Author: Baby Yit Lone

Doti – Tumbal Ilmu Hitam (2025) ဒိုတီ(Doti) ဆိုတာအင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဆူလာဝေစီကျွန်းစုဘက်မှာရှိတဲ့ မာကတ်ဆာမျိုးနွယ်တွေရဲ့ယုံကြည်ချက်အရ ကြောက်စရာကောင်းလှတဲ့အောက်လမ်းအတတ်မျိုးဖြစ်ပြီးလူတစ်ဦးကိုအဝေးက ကျိန်စာတိုက်ရင်းကျိန်စာမိသူခန္ဓာကိုယ်ထဲကို ကင်းခြေများ၊အပ်တွေ၊ဖန်ကွဲစတွေပါရောက်ရှိသွားအောင်လုပ်နိုင်တယ်လို့ယုံကြည်ကြပါတယ်။ ဇာတ်လမ်းကိုတော့ ၉၀ နှစ်များဝန်းကျင်လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်ဖြစ်ရပ်တွေနဲ့ပြည့်နှက်နေတဲ့ရွာတစ်ရွာမှာအခြေခံထားပါတယ်။ အဲ့ဒီရွာမှာထူးဆန်းပြီးကြောက်စရာကောင်းတဲ့သေဆုံးမှုတွေဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်လာပြီး သေဆုံးသူတွေရဲ့ရုပ်အလောင်းတွေကလည်းဒိုတီ နဲ့အတိုက်ခံထားရတဲ့ လက္ခဏာတွေပေါ်ပေါက်နေပါတယ်။ ရွာသားတွေကတော့ ဒါဟာ သူတို့အစဉ်အလာ ဘိုးဘေးတွေကိုပူဇော်ခြင်းဓလေ့ကိုရပ်ပြီးဘုရားဘက်ကို စိတ်လည်လာအောင် ကျမ်းစာလာသင်ပေးတဲ့ ဘာသာရေးဆရာကြောင့်လို့မှန်းဆစွပ်စွဲကာ အဲ့ဒီဆရာဟာ ဒိုတီအောက်လမ်းဆရာတစ်ဦးပဲလို့စွပ်စွဲပြီး သူတို့ကိုယ်တိုင်တရားစီရင်ခဲ့ကြပါတော့တယ်။ နောက် ၁၅ နှစ်အကြာမှာတော့ အဲ့ဒီရွာကိုပြန်ရောက်လာတဲ့ လူငယ်တစ်ဦးနဲ့အတူ တစ်ချိန်ကဖြစ်ရပ်ဆိုးတွေ၊ သေဆုံးမှုတွေပါရွာဆီကိုတကျော့ပြန်ရောက်ရှိလာချိန်မှာတော့ ရွာသားတွေက အဲ့ဒီလူငယ်ဟာ တစ်ချိန်က မတရားစီရင်ခံခဲ့ရတဲ့ တရားဟောဆရာရဲ့သားဖြစ်ပြီးသူတို့ရွာကိုကလဲ့စားချေဖို့ပြန်ရောက်လာတာဖြစ်တယ်လို့ တစ်ထစ်ချသတ်မှတ်ပြီးထိပ်တိုက်တွေ့ကြပါတော့တယ်။ ၁၉၉၀ ဝန်းကျင်ကအင်ဒိုဟော်ရာရုပ်ရှင်တွေရဲ့အငွေ့အသက်တွေအပြည့်နဲ့ဖြစ်ပြီး အထူးပြုလုပ်ချက်၊ ဇာတ်လမ်းဖွဲ့စည်းပုံတွေကအစ အဲ့ဒီခေတ်ကာလအရိပ်တွေယှက်သမ်းနေတာတွေ့ရပါလိမ့်မယ်။

