Category: News

  • ခင်ရီ၏ တူအရင်းဖြစ်သူ ကျော်သက်ဟိန်းက ခင်ရီ နာမည်သုံး၍ ငွေကျပ် သိန်း ၂၀၀၀ ကျော် လိမ်လည်မှု

    ခင်ရီ၏ တူအရင်းဖြစ်သူ ကျော်သက်ဟိန်းက ခင်ရီ နာမည်သုံး၍ ငွေကျပ် သိန်း ၂၀၀၀ ကျော် လိမ်လည်မှု

    ကြံ့ဖွတ်ဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီ၏ တူအရင်းဖြစ်သူ ကျော်သက်ဟိန်းက ခင်ရီ နာမည်သုံး၍ ငွေကျပ် သိန်း ၂၀၀၀ ကျော် လိမ်လည်မှု တိုင်ကြားသော်လည်း ဖြေရှင်းမပေး

    ကြံ့ဖွတ်ပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီ၏ တူအရင်းဖြစ်သူ ကျော်သက်ဟိန်းက ခင်ရီ၏ နာမည်သုံး၍ ငွေကျပ် သိန်း ၂၀၀၀ ကျော် လိမ်လည်မှုဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ယင်းဖြစ်စဉ်အတွက် ဖြေရှင်းပေးရန် ခင်ရီထံသို့ တိုင်ကြားခဲ့သော်လည်း ဖြေရှင်းပေးခြင်းမရှိကြောင်း အလိမ်ခံရသူတချို့က ပြောဆိုသည်။

    ဧရာ၀တီတိုင်း၊ မြောင်းမြမြို့နယ်တွင် ကြံ့ဖွတ်ဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီ၏ တူအရင်းဖြစ်သူ ကျော်သက်ဟိန်းက ဦးလေးဖြစ်သူ ခင်ရီ၏ ခိုင်းစေချက်အရ လုပ်ငန်းရှင်တချို့နှင့် မြောင်းမြအခြေ စိုက်မြို့မြို့မျက်ဖုံးအသိုင်းအ၀ိုင်းထံမှ ငွေကြေးများ ချေးငှားခဲ့ကြောင်း၊ ချေးငှားရာတွင် ချေးယူသည့်ငွေကြေးအတွက် ကားများ ပြန်လည်ပေးအပ်မည်ဟု ဆိုကာ ငွေကျပ် သိန်း ၂၀၀၀ ကျော် ရယူသွားခဲ့ကြောင်း၊ ယင်းနောက် ခင်ရီ၏ တူအရင်းမှာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်သွားခဲ့ကြောင်း သိရှိရသည်။

    အဆိုပါလိမ်လည်မှုအတွက် အလိမ်ခံရသူများက ကြံ့ဖွတ်ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီထံသို့ အကြိမ် ကြိမ် စာရေးသားပေးပို့ တိုင်ကြားပြီး ငွေကြေးတောင်းခိုင်းခံခြင်းရှိ၊ မရှိ၊ ဦးခင်ရီ၏ တူအ ရင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ပေးပါရန် တောက်လျှောက် တိုင်ကြားခဲ့ကြောင်း၊ ကြံ့ဖွတ်ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီက စာကို လက်ခံရယူခဲ့သော်လည်း မည်သည့် တုံ့ပြန်မှုမှ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းမရှိကြောင်း သိရှိရသည်။

    “အမျိုးလည်းတော်တယ်၊ တူအရင်းဆိုတာကလည်း ဟုတ်တယ်။ ရှင်းရှင်းပြောရရင် ဦးခင်ရီအမျိုးဖြစ်တော့ ဒီဘက်က လူတွေကလည်း ယုံကြည်ပြီး ငွေတွေ ချေးလိုက်ကြတာ။ တကယ်လို့ ဦးခင်ရီက ပတ်သက်မှုမရှိရင်လည်း အမျိုးတော်တယ်၊ ကျနော်ခိုင်းတာမဟုတ်ဘူးဆိုတာမျိုး ဖြေရှင်းပေးဖို့ အကြိမ်ကြိမ်စာရေးတယ်။ ဘာမှ အကြောင်းမပြန်ဘူး” ဟု ငွေအလိမ်ခံရသူတစ်ဦးက ရှင်းလင်းပြောဆိုသည်။

