေမြို့နဲ့ ဆတ်ရိုးကျချောင်းကို တံတားတစ်ခုနဲ့ဆက်သွယ်ထားပြီး အဲဒီ့ ဘီလူးမတံတားကိုသာ အာရက္ခတပ်တော်က ထိန်းချုပ်နိုင်ရင် ရေတပ်နဲ့ စစ်တွေတပ်နယ်က ကုန်းလမ်းခရီး အဆက်အသွယ်ပြတ်သွားမှာ ဖြစ်တယ်” ဟု CDM ဗိုလ်ကြီး ဇင်ယော်က သုံးသပ်ပြောကြားသည်။

    ‎ကမ်းထိုးရေယာဉ်များနှင့် အင်အား၊ ရိက္ခာဖြည့်တင်းသည့် စစ်တပ်သုံး ရွှေမင်းဂံဆိပ်ကမ်းရှိ ရေတပ်စခန်း တိုက်ခိုက်ခံရပြီး စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင် ၂၀ခန့်သေဆုံးကာ ပြီးခဲ့သည့်ရက်ပိုင်းမှ အလောင်းကောက်ယူနိုင်သည့်အတွက် အလောင်းများ ပုပ်ပွပျက်စီးနေကြောင်း သိရသည်။

    ‎ဆိပ်ကမ်းတစ်ဘက်ခြမ်းအထိ AA၏ အမြန်ရေယာဉ်များနေရာယူလာသည့်အခြေအနေကြောင့် စစ်ကော်မရှင်က စစ်တွေမြို့အနီးပင်လယ်ပြင်တွင် စစ်သင်္ဘော ၁၀စီးခန့် အင်အားတိုးချလိုက်ကြောင်း ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်များထံမှ သိရသည်။

    ‎အင်အားနည်းသည့် ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်းတိုက်ခိုက်ခံရပြီးနောက် စစ်ကော်မရှင်ကအင်အားအလုံးအရင်း ချထားခြင်းဖြစ်သည်။

    ‎ရွှေမင်းဂံ ရေတပ်စခန်း၊ ပွိုင့်ကမ်းခြေ၊ ဝါဘိုနှင့် ဇော်မဒက်ရှိ စစ်တပ်စခန်းများတိုက်ခိုက်ခံရပြီးနောက် ပုဏ္ဏားကျွန်း၊ ရသေ့တောင် နယ်မြေများကို လက်နက်ကြီး၊ လေကြောင်းတို့ဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။

  • နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းရဲ့ အဓိက ပင်မကာကင်းစခန်းတစ်ခုကို AA ထပ်မံသိမ်းပိုက်ရရှိ

    နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းရဲ့ အဓိက ပင်မကာကင်းစခန်းတစ်ခုကို AA ထပ်မံသိမ်းပိုက်ရရှိ

    အကြမ်းဖက် စစ်ကော်မရှင်၏ နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်း၏ အဓိက ပင်မကာကင်းစခန်းတစ်ခုကိုအာရက္ခတပ်တော်(AA) က မတ်လပထမပတ်က ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်ရာ တစ်ရက်တည်းအတွင်း အပြီးသတ် သိမ်းပိုက်ရရှိထားကြောင်း သတင်းရရှိသည်။

    နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်း၏ အဓိက ပင်မကာကင်းစခန်းတစ်ခုကို AAက သိမ်းပိုက်ထားသည်သာမကစစ်သုံ့ပန်းနှင့် လက်နက်ခဲယမ်းအချို့ကိုပါ သိမ်းဆည်းရမိသည်ဟု မြေပြင်စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တစ်ဦးက ပြောသည်။

    “နတ်ရေကန်တောင်ကြောတစ်ကြောထဲမှာရှိတဲ့ အဓိကကာကင်းလို့ပြောလို့ရတယ်။ အဲဒီကာကင်းစခန်းထဲကစစ်‌တပ်က အမြဲတမ်း ဒရုန်းတွေနဲ့ပစ်တယ်။လက်နက်ကြီးပစ်တာတွေအမြဲလုပ်တယ်။ အဲဒါကြောင့် AA ကတိုက်တာ။တစ်ရက်ပဲတိုက်လိုက်ရတယ်။ ကာကင်းစခန်းကိုသိမ်းနိုင်ခဲ့တယ်” ဟု ပြောသည်။

