ဒီမိုကရေစီ။ ဒီမိုကရေစီရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ယခုကာလမှာ လူအများ သိပြီးဖြစ်တာမို့ ဋီကာချဲ့ပြနေစရာ လိုမှာမဟုတ်ပါဘူး။ ဒီမိုကရေစီရဲ့ သဘောသဘာဝထဲမှာ မိမိရဲ့ဆန္ဒကို လွတ်လပ်ငြိမ်းချမ်းစွာ ထုတ်ဖော်ပြသခွင့် ရှိခြင်းဆိုတဲ့ အချက်တရပ်လည်း ပါဝင်ပါတယ်။
ဒီအချက်တရပ်ကိုပဲ ကိုင်စွဲပြီး ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီစနစ် လိုလားသူ (ဝါ) စစ်အာဏာရှင်စနစ်ကို အပြီးအပြတ် အမြစ်ဖြတ်နိုင်ရေးအတွက် လတ်တလော လက်နက်ကိုင်တိုက်နေရတဲ့ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF) တွေကို နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းနဲ့ ထိုးနှက်မယ့် ခြေလှမ်းတွေ ပေါ်ထွက်လာပါပြီ။
စကစ အသွင်ပြောင်း စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲ လေသံပစ်လာချိန်မှာ စစ်တပ် နောက်မြီးဆွဲ ပါတီတွေလည်း တရေးနိုးလာကြပြီပေါ့။ နောက်မြီးဆွဲအကြီးစား ကြံ့ဖွံ့ပါတီလည်း စစ်တပ်ဘက်ကနေ နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းတွေနဲ့ အခြားအင်အားစုတွေကို ထိုးနှက်တိုက်ခိုက်မယ်လို့ သတင်းတွေ ကြိုကြားနေရပါတယ်။ ကြားနေရတာ မှန်တယ်ဆိုတာကို ဒီနေ့တော့ တွေ့မြင်လာရပါပြီ။ Voice of Myanmar (VOM) ရဲ့ (၁၇-၈-၂၀၂၅) Facebook သတင်းစာမျက်နှာမှာ စစ်ကိုင်းတိုင်း ဆားလင်းကြီးနယ်က ပကဖတွေကို ဒေသခံတချို့က ဆန္ဒပြတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းကို တွေ့လိုက်ရပါတယ်။ ဆားလင်းကြီးနယ်ခံတဦးကို လှမ်းမေးကြည့်တော့ သူ မကြားမသိပါဘူး၊ ဟုတ်ချင်မှ ဟုတ်ပါလိမ့်မယ်လို့ ပြောပါတယ်။
ဒါနဲ့ VOM က ဗီဒီယိုဖိုင်ကို သေချာပြန်ကြည့်တော့ ခြုံနွယ်တွေအကြားမှာ ဆန္ဒပြနေကြတာပဲ ရှိပါတယ်။ ဆားလင်းကြီးနယ်ထဲမှာ ဖြစ်ခဲ့တာ မှန်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုနိုင်လောက်တဲ့ အဆောက်အဦ၊ ရေကန်၊ ထန်းပင် စတဲ့ ဒေသမြင်ကွင်းတွေကို မမြင်မတွေ့ရပါဘူး။ တခြားတနေရာမှာ ရိုက်ကူးပြီး ဝါဒဖြန့်တာလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ဒေသခံ ပသုံးလုံးတွေ အနေနဲ့ ဒီလိုကိစ္စတွေ ပေါ်ထွက်လာရင် လျစ်လျူရှုမထားဘဲ အလျင်အမြန် ဖြေရှင်းသင့်တာပါ။ ကိုယ့်ဒေသထဲမှာ တကယ်ဖြစ်ခဲ့တာ မဟုတ်ရင်လည်း မဟုတ်ကြောင်း သတင်းထုတ်ပြန် အသိပေးမှသာ စစ်တပ်လိုလားသူတွေရဲ့ လိမ်ဆင်ကို ပေါ်လွင်စေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