    ကြံ့ဖွတ်ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ခင်ရီမှာ မြောင်းမြမြို့နယ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သူဖြစ်ပြီး စစ်တက္ကသိုလ် ဗိုလ် လောင်းအပတ်စဉ် ၁၇ သို့ တက်ရောက်ခဲ့ကာ ဗိုလ်မှူးချုပ် အဆင့်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ပြီး ရဲချုပ်၊ ဝန်ကြီးနှင့် ယခု ကြံ့ဖွတ်ပါတီဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူဖြစ်သည်။

  • ညောင်ကျိုးကို ထိုးစစ်ဆင်သည့် စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်း အထိနာပြီး ပြန်ဆုတ်

    ညောင်ကျိုးကို ထိုးစစ်ဆင်သည့် စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်း အထိနာပြီး ပြန်ဆုတ်

    ပဲခူးတိုင်း၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်မှာ အာရက္ခတပ်တော် (AA) က သိမ်းပိုက်ထားတဲ့ ညောင်ကျိုးကျေးရွာကို စစ်တပ်က အင်အား ၈၀ လောက်ပါ စစ်ကြောင်းနဲ့ ထိုးစစ်ဆင်လာရာကနေ AA က ကြားဖြတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် အထိနာပြီး ပြန်ဆုတ်သွားတယ်လို့ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တွေက ပြောပါတယ်။

    စစ်တပ်က သူတို့ ခံစစ်ပြုလုပ်ထားတဲ့ ပန်းတောင်းမြို့နယ်၊ ဆင်လန်ကျေးရွာအနီးရှိ လေလာတောင်ကနေ ညောင်ကျိုးဘက်ကို ဒီဇင်ဘာလလယ်ပိုင်းက ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး AA နဲ့ ပူးပေါင်းတပ်က ကြားဖြတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် စစ်သားအချို့သေဆုံးခဲ့ပြီး ဆင်လန်ဘက်ကို ပြန်ဆုတ်ခွာခဲ့ရတယ်လို့ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တယောက်က ပြောပါတယ်။

    “ဆင်လန်ဘက်ကနေ ဒီဇင်ဘာ ၁၆ ရက်နေ့မှာ စစ်ကောင်စီက ညောင်ကျိုးဘက်ကို ထိုးစစ်ဆင်လာတာရှိတယ်။ သူတို့က အင်အားတွေစုပြီးတော့ မြေပြင်ထိုးစစ်ဆင်တာ‌ပေါ့။ အဲဒီမှာ အာရက္ခတပ်တော်နဲ့ ပူးပေါင်းတပ်တွေက ကြားဖြတ်တိုက်ခိုက်တာမှာ စစ်ကောင်စီက အတုံးအရုံး သေကြရတာကြောင့် ဆင်လန်ဘက်ကို ဖရိုဖရဲ ဆုတ်သွားကြတယ်။ အဲဒီတိုက်ပွဲမှာ အလောင်းတွေနဲ့ လက်နက်ခဲယမ်းအချို့ကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့တာတွေလည်းရှိတယ်။ စစ်ကောင်စီက အထိနာနေတာကြောင့် ညောင်ကျိုးပတ်ဝန်းကျင်ကို လေကြောင်းကနေ တိုက်ခိုက်ခဲ့တာတွေရှိတယ်” လို့ ပြောပါတယ်။

    AA နဲ့ ပူးပေါင်းတပ်တွေဟာ ပန်းတောာင်းမြို့နယ်အတွင်းမှာ ညောင်းကျိုး၊ ဆင်လန်ကျေးရွာအနီးတွေနဲ့ ကပစ-၁၆ အနီးရှိ ပွိုင့်-၆၆၆ စခန်းကုန်းအနီးတို့မှာ ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်နေကြတာဖြစ်ပြီး စစ်ကောင်စီတပ်ဘက်လည်း ကပစ စက်ရုံတွေ တိုက်ခိုက်မခံရဖို့ အင်အားဖြည့်တင်းနေတယ်လို့ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တွေက ပြောပါတယ်။