တိုင်းရင်းသားကျေးရွာ ကရင်နှစ်သစ်ကူးနေ့လူများပြီး ကလေးငယ်တွေ ပျောက်ဆုံး‌ ရန်ကုန်မြို့၊ သာကေတမြို့နယ်မှာရှိတဲ့ တိုင်းရင်းသားကျေးရွာမှာပြုလုပ်တဲ့ ကရင်နှစ်သစ်ကူးတော်လာရောက်တဲ့သူများပြားတာကြောင့် ကလေးငယ်တွေ ပျောက်ဆုံးမှုဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့ ပွဲတော်ကျင်းပရေးကော်မတီထံက သိရပါတယ်။ ဒီကနေ့ ဒီဇင်ဘာ ၁၉ ရက်မှာ ကျရောက်တဲ့ ကရင်နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို တိုင်းရင်းသားကျေးရွာမှာ ပြုလုပ်ခဲ့တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ကရင်နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို လာရောက်လည်ပတ်သူအလွန်များပြားတာကြောင့် ကလေးငယ်တွေနဲ့ လူစုကွဲသွားပြီး ပျောက်သွားတာ ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။ ” လူတွေက တော်တော်များတာ။ ကျိတ်ကျိတ်တိုးနေတာ။ လူတွေလည်းပိ။ ကလေးတွေကို လက်ကဆွဲပြီး လူအုပ်ကြားထဲတိုးတော့ လက်ကနေလွတ်ပြီး ပျောက်သွားကြတာ။ အခုထိလည်းရှာမတွေ့သေးဘူး။ မနှစ်ကထက်ပိုများတယ်”လို့ ကရင်နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို လာရောက်သူတစ်ဦးကပြောပါတယ်။ ကရင်နှစ်၂၇၆၅ ခုနှစ်၊ ကရင်အမျိုးသားနှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို အနယ်နယ်အရပ်ရပ်မှာရှိတဲ့ ကရင်လူမျိုးတွေက လာရောက်ဆင်နွှဲတာကြောင့် ယမန်နှစ်ထက် စည်ကားတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။ လက်ရှိမှာတော့ စစ်ကောင်စီရဲ့စစ်သားတွေက လူစုခွဲရှင်းပေးနေပေမယ့်…

စစ်ကောင်စီ၏ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် သူရိယနေဝန်းဂျာနယ်မှ မိုးဟိန်းက ပြည်သူလူထုသည် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို ကျေးဇူးတင်နေကြသည်ဆိုသည့် အချက်ကို ၎င်း၏ သုံးလတာစစ်တမ်းအတွင်း တွေ့ရှိရသည်ဟု ပြောကြားမှုအပေါ် မြန်မာပြည်တွင်းရှိ ပြည်သူလူထုက အာဏာရှင်ကို “ဘယ်ပြည်သူက ကျေးဇူးတင်နေသလဲ”ဟု မေးခွန်းပြန်ထုတ်လိုက်သည်။ ဒီဇင်ဘာ ၁၄ ရက်နေ့ ကျင်းပသော ကျားဖြန့်တိုက်ဖျက်ရေး စစ်ကော်မရှင်၏ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် မိုးဟိန်းက ၎င်းတို့မီဒီယာအနေဖြင့် သုံးလကြာ ကွင်းဆင်းကောက်ယူခဲ့သော စစ်တမ်းအရ ၂၀၂၁ မှ ၂၀၂၅ ကာလအတွင်း နိုင်ငံမပြိုကွဲအောင် ထိန်းသိမ်းပေးခဲ့သည့်အတွက် ပြည်သူများက စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်ကို ကျေးဇူးတင်နေကြသည်ဟု ဗိုလ်ချုပ်ဇော်မင်းထွန်းအား ပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် မြေပြင်တွင် တွေ့ကြုံနေရသည့် စီးပွားရေးကျဆင်းမှုနှင့် လူမှုဘဝနိမ့်ပါးမှုများသည် ယင်းစစ်တမ်းရလဒ်နှင့် လုံးဝဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေသည်ဟု ပြည်သူများက ထောက်ပြနေကြသည်။ အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ကုန်ဈေးနှုန်းများ အဆမတန်မြင့်တက်လာခြင်း၊…