နောက်ထပ်လည်း အညာတကြောက နယ်တွေမှာ ဒီသတင်းမျိုးတွေ ထပ်မံပေါ်ထွက်လာဖို့ ရှိပါတယ်။ ကြံ့ဖွံ့ပါတီရဲ့ နယ်ခံ အမာခံပါတီဝင်တချို့က ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့တွေကို ဆန္ဒပြမှုတွေ ပြုလုပ်ကြပါလိမ့်မယ်။ ရွာတွေ မီးရှို့ခံရတာ၊ ကုန်ဈေးနှုန်းကြီးမြင့်တာကစလို့ ဒေသတွင်းက ပြဿနာအရပ်ရပ်ဟာ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေ ရှိနေလို့ဆိုတဲ့ ဝါဒမှိုင်းကို ဒေသခံ အရပ်သားပြည်သူတွေအပေါ် ဖြန့်ဖြူးနိုင်ဖို့ အားထုတ်ကြပါလိမ့်မယ်။ စစ်တပ်ရဲ့ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုကိုလည်း စောင့်ကြည့်ရ၊ စစ်တပ်က သွေးထိုးပေးထားတဲ့ ဒေသခံတွေနဲ့လည်း ရင်ဆိုင် ဖြေရှင်းရနဲ့ ဗျာများအောင် လုပ်ကြပါလိမ့်မယ်။
ဒီအချိန်ဟာ နယ်အသီးသီးက ပသုံးလုံးအဖွဲ့တွေနဲ့ အထူးသတိပြုကြရမယ့် အချိန်ပါပဲ။ ဆန္ဒပြပွဲတွေကို ပိတ်ပင်တားဆီးရင် မင်းတို့ပဲ ဒီမိုကရေစီစနစ်ဆို၊ ဒီမိုကရေစီလိုလားတဲ့အဖွဲ့မှန်ရင် ဆန္ဒပြတာကို လက်ခံရမှာပေါ့ဆိုတဲ့ စကားလုံးတွေနဲ့ ပစ်ပေါက်ကြပါလိမ့်မယ်။ စစ်တပ်က တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်သောနည်းနဲ့ဖြစ်စေ သွေးထိုးပေးထားသူတွေဟာ ပသုံးလုံးတွေ ကိုင်တွယ်ရခက်အောင် လှုပ်ရှားကြပါလိမ့်မယ်။ နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းတွေနဲ့ ထိုးနှက် တိုက်ခိုက်ကြပါလိမ့်မယ်။
စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အသက်အိုးအိမ်စည်းစိမ် ပျက်စီးရမှုတွေဟာ ထင်သာမြင်သာရှိပေမဲ့ နိုင်ငံရေးနည်းနဲ့ ထိုးနှက်မှုကတော့ အတွင်းကြေ ကြေနိုင်တယ် ဆိုတာကို နယ်အသီးသီးက ပသုံးလုံး အဖွဲ့တွေ အနေနဲ့ အထူးသတိချပ်ဖို့ လိုပါမယ်။ ဒေသတွင်း လူထုအကြား စည်းလုံးမှု ပြိုကွဲနိုင်တဲ့အပြင် ပသုံးလုံးအဖွဲ့တွေအတွင်း သဘောထားကွဲခြင်းတွေ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်တဲ့အထိ အန္တရာယ်ကြီးပါတယ်။ ဆန္ဒပြအဖွဲ့တွေအပေါ် ပကဖ၊ ပလဖရဲ့ ကိုင်တွယ်မှုကို ပအဖက သဘောထား မညီတာမျိုးတွေက စဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။
ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်ဆီ သွားယောင်ပြုပြနေတဲ့ စစ်ကော်မရှင် ထိန်းချုပ်ရာ နေရာတွေမှာ ဆန္ဒပြမှု မပြုဝံ့သူတွေက ပသုံးလုံး ထိန်းချုပ်ရာ ဒေသတွေမှာ ဒီမိုကရေစီနည်းနာအရဆိုတဲ့ စကားလုံးကို အကာအကွယ်ယူပြီး နိုင်ငံရေးထိုးနှက်မှုတွေ ပြုလာချိန်၊ စစ်တပ်နောက်ခံပြု မီဒီယာတွေက မီးလောင်ရာ လေပင့် ပြုလာမယ့် အချိန်တွေမှာ ဘယ်လို ကိုင်တွယ် စီမံဆောင်ရွက်ကြမလဲ ဆိုတာတွေကို ကြိုတင်ညှိနှိုင်း တိုင်ပင်ထားကြမှာသာ ဝိဝါဒ ကွဲပြားမှုတွေကို ရှောင်လွှဲနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်တပ်က တသွေးတသံတမိန့်နဲ့ သူ့ပန်းတိုင်ဆီကို သွားနေချိန်မှာ ပသုံးလုံးတွေ အနေနဲ့က “ဒီမိုကရေစီနည်းနာအရ” ဆိုတဲ့ စကားလုံးတွေထဲမှာ မျက်စိလည် လမ်းမှားနေကြရင်တော့ ခဲလေသမျှ သဲရေကျ ဖြစ်မှာပါပဲ။ ဒါ့ကြောင့် မလွေမသွေကြုံလာမယ့် နိုင်ငံရေးထိုးနှက်မှုတွေအတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားကြရပါလိမ့်မယ်။
မိမိတို့ထိန်းချုပ်ရာ ဒေသအတွင်း လူထု မငြိမ်မသက်ဖြစ်အောင်၊ ဝိဝါဒကွဲပြားအောင် စည်းရုံးလှုံ့ဆော်လာသူတွေကို ဘယ်လိုကိုင်တွယ်ကြမလဲ၊ အရေးယူကြမလဲ ဆိုတာတွေကို ဒေသတွင်း ဦးဆောင်မှုပေးနေတဲ့ အဖွဲ့တွေ ကြိုတင်ညှိနှိုင်း ပြင်ဆင်ထားသင့်ပါတယ်။ အထက်ကို တင်ပြထားဆဲဖြစ်ပြီး ဘာအမိန့်မရသေးလို့ စောင့်ကြည့်နေရတယ်ဆိုတဲ့ အချိန်မှာ အက်ကြောင်းက ပိုကြီးလာလိမ့်မယ် ဆိုတာကို သတိချပ်သင့်ပါတယ်။ မိမိဒေသအတွင်း သက်ရောက်လာမယ့် နိုင်ငံရေးထိုးနှက်မှုတွေကို အချိန်နဲ့တပြေးညီ ရှင်းလင်းနိုင်မှသာ လူထုရဲ့ ယုံကြည်ကိုးစားမှုကို ရမှာဖြစ်ပါတယ်။ မလုပ်သင့်သေးတဲ့ နိုင်ငံရေးနည်းလမ်း ကိုင်စွဲလာသူတွေကို သင့်လျော်တဲ့ အပြစ်ပေး အရေးယူမှုတွေ ချက်ချင်း လုပ်ဆောင်ပြမှသာ လူထု ဝေဝါးပြီး လမ်းမှားပေါ် ပါမသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
၂၀၂၅ ဒီဇင်ဘာလကစပြီး ရွေးကောက်ပွဲကို အပိုင်းလိုက် ပြုလုပ်မယ်လို့ ကြေညာထားတဲ့ စစ်ကော်မရှင်ဟာ ၎င်းတို့ လိုရာပန်းတိုင်ကို ရောက်ဖို့ တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေကို ဖြိုခွဲရာမှာ စစ်ရေးနည်းလမ်းအပြင် နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းကိုပါ ကိုင်စွဲလာတော့မှာ ဖြစ်တဲ့အတွက် တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေ အနေနဲ့ အထူးသတိချပ်ကြရမယ့်အချိန် ဖြစ်ကြောင်းပါခင်ဗျား။
✍စောအဲမွန်