    စစ်ကောင်စီတပ်ဟာ ပန်းတောင်းစစ်မျက်နှာမှာ စကခ- ၁၆ လက်အောက်ခံတပ်ရင်းတွေက ထုတ်နုတ်အင်အားတွေနဲ့ ခုခံတိုက်ခိုက်နေတာဖြစ်ပြီး သူတို့ ဆုံးရှုံးထားတဲ့ ညောင်ကျိုးစခန်း၊ မိုးထိဗျူဟာစခန်းတွေကို ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ဖို့အတွက် ကြိုးပမ်းနေတာလည်းဖြစ်ပါတယ်။

    ကပစ- ၁၆ အနီးက ပွိုင့်-၆၆၆ စခန်းကို AA က အောက်တိုဘာလအတွင်း သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပေမဲ့လည်း စစ်တပ်က အင်အားအလုံးအရင်းနဲ့ ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် AA က ဗျူဟာအရ ပြန်လည်ဆုတ်ပေးခဲ့ရတယ်လို့ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တွေက ပြောပါတယ်။

    ပန်းတောင်းမြို့နယ်အတွင်းမှာ စစ်တပ်ရဲ့ လက်နက်ထုတ်စက်ရုံတွေဖြစ်တဲ့ ကပစ-စက်ရုံ ၄ ခု ရှိတာကြောင့် စစ်တပ်က အဲဒီစက်ရုံတွေ တိုက်ခိုက်မခံရဖို့အတွက် အသေအလဲခုခံနေတာ ဖြစ်နိုင်တယ်လို့ ရခိုင်စစ်ရေးအကဲခတ်တယောက်က ပြောပါတယ်။

    “ပန်းတောင်းစစ်မျက်နှာဆိုတာ စစ်ကောင်စီအတွက် အသက်သွေးကြောလို အရေးကြီးတယ်။ ကပစ- စက်ရုံ ၄ အထိ ရှိနေတာကြောင့် အဲဒီစက်ရုံတွေအပေါ်မှာ အာရက္ခတပ်တော်ရဲ့ ထိုးစစ်တွေ ရောက်လာမှာကို သူတို့က စိုးရိမ်နေကြတာ။ အဲဒါကြောင့် ရှိတဲ့ ပန်းတောင်းစစ်မျက်နှာကို အသေအလဲ ခုခံနေတာ။ အာရက္ခတပ်တော်အတွက်လည်း ပန်းတောင်းစစ်မျက်နှာမှာ ထိန်းချုပ်မြို့နယ်တွေကို မဆုံးရှုံစေဖို့ အရေးကြီးတာကြောင့် နှစ်ဖက်တိုက်ပွဲတွေက ပြင်းထန်လာမယ့် သဘောရှိတယ်။”

    AA ဟာ တောင်ကုတ်မြို့နယ်ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ပန်းတောင်းမြို့နယ်ကို တပြိုင်တည်း ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ မိုးထိ၊ ပုဂံကွဲ၊ ညောင်ကျိုး၊ ပွိုင်-၆၆၆ စခန်းတွေအထိ သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီး ကပစ-၆ ညောင်ခြေထောက်နဲ့ ကပစ-၁၆ မသုန်တို့နဲ့ ၁၀ မိုင်အောက်အကွာအဝေးအထိ ထိုးစစ်တွေ ရောက်ရှိလာတာဖြစ်ပါတယ်။

    ရခိုင်ပြည်နယ်က ‌ကျောက်ဖြူ၊ စစ်တွေတို့အပြင် ပဲခူးတိုင်း၊ မကွေးတိုင်းနဲ့ ဧရာဝတီတိုင်းအထိ AA နဲ့ မဟာမိတ်တပ်တွေ ပူးပေါင်းပြီး ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်နေပါတယ်။

  • ခွင့်ပြုလုပ်ငန်းများကို အထောက်အထားမခိုင်လုံဘဲ ကန့်ကွက်ပါက အရေးယူမည်ဟုဆို

    ခွင့်ပြုလုပ်ငန်းများကို အထောက်အထားမခိုင်လုံဘဲ ကန့်ကွက်ပါက အရေးယူမည်ဟုဆို

    ခွင့်ပြုပေးထားပြီးဖြစ်တဲ့ လုပ်ငန်းစီမံကိန်းတွေအပေါ်မှာ အထောက်အထားမခိုင်လုံဘဲ ဝေဖန်ကန့်ကွက်မယ်ဆိုရင် အရေးယူသွားမယ်လို့ စစ်ကောင်စီလက်အောက်ခံ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနဲ့လုံခြုံရေးကောင်စီက ဒီဇင်ဘာ ၁၆ ရက်စွဲနဲ့ ထုတ်ပြန်ကြေညာထားပါတယ်။