    အ‌ဆိုပါကာကင်းစခန်းမှစစ်ကောင်စီတပ်သားတချို့ နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းပေါ်ထွက်ပြေးသွားပြီး တချို့ကို အရှင်ဖမ်းမိကာ လက်နက်ခဲယမ်းတချို့ကိုလည်း သိမ်းဆည်းရမိထားသည်ဟု ၎င်းကဆက်လက် ပြောဆိုသည်။

    “တချို့ကတော့ ကုန်းပေါ်ပြေးတယ်။တချို့ကတော့ AA ကအရှင်ဖမ်းမိတာတွေရှိတယ်။သေတာတွေလည်းရှိတယ်” ဟု ပြောသည်။

    \ကာကင်းစခန်းကုန်အသိမ်းခံရပြီးနောက် အကြမ်းဖက်စစ်ကော်မရှင်မှ နတ်ရေကန်တောင်ကြောတစ်လျှောက်ကို Y-12၊ဂျက်ဖိုက်တာ ဒရုန်းများဖြင့် နေ့စဉ် ဗုံးလာကြဲလျက်ရှိကြောင်း သိရသည်။

    \အဆိုပါ နတ်ရေကန်တောင်ဗျုဟာစခန်းကို AA ဦးဆောင်သည့် ပူးပေါင်းမဟာမိတ်တော်လှန်ရေးတပ်များက နှစ်နဲ့ချီပြီး ဝိုင်းပိတ်ဆို့ထားကာ စားနပ်ရိက္ခာ ဖြတ်တောက်ထားပြီးနောက်၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လပထမအပတ်တွင် အဓိကကာကင်းစခန်းကို ထိုးစစ်ဆင်သိမ်းပိုက်လိုက်ခြင်းဖြစ်သည်ဟုသိရသည်။

    စစ်ကောင်စီသည်အင်အား ၅၀၀ ခန့်ဖြင့် နတ်ရေတောင် ဗျူဟာကုန်းကို ခုခံ ကာကွယ်နေသော်လည်း ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းများမှာ ငတ်ပြတ်မှုဒဏ်ကို မခံနိုင်၍ နေ့တိုင်းလိုလို စခန်းစွန့်ခွာထွက်ပြေးမှုများ ရှိနေပြီး အများစုမှာ လက်နက်မဲ့ထွက်ပြေးနေကြသည်ဟု​ စစ်ရေးနီးစပ်သူထံမှ သိရသည်။

  • စစ်ကောင်စီ ငရဲခန်းများ တာဝန်ခံ ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး

    စစ်ကောင်စီ ငရဲခန်းများ တာဝန်ခံ ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး

    စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ဆန့်ကျင်သည့် ငြိမ်းချမ်းစွာ ဆန္ဒပြသူများကို လွန်ခဲ့သောနှစ်တွင် စ၍ သွေးချောင်းစီး ဖြိုခွဲနေသည်နှင့် တပြိုင်နက် စစ်ကောင်စီသည် အာဏာသိမ်းဆန့်ကျင်သူများအား ဖမ်းဆီးပြီး အထူးဖြင့် စစ်ကြောရေး ပြုလုပ်စဉ် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုများ စတင်ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ထိုစစ်ကြောရေးများကို ယခင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ခင်ညွန့် ဦးဆောင်သည့် အမည်ဆိုးဖြင့်ကျော်ကြားသော စစ်ထောက်လှမ်းရေးဌာနကို ဆက်ခံသည့် စစ်ဘက်ရေးရာ လုံခြုံရေးအရာရှိချုပ်ရုံး (စရခ/ OCMSA) က အဓိက လုပ်ဆောင်သည်။