    မြစ်ဆုံစီမံကိန်းပြန်လည်စတင်တော့မယ့်အပေါ် ဝေဖန်မှုတွေ မြင့်တက်နေချိန်မှာပဲ ကာ/လုံ က အခုလို ကြေညာချက်ထုတ်ပြန်လိုက်တာပါ။

    ပြည်ထောင်စုအဆင့်အဖွဲ့အစည်းတွေ၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနတွေ၊ တိုင်းဒေသကြီးနဲ့ ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့တွေနဲ့ နေပြည်တော်ကောင်စီတို့က မိမိအခွင့်အာဏာအရ လုပ်ကိုင်ခွင့်ပြုတဲ့ လုပ်ငန်းတွေ၊ စာချုပ်စာတမ်း မှတ်ပုံတင်ခြင်းလုပ်ငန်းတွေ၊ လုပ်ကိုင်ခွင့်ရတဲ့ ကုမ္ပဏီ၊ အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ တခြားသက်ဆိုင်တဲ့ကိစ္စရပ်တွေနဲ့ စပ်လျဉ်းပြီး အထောက်အထားခိုင်လုံမှု မရှိ၊ ပတ်သက်ဆက်နွှယ်မှုမရှိဘဲ ကန့်ကွက်တာတွေ ဖြစ်ပေါ်နေတာကြောင့် လုပ်ငန်းတွေကို နှောင့်နှေးကြန့်ကြာစေတာ၊ နိုင်ငံတော်ရဲ့ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု မြှင့်တင်တာကို အဟန့်အတားဖြစ်စေတာ၊ မလိုလားအပ်တဲ့ အဂတိလိုက်စားတာတွေ ဖြစ်ပေါ်နေတာကြောင့် နိုင်ငံတော်ရဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုလုပ်ငန်းစဉ်တွေကို ထိခိုက်နှောင့်နှေးစေနိုင်ကြောင်း စိစစ်တွေ့ရှိရတယ်လို့ ထုတ်ပြန်ချက်အတွင်း ပါဝင်နေတာပါ။

    အခုနှစ်ဩဂုတ်လအတွင်း တရုတ်ပြည်သွားရောက်ခဲ့တဲ့ စစ်ခေါင်းဆောင်ရဲ့ ခရီးစဉ်အပြီးမှာ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဦးသိန်းစိန်အစိုးရလက်ထက်က ရပ်နားခဲ့တဲ့ မြစ်ဆုံစီမံကိန်းကို ပြန်လည်စတင်တော့မယ်လို့ သတင်းတွေ ထွက်ပေါ်ခဲ့တာပါ။

    စစ်တပ်ဒုခေါင်းဆောင်ရဲ့ ကချင်ပြည်နယ်ခရီးစဉ်အတွင်းမှာလည်း တည်ဆောက်မယ့် တမံပုံစံနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အတိအလင်းထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

    မြစ်ဆုံစီမံကိန်း တဖန်ပြန်လည်အသက်ဝင်လာတော့မယ့်အပေါ် ဝေဖန်မှုတွေရှိနေတာဖြစ်ပြီး ကာ/လုံကတော့ ခွင့်ပြုပြီး စီမံကိန်း‌တွေအပေါ် ဝေဖန်ကန့်ကွက်သူတွေကို အရေးယူမယ်လို့ ထုတ်ပြန်ကြေညာလိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။

  • မြန်မာနိုင်ငံ လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှုဆိုင်ရာ ကြားနာပွဲများကို ICJ က ဇန်နဝါရီလတွင် ပြုလုပ်မည်

    မြန်မာနိုင်ငံ လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှုဆိုင်ရာ ကြားနာပွဲများကို ICJ က ဇန်နဝါရီလတွင် ပြုလုပ်မည်

    မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးစုအပေါ် လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှု ကျူးလွန်ခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲထားသည့် အရေးပါသော အမှုနှင့်ပတ်သက်၍ လာမည့်လတွင် ကြားနာပွဲများ ပြုလုပ်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ကုလသမဂ္ဂ၏ အမြင့်ဆုံးတရားရုံးဖြစ်သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး (ICJ) က ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။

    ယခုကြားနာမှုသည် ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုကျော်အတွင်း ICJ က အမှု၏ အခြေခံအချက်အလက်များ (Merits) အပေါ် ပထမဆုံးအကြိမ် ကြားနာစစ်ဆေးသည့် လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှုဆိုင်ရာ အမှုဖြစ်လာမည့်အပြင် ဂါဇာစစ်ပွဲနှင့်ပတ်သက်၍ အစ္စရေးကို တောင်အာဖရိကက တရားစွဲဆိုထားသည့် အမှုအတွက်လည်း ရှေ့ဆောင်သာဓကများ ဖြစ်လာနိုင်ဖွယ်ရှိသည်ဟု ယူဆရသည်။

    ကြားနာပွဲ၏ ပထမပတ်ဖြစ်သော ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်မှ ၁၅ ရက်အထိ ICJ သို့ အမှုစတင်တင်သွင်းခဲ့သည့် အနောက်အာဖရိက မွတ်စလင်နိုင်ငံဖြစ်သော ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက ၎င်းတို့၏ လျှောက်လဲချက်များကို တင်ပြမည်ဖြစ်သည်။

    ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံသည် အစ္စလာမ်မစ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့ (OIC) ၏ ပံ့ပိုးမှုဖြင့် မွတ်စလင်အများစုဖြစ်သော ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးစုအပေါ် မြန်မာနိုင်ငံက လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှု ကျူးလွန်ခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲကာ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် ICJ သို့ အမှုဖွင့်တိုင်ကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

    လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှု ကျူးလွန်ခြင်းမရှိကြောင်း ငြင်းဆိုထားသည့် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှမူ ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်မှ ၂၀ ရက်အထိ တရားရုံးတွင် ပြန်လည်ခြေပတင်ပြနိုင်မည်ဖြစ်သည်။

    ထူးခြားသော လုပ်ဆောင်ချက်တစ်ခုအနေဖြင့် ICJ သည် သက်သေများကို စစ်ဆေးရန်အတွက်လည်း သုံးရက်ကြာ အချိန်ပေးထားသည်။ အဆိုပါ ကြားနာပွဲများကိုမူ အများပြည်သူနှင့် မီဒီယာများအား ပေးဝင်မည်မဟုတ်ပေ။

    “ကြားနာပွဲတွေဟာ အမှုရဲ့ အခြေခံအချက်အလက်တွေအပေါ် အာရုံစိုက်မှာဖြစ်ပြီး အမှုသည်တွေဘက်က ခေါ်ယူထားတဲ့ သက်သေတွေနဲ့ ကျွမ်းကျင်သူတွေကို စစ်ဆေးမေးမြန်းမှုတွေ ပါဝင်မှာဖြစ်ပါတယ်” ဟု ICJ ၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

    ၂၀၁၇ ခုနှစ်အတွင်း မြန်မာ့စစ်တပ်နှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အရပ်သားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များက ရိုဟင်ဂျာများအပေါ် ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းမှုအတွင်း မြန်မာအာဏာပိုင်များသည် ကုလသမဂ္ဂ လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်မှု တားဆီးရေး သဘောတူညီချက်ကို ချိုးဖောက်ခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲချက်ဖြင့် ဂမ်ဘီယာက ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် တရားစွဲဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

    အဆိုပါ သွေးထွက်သံယိုဖြစ်ရပ်များအတွင်း ရိုဟင်ဂျာ ၇၄၂,၀၀၀ ကျော် ဘေးလွတ်ရာသို့ ထွက်ပြေးခဲ့ရပြီး၊ သတ်ဖြတ်မှုများ၊ မုဒိမ်းကျင့်မှုများနှင့် ကျေးရွာများအားလုံး မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံရမှုများ ရှိခဲ့ကြောင်း သက်သေများက ထွက်ဆိုခဲ့ကြသည်။

    မြန်မာအမျိုးသမီးငြိမ်းချမ်းရေးကွန်ရက်၏ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ မဝေဝေနုက ICJ တွင် ဂမ်ဘီယာဘက်မှ ပါဝင်ကူညီကြသည့် နိုင်ငံအရေအတွက်မှာ “အင်မတန် အင်အားကောင်းသည်” ဟု စက်တင်ဘာလအတွင်းက Al Jazeera သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။

    ရိုဟင်ဂျာများအပေါ် လက်နက်ကိုင်အကြမ်းဖက်မှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေသည့် ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ “လက်ရှိ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုတွေကို ရပ်တန့်ဖို့ သူတို့တွေ စုပေါင်းလုပ်ဆောင်နိုင်ကြပါတယ်” ဟုမ ဝေဝေနုက ပြောကြားပြီး ကုလသမဂ္ဂ လုံခြုံရေးကောင်စီအနေဖြင့်လည်း ICJ ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို စောင့်ဆိုင်းမနေဘဲ အရေးယူဆောင်ရွက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။

    ၂၀၁၇ ခုနှစ်မတိုင်မီက မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရိုဟင်ဂျာ တစ်သန်းခန့် နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး (၎င်းသည် နိုင်ငံ၏ လူဦးရေ ၅၅ သန်း၏ အစိတ်အပိုင်းအနည်းငယ်သာ ရှိသည်)၊ လူမျိုးစုအလိုက် ရှင်းလင်းသည့် စစ်ဆင်ရေးများ ပြင်းထန်လာချိန်တွင် လူ့အသိုင်းအဝိုင်းတစ်ခုလုံး အိမ်နီးချင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံအတွင်းသို့ ထွက်ပြေးခဲ့ကြသည်။

    ပုံစာ – ၂၀၁၉ ခုနှစ်က နယ်သာလန်နိုင်ငံ၊ သည်ဟိဂ်မြို့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့၏ အမှုကြားနာစစ်ဆေးမှုအတွင်း ICJ မှ တရားသူကြီးများကိုတွေ့ရစဉ်။

    (ဓာတ်ပုံ Reuters)

    Aljazeera

  • ထိုးစစ်ကာလ ရက်သတ္တပတ် ၄ ပတ်ကျော် ကြာသည်အထိ မောတောင်မြို့အနား စစ်ကော်မရှင်တပ် မကပ်နိုင်သေး

    ထိုးစစ်ကာလ ရက်သတ္တပတ် ၄ ပတ်ကျော် ကြာသည်အထိ မောတောင်မြို့အနား စစ်ကော်မရှင်တပ် မကပ်နိုင်သေး

    တော်လှန်ရေးအင်အားစုများထံ လက်လွှတ်ထားရသည့် မောတောင်မြို့အား ပြန်လည်ရရှိရန် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ထိုးစစ်ဆင်နေသော်လည်း အချိန်ရက်သတ္တပတ် ၄ ပတ်ကျော် ကြာသည်အထိ မြို့အနားပင် မကပ်နိုင်သေးကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်များက ပြောသည်။

    သိန်ခွန်း- မောတောင်လမ်းအတိုင်း စစ်ကြောင်းထိုးနေသည့် စစ်ကော်မရှင်တပ်သည် ကရင်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (KNLA) ပူးပေါင်းတပ်များ၏ တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် လက်ရှိအချိန်အထိ သဲဖြူနှင့် သိန်ခွန်း အနီးတဝိုက်မှ ရှေ့ဆက်မတိုးနိုင်သေးကြောင်း သိရသည်။

    ပြီးခဲ့သည့် ဒီဇင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ဖောကား ခုနစ်စီးဖြင့် တနင်္သာရီ- ဘုတ်ပြင်းကားလမ်းမှတဆင့် သိန်ခွန်း- မောတောင်လမ်းပိုင်းသို့ စစ်ကော်မရှင်တပ်က ထပ်မံ စစ်ကူပေးပို့လာခဲ့ပြီး ထိုးစစ်ဆင်နေခြင်းဖြစ်သည်။