    စစ်ထောက်လှမ်းအဖွဲ့ဝင်များကဲ့သို့ပင် စရခ အဖွဲ့ဝင်များသည် ဖမ်းဆီးထားသူများထံမှ သတင်းရယူရန် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်သည့်နည်းကို အသုံးပြုရာတွင် ကျွမ်းကျင်ကြသည်။ စစ်ကြောရေး ပြုလုပ်နေစဉ် အကျဉ်းသား သေဆုံးသည်ကိုပင် ဂရုမစိုက်ဘဲ စစ်မေးကြသည်။ စရခ၏ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်နည်းများတွင် ဆူပွက်နေသောအရည် သို့မဟုတ် ဓာတုဆေးရည်များကို စစ်မေးခံရသူ၏ ပါးစပ်မှ ဝမ်းဗိုက်အတွင်းသို့ လောင်းထည့်ခြင်းနှင့် စစ်တပ်ကို ဆန့်ကျင်သူ မည်သူကိုမဆို ခြိမ်းခြောက်ရန် ထိုသို့ ပုံစံပျက်ယွင်းနေသော အလောင်းများကို မိသားစုထံ ပြန်ပို့ခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။ အခြား နည်းလမ်းများတွင် ယောကျ်ားချင်း မုဒိန်းကျင့်ခြင်းလည်း ပါဝင်ကြောင်း စရခ၏ စစ်ကြောမှုကို ခံရသည့် Frontier Myanmar သတင်းသမားတဦး၏ မကြာသေးမီက ဖွင့်ဟပြောဆိုချက်အရ သိရသည်။

    အာဏာသိမ်းပြီးနောက် မြန်မာတွင် စစ်တပ်က ဖမ်းဆီးထားစဉ် သတ်ဖြတ်ခံရသူ ရာချီရှိသကဲ့သို့ ထောင်နှင့်ချီသည့် ဖမ်းဆီးခံထားရသူများကိုလည်း စရခ အဖွဲ့ဝင်များက ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်နေသည်ဟု ယူဆရသည်။ လွန်ခဲ့သောနှစ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်ကောင်စီ စစ်ကြောရေးစခန်းများတွင် သေဆုံးသူ ၂၀၀ ကျော်အထိ မြင့်မားလာကြောင်း စင်ပြိုင် အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ (NUG) လူ့အခွင့်အရေးဝန်ကြီးဌာန၏ စာရင်းများအရ သိရသည်။

    စစ်ကောင်စီ၏ ဖမ်းဆီးမှု ခံရချိန်အတွင်း သေဆုံးသူ ၇၀၇ ဦးရှိကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ထိုအရေအတွက်တွင် စစ်ကြောရေးစခန်းများနှင့် တနိုင်ငံလုံးမှ ထောင်များ၌ သေဆုံးသူများနှင့် လွှဲပြောင်းပေးအပ်ရန် စောင့်ဆိုင်းနေစဉ် ချုပ်နှောင်မှုအတွင်း သေဆုံးသူများ ပါဝင်သည်။ ထိုသေဆုံးသူများတွင် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDFs) တပ်ဖွဲ့ဝင်များ၊ ဖြုတ်ချခံ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် (NLD) အဖွဲ့ဝင်များနှင့် ကျေးရွာများကို စစ်တပ်က ဝင်ရောက်စီးနင်းစဉ် ဖမ်းဆီးထားသည့် အရပ်သားများ ပါဝင်သည်။

    ထိုစစ်ကြောရေး ငရဲခန်းများကို ကြီးကြပ်သည့်သူသည် စစ်ဘက်ရေးရာ လုံခြုံရေး အကြီးအကဲ၊ စစ်ကောင်စီ ငရဲခန်းများအကြီးအကဲ ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး ဖြစ်သည်။

    ရဲဝင်းဦး ဘယ်သူလဲ

    Mm News.xyz 2026 03 06 063653

    စစ်ကောင်စီ မီဒီယာ ထုတ်လွှင့်မှုများတွင် သူသည် အာဏာသိမ်းခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်နှင့် မကြာခဏ ပေါ်လာတတ်သော်လည်း သတိမထားမိကြပေ။

    စစ်ကောင်စီ နံပါတ် ၂ ခေါင်းဆောင် ဒုတိယ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်းသည် စစ်ကောင်စီတွင် မင်းအောင်လှိုင်၏ အဓိက ကြံရာပါအဖြစ်သာ အများအပြားက မြင်ကြသည်။

    သို့သော် ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးသည် တော်လှန်ရေး လှုပ်ရှားမှုသတင်းများကို စစ်ကြောရေး ငရဲခန်းများတွင် ရယူပေးသည့်အတွက် စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်၏ ပိုမိုယုံကြည်ခံလာရသည်။

    ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးသည် စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်၏ လူယုံဖြစ်ရုံသာမက သူ့မိသားစု၏ လူယုံလည်း ဖြစ်သည်။ ရဲဝင်းဦး ဇနီး ဒေါ်နီလာသည် အခြားဗိုလ်ချုပ်ဇနီးများကဲ့သို့ပင် အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ ပိတ်ဆို့ အရေးယူခံရသူများ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။