    မြေပြင်ထိုးစစ်သာမက စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းပစ်ကူ၊ လက်နက်ကြီးပစ်ကူ၊ ဒရုန်းများကိုလည်း အသုံးပြုကြောင်း သိရသည်။

    “အခြေအနေတွေကလား ဒီရက်ထဲ ဖြစ်တယ်လေ။ သဲဖြူ၊ သိန်ခွန်း အဲ့ဒီတဝိုက်မှာ။ လေယာဉ်ကတော့ ဒီရက်ထဲတော့ နည်းနည်း လျော့သွားတယ်။ လက်နက်ကြီးကတော့ နေ့တိုင်းပဲ ပစ်နေတာပါပဲ၊ ရှေ့တောင် ဆက်မတိုးနိုင်သေးတာ မြို့နားကပ်ဖို့ဆို ဝေးပဲပေါ့” ဟု စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ် တရပ်က ပြောသည်။

    မောတောင်မြို့ကို KNLA ပူးပေါင်းတပ်များက နိုဝင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့က စတိုက်ပြီး နိုဝင်ဘာလ ၁၄ ရက်တွင် အပြီးသတ်တိုက်ခိုက် သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။ ထို့နောက် နိုဝင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်က သိန်ခွန်းရွာအနီးတဝိုက် ပိတ်မိနေသည့် စစ်ကြောင်းထံ ရဟတ်ယာဉ် ကိုးစီးဖြင့် စစ်ကူအင်အား နှစ်ရာကျော် ပေးပို့ခဲ့သည်။ ထိုစစ်ကူရောက်ပြီးချိန်မှစ၍ စစ်ကော်မရှင်တပ်က မောတောင်မြို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ရေး ထိုးစစ်များ ပြန်လည် စတင်လာခြင်းဖြစ်သည်။

    သိန်ခွန်းရွာအနီးတဝိုက် ပိတ်မိနေသည့် စစ်ကြောင်းမှာ ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့ကစ၍ မောတောင်မြို့ဘက်သို့ တပ်အပြောင်းအလဲလုပ်ရန် ရောက်နေသည့် စစ်ကြောင်းဖြစ်ပြီး KNLA ပူးပေါင်းတပ်များ၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အချိန် တနှစ်ကျော်ကြာသည်အထိ ရှေ့ဆက်မတိုးနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။

    “အဲ့ဒီသိန်ခွန်းတို့ သဲဖြူတို့နားမှာ ရှိနေသလို မကြာခဏ ဆိုသလို ပစ်ခတ်မှုတွေလည်း ကြားနေရတယ်ခင်ဗျ” ဟု စစ်ဘေးရှောင် အကူအညီပေးနေသူက ပြောသည်။

    မောတောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ စတင်ပြင်းထန်ချိန်ကစ၍ ထိုင်း- မြန်မာနယ်စပ်၊ မောတောင်- ဆင်ခွန်း နယ်စပ်မျဉ်းအနီးနှင့် တောတောင်များတွင် တိမ်းရှောင်နေရသည့် မောတောင်မြို့ခံ ၃,၀၀၀ ကျော်သည်လည်း စစ်ဘေးရှောင်ကာလကြာလာသည်နှင့်အမျှ စားနပ်ရိက္ခာ၊ ဆေးဝါးများ လိုအပ်နေကြောင်း စစ်ဘေးရှောင်အကူအညီပေးနေသူက ပြောသည်။

    မောတောင်မြို့သည် စစ်ကော်မရှင်တပ်အတွက် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ခွန်များ အဓိက ရရှိစေသည့် ထိုင်း- မြန်မာနယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးမြို့တမြို့ဖြစ်ပြီး မြိတ်၊ တနင်္သာရီ၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်တို့သို့ မောတောင်- သိန်ခွန်း ကားလမ်းကြောင်း တခုတည်းမှတဆင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။

    ထို့ပြင် မောတောင်မြို့သည် ယခင်က ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU) တပ်မဟာ (၄) ဘိတ်-ထားဝယ်ခရိုင်၊ တနောသရီမြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာ မြို့တမြို့ဖြစ်ပြီး ၁၉၉၀ ခုနှစ်တွင် စစ်ကောမရှင်တပ်က တိုက်ခိုက်သိမ်းယူသွားခဲ့သည့်မြို့ဖြစ်သည်။