    သူသည် စစ်တက္ကသိုလ် (DSA) အပတ်စဉ် ၃၀ နှင့် ခေတ်ပြိုင် ဗိုလ်သင်တန်း (OTS) အပတ်စဉ် ၇၇ မှဆင်းသူ ဖြစ်သည်။

    Mm News.xyz 2026 03 06 064359

    ရဲဝင်းဦးသည် လွန်ခဲ့သော ၁၀ နှစ်ခန့်က ရန်ကုန်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်တွင် စစ်ဦးစီးမှူး ပထမတန်းအဖြစ် ခန့်အပ်ခံရစဉ်ကပင် မင်းအောင်လှိုင်တို့ မိသားစုနှင့် ရင်းနှီးသူဖြစ်သည်။

    သူနှင့် သူ့ဇနီးသည် မင်းအောင်လှိုင်ဇနီး ဒေါ်ကြူကြူလှ၏ အချစ်တော်များဖြစ်သည်။ မင်းအောင်လှိုင် မိသားစုနှင့် ထိုသို့ နီးကပ်သည့် ဆက်ဆံရေး ရှိသောကြောင့်ပင် ရဲဝင်းဦးသည် ရာထူးအတက်မြန်ပြီး စစ်ဆေးတက္ကသိုလ် ကျောင်းအုပ်၊ အနောက်တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူးနှင့် ထို့နောက်တွင် စရခ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာသည်။

    “သူက စစ်တပ်မှာ ဘာမှ ထူးထူးချွန်ချွန် ပြောင်ပြောင်မြောက်မြောက် လုပ်ခဲ့တဲ့မှတ်တမ်း မရှိဘူး။ မင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ လူယုံမို့လို့ ရာထူးတက်လာတာ” ဟု လုံခြုံရေးအရ အမည်မဖော်လိုသည့် မြန်မာအခြေစိုက် စစ်ရေးသုတေသီတဦးက ပြောသည်။

    စစ်တက္ကသိုလ် DSA ကျောင်းဆင်းများ လွှမ်းမိုးထားသည့် စစ်ခေါင်းဆောင်ပိုင်းတွင် ရဲဝင်းဦးသည် တဦးတည်းသော OTS ဗိုလ်သင်တန်းကျောင်းဆင်းဖြစ်သည် ဆိုသည့်အချက်က သူ့အပေါ် မင်းအောင်လှိုင် မည်မျှ ယုံကြည်သည်ကို ပြသနေသည်။

    သူသည် စစ်ကောင်စီ၏ တွဲဘက်အတွင်းရေးမှူးလည်း ဖြစ်သည်။ စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်သည် သူ၏လက်ရုံး စစ်ကောင်စီအတွင်းရေးမှူး ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး အောင်လင်းဒွေးထက်ပင် ပိုမိုယုံကြည်ပုံရသည်။

    နိုင်ငံတကာ သံတမန်များနှင့် တွေ့ဆုံသောအခါ မင်းအောင်လှိုင်သည် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်ကို သူ့အနားတွင် မထားဘဲ ရဲဝင်းဦးကိုသာ ထားသည်။

    စစ်ကောင်စီထိန်းချုပ် မီဒီယာများ၏ ညပိုင်းသတင်းများတွင် ရဲဝင်းဦးသည် စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင် ပြောသမျှ လိုက်မှတ်နေသည်ကို တွေ့ရသည်။

    ရဲဝင်းဦးသည် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် တော်လှန်ရေးတပ်များကို စစ်ကောင်စီက တိုက်ခိုက်ရာတွင် မှတ်သားစရာ မည်သည်ကိုမျှ မစွမ်းဆောင်ခဲ့သော်လည်း လွန်ခဲ့သောနှစ်က အာဏာသိမ်းမှုတွင် သူသည် ထူးခြားသော အခန်းမှပါဝင်သည်။ မင်းအောင်လှိုင်အတွက် သူ၏ အကြီးမားဆုံး အကျိုးဆောင်မှုမှာ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) ခေါင်းဆောင်များကို ဖမ်းဆီးရာတွင် ကြီးကြပ်ခြင်းဖြစ်သည်။

    ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးနှင့် ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ထွန်းတို့သည် နေပြည်တော်ရှိ သမ္မတအိမ်တော်နှင့် မြနန်းဘုံသာလမ်းမှ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ နေအိမ်များကို ဝင်ရောက်စီးနင်းရာတွင် ဦးဆောင်သူများဖြစ်သည်ဟု ဖြုတ်ချခံ သမ္မတ ဦးဝင်းမြင့်က စစ်ကောင်စီထိန်းချုပ် တရားရုံးသို့ ပြောသည်။

    ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး၏ စစ်မှုထမ်း မှတ်တမ်းတွင် ရှေ့တန်း၌ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များကို တိုက်ခိုက်သည့် တာဝန်ထမ်းဆောင်မှု မရှိသလောက်ပင်ဖြစ်သည်။ သို့သော် လက်နက်မဲ့ ဆန္ဒပြသူများကို နှိပ်စက်ရာတွင် သူသည် လူစိတ်ကင်းမဲ့ကြောင်း ပြသနိုင်သည်။

    စစ်ကြောရေး ငရဲခန်းများ

    Mm News.xyz 2026 03 06 063716

    စစ်ကောင်စီက ဖမ်းဆီးထားသူ အရေအတွက်သည် လွန်ခဲ့သောလအထိ ၁၂၅၃၄ ဦးခန့်ရှိကြောင်း AAPP ၏ စာရင်းများအရ သိရသည်။ ထိုသူများကို ဖမ်းဆီးသူမှာ ရဲဝင်းဦး၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်မှ စစ်သားများဖြစ်သည်။

    သေဆုံးမှုအများအပြားတွင် ဖမ်းဆီးခံရသူများသည် ညတွင်းချင်းသေဆုံးပြီး နောက်နေ့နံနက်တွင် အလောင်းလာယူရန် စစ်တပ်က မိသားစုကို အကြောင်းကြားသည်။ စစ်ကောင်စီသည် ထိုကိစ္စများကို မသိကျိုးကျွံပြုကာ ထိုသေဆုံးမှုများအတွက် တာဝန်ရှိသည့် တပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အရေးယူခြင်း မရှိပေ။

    စစ်ကြောရေး ငရဲခန်းများတွင် အမျိုးသားများပင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခံရသည်။ Frontier Myanmar သတင်းသမား ကိုရဲမွန်ကို ရန်ကုန် နိုင်ငံတကာလေဆိပ်တွင် ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလက ဖမ်းဆီးပြီးနောက် စစ်ကြောရေးတွင် စစ်ကောင်စီစစ်သားများက ရိုက်နှက်ပြီး မုဒိန်းကျင့်သည်။ အမျိုးသမီးများကို ဆိုလျှင် ပြောရန်ပင် မလိုတော့ပေ။

    မင်းအောင်လှိုင်၏ နားနှင့် မျက်စိ

    Mm News.xyz 2026 03 06 063757

    စစ်အာဏာသိမ်းမှုဆန့်ကျင်သူ အင်အားစုများကို ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးက ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်စွာ နှိမ်နင်းသည်ကို စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်က အပြည့်အဝ ထောက်ခံမှုပေးခြင်းဖြင့် ဒီမိုကရေစီနည်းကျ ရွေးကောက်ခံအစိုးရထံမှ သူ၏ အာဏာသိမ်းမှုကို ခိုင်မာစေသည်။

    စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင်သည် စစ်ကောင်စီကို ဆန့်ကျင်သည့် ပြည်သူများ၊ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်များ၊ NUG ၊ PDF နှင့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများအကြောင်း ထောက်လှမ်းရန်အတွက် စရခကို အားကိုးနေရသည်။

    ထိုကိစ္စများထက် ပိုမိုအရေးကြီးသော ကိစ္စမှာ ရဲဝင်းဦးသည် စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်ကို တပ်တွင်းပုန်ကန်မှုများမှ ကာကွယ်ပေးရာတွင် အဓိကအခန်းမှ ပါဝင်နေခြင်းဖြစ်သည်။

    “ရဲဝင်းဦးဟာ ပြည်တွင်း ပြည်ပနဲ့ တပ်တွင်းက ထောက်လှမ်းရေးသတင်းတွေကို ကိုင်တွယ်တယ်” ဟု စရခ သတင်းရင်းမြစ်တခုက ပြောသည်။

    ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦးသည် စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်နှင့်အတူ အစိုးရအဖွဲ့ အစည်းအဝေးအားလုံး၊ သံတမန်များနှင့် ဆွေးနွေးပွဲအားလုံးနှင့် ပြည်တွင်း ပြည်ပ ခရီးအားလုံးတွင် လိုက်ပါရသည်။ မင်းအောင်လှိုင် ယခင် စစ်ထောက်လှမ်းရေး အကြီးအကဲဟောင်း ဦးခင်ညွန့်နှင့် သွားရောက်တွေ့ဆုံစဉ်ကလည်း ရဲဝင်းဦး လိုက်ပါသွားသည်။

    စရခ ဒုခေါင်းဆောင်မှာ ဗိုလ်ချုပ် တိုးရီ ဖြစ်သည်။

    စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စရခကို ဌာနခွဲနှစ်ခု ခွဲလိုက်ပြီး အထက်မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ ဌာနခွဲနှင့် အောက်မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ ဌာနခွဲဖြစ်သည်။ အထက်မြန်မာနိုင်ငံဌာနခွဲကို ဗိုလ်ချုပ် အောင်ကျော်ကျော်က ဦးဆောင်ပြီး အောက်မြန်မာနိုင်ငံဌာနခွဲကို ဗိုလ်ချုပ် ကျော်ကျော်လွင် ဦးဆောင်သည်။

    စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စရခသည် မကောင်းဆိုးရွားဂိုဏ်းဖြစ်လာပြီး အဓိကတာဝန်ရှိသူမှာ ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး ပင်။

  • ပထမဆုံး LGBTတပ်ချုပ်လား?

    ပထမဆုံး LGBTတပ်ချုပ်လား?

    ရဲဝင်းဦးကိစ္စက မအလယုံတာသိပေမယ့် သူက တိုင်းမှူးအပြီး စရဖညွှန်ချုပ်သာလုပ်လို့ ဘယ်သူကမှ ဒီရာထူးပေးမယ်လို့ မထင်ထားပါဘူး။

    သူက လူသတ်တာ၊ ဘောမတာကလွဲလို့ စစ်ရေးအတွေ့အကြုံမရှိပါဘူး။

    ဒီရာထူးကို ပေးလို့ရပေမယ့် စစ်မနိုင်နိုင်ပါဘူး။

    ဒါကြောင့် မအလက စစ်တိုက်နိုင်သူထက် အမိန့်နာခံသူကိုရွေးတာ ထင်ရှားနေပါတယ်။

    နောက်သူက အရက်သမား၊ နှစ်ဖက်ချွန် အမျိုးသမီးငယ်တွေရော လိင်တူပါဆက်ဆံသူပါ။

    သူ့ ယခင် ဧရာဝတီတိုင်းထဲက PSO ကောင်လေးနဲ့ ဖြစ်နေတာပါ။

    ထူးခြားတာက တရုတ်သမ္မတကို မိတ်ဆက်စဉ်က အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ်ခေါင်းဆောင်က ကျော်စွာလင်းဖြစ်ပြီး အားလုံးရှေ့မှာ မိတ်ဆက်ထားတာပါ။

    ကျော်စွာလင်းလဲ ရဲဝင်းဦးကို တပ်ချုပ်ပေးရလောက်အောင် ဘာတွေ ဖြစ်ခဲ့လဲ ယခုအထိတော့ မသိသေးပါ။

    သိတာက ကျော်စွာလင်းက တပ်ချုပ်ပါ။

    ဘာပဲပြောပြော စိန်လွင်ကို သမ္မတပေးလိုက်သလိုပါဘဲ။

    တိုင်းပြည်ရော တပ်ပါ ကောင်းဖို့မရှိဘဲ ပြည်သူက တိုက်ရုံမှတစ်ပါး အခြားမရှိတာပိုသေချာသွားခဲ့ပါပြီ။

    ဟို​လေချူပ်က မိန်းမကိစ္စနဲ့ပြုတ် ပေမယ့်​ဒီ​ကောင်က​ အဘအကြောင်းသိလို့ ခိုင်​နေပါတယ်။

    ဒါကြောင့်​ ပြည်သူ​က​ ပြည်သူ့တပ်ကိုသာ​ ထောက်ပံ့ပေးပါ။ ဒါမှ​ငါတို့နိုင်မှာပါ။