ရခိုင်ပြည်နယ် မြို့တော်စစ်တွေကို အာရက္ခတပ်တော် (AA)က တိုက်ခိုက်နေရာ ယခုအခါ မြို့နှင့် တမိုင်ကျော် အကွာ ကျေးတောရွာအနီး တိုက်ပွဲများဖြစ်နေပြီး အပြန်အလှန်ပစ်ခတ်မှုများက တပတ်ခန့်ဆက်တိုက်ဖြစ်နေကြောင်း သိရသည်။

တိုက်ပွဲများက စစ်တွေမြို့ပေါ်နှင့် ဆတ်ရိုးကျချောင်းခြားသည့် ကျေးတောရွာအပြင် ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ် (ဒကစ စစ်တွေ)၊ ရွှေမင်းဂံ (ချောင်းနွယ်) ရေတပ်စခန်းတို့နှင့် နှစ်မိုင်ခန့် ဝေးသည့် တောကန်၊ ကံ့ကော်ကျွန်း၊ ဇော်မတတ်ရွာ ဝန်းကျင်တို့၌ ဖြစ်ပွားနေခြင်း ဖြစ်သည်။

“အရင်က တောကန်နဲ့ ရွှေမင်းဂံဘက်မှာပဲ တိုက်ပွဲဖြစ်တာ။ အခု ကျေးတောဘက်ကပါ ကြားလာရတယ်။ နှစ်ရက်သုံးရက် ရှိပြီ၊ လက်နက်ငယ်သံတွေရော ကြားတယ်။ အာရက္ခတပ်တော်က ရေထဲကနေ လာပြီး စစ်တပ်စခန်းကို လာတိုက်တာလို့ ပြောကြတယ်” ဟု စစ်တွေမြို့ထဲ နေထိုင်သော စစ်ရေးနှင့်နီးစပ်သည့် ဒေသခံတဦးက ပြောသည်။

ဖေဖေါ်ဝါရီ ၂၃ရက်မှစ၍ ကျေးတောရွာအနီး တိုက်ပွဲများဖြစ်နေခြင်းဖြစ်ပြီး ဒကစ၊ ကျားမသောက် တပ်ရင်းတို့နှင့်အနီးဆုံးရှိ တောကန်ရွာအပြင် ရွှေမင်းဂံရေတပ်စခန်းနှင့်အနီးဆုံးရှိ ကံ့ကော်ကျွန်း၊ ဇော်မတတ် ရွာဝန်းကျင်တို့၌ပါ တိုက်ပွဲရက် ဆက် ဖြစ်ကြောင်း ဒေသခံများက ဆိုသည်။

“နေ့တိုင်းရှိတယ်။ ကာကင်းတွေကို ကိုယ့်ဘက်က ရထားတာရှိတယ်မလား။ အဲဒါ စကစက ထပ်တိုးလာလို့ တိုက်ပွဲဖြစ်ကြ တာ။ ကိုယ့်ဘက်ကတော့ အသာရတယ်။ ဒီကောင်တွေ ထပ်တိုးလာလို့မရဘူး။ ချောင်းနွယ်ရေတပ်ကိုလည်း လက်နက်ကြီးနဲ့ ချနေတော့ တိုးလာလို့မရဘူး” ဟု AA နှင့် နီးစပ်သည့် စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တဦးက ပြောသည်။

အာရက္ခတပ်တော် (AA)က ဒကစဌာနချုပ်၊ စစ်တပ်တပ်ရင်းများနှင့် ရွှေမင်းဂံရေတပ်၊ ပွိုင့်ကမ်းခြေရေတပ်စခန်းတို့ကို လက်နက်ကြီးများနှင့် ပစ်ခတ်သလို စစ်တပ်ဘက်မှလည်း AA တပ်ဖွဲ့ဝင်များရှိနိုင်သည်ဟု ယူဆရသည့်နေရာများနှင့် ပုဏ္ဏားကျွန်း မြို့နယ်အတွင်းရှိ အရပ်သားလူနေကျေးရွာများဆီ ပြန်လည်ပစ်ခတ်ကြောင်း ဆိုကြသည်။

“အသံတွေတော့ နေ့တိုင်းကြားနေရတာပဲ။ ဘယ်ဘက်ကနေ ပစ်လို့ပစ်မှန်းမသိဘူး။ လက်နက်ငယ်သံရော၊ လက်နက်ကြီးသံရောပဲ။ ညဘက်တွေဆို ပိုကြားရတယ်။ မနေ့ညကဆို တညလုံးပဲ” ဟု စစ်တွေမြို့ ပြည်တော်သာ ရပ်ကွက်နေ အမျိုးသမီးတဦးက ပြောသည်။

ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်း မြို့နယ် ၁၄ ခုကို သိမ်းပိုက်ထားသော AA သည် ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းရှိ စစ်ကော်မရှင်၏ တခုတည်းကျန်သည့် မြို့တော်စစ်တွေကို ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်ကတည်းက စတင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး ယခု ၂၀၂၆ နှစ်ဆန်းပိုင်းတွင် မြေပြင်ထိုးစစ်များ ဆက်တိုက်လုပ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

AA သည် ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ပထမပတ်က တောကန်နှင့် ကံ့ကော်ကျွန်းရွာအနီးမှ အင်အားရာကျော်ရှိသည့် စစ်တပ်အခိုင်အမာစခန်းတချို့ကို သိမ်းခဲ့သည်။

စစ်တွေမြို့နယ်နှင့် ချောင်းတခုသာခြားသည့် ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်ဘက်ခြမ်းတွင် အခိုင်အမာနေရာယူထားသော AA သည် ၂၀၂၆ ဇန်နဝါရီလဆန်းမှစ၍ စစ်တွေမြို့နယ်ဘက်ကမ်းရှိ စစ်တပ်ကာကင်းများကို အရှိန်အဟုန်မြှင့် ထိုးစစ်ဆင်နေခဲ့ရာ ဖေဖော်ဝါရီလဆန်းပိုင်း၌ ခေတ္တငြိမ်နေခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ တိုက်ပွဲများ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားလာခြင်း ဖြစ်သည်။

AA သည် စစ်တွေ၊ ကျောက်ဖြူ အပါအဝင် စစ်မျက်နှာ ၆ ခုဖွင့်ပြီး တိုက်ခိုက်နေရာ စစ်တပ်က စစ်တွေ စစ်မျက်နှာကို ကြည်းတပ် အင်အား ၂,၀၀၀ ခန့်၊ ရေတပ်အင်အား ၁၀၀၀ခန့်အပြင် စစ်သင်္ဘော ၁၀ စီးခန့်၊ ရဲ၊ မွတ်စလင် ပျူစောထီး၊ ရခိုင်ပြည်လွတ်မြောက်ရေးပါတီ (ALP) ပြည်သူ့စစ်များဖြင့် ရင်ဆိုင်ထားရသည်။

စစ်တွေမြို့ မြောက်ဘက်ခြမ်း ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်အစပ်ရှိ ရှေ့တန်းကာကင်းစခန်းများ အသိမ်းခံရပြီး AA ထိုးစစ် မြို့နားထိ ရောက်လာချိန် စစ်တပ်သည် မြို့အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ပင်လယ်ပြင်တွင် စစ်သင်္ဘောအများအပြားချကာ ကင်း လှည့်နေပြီး မြို့ပတ်လည် ချောင်းကမ်းစပ်၊ မြစ်ကမ်းစပ်တို့၌လည်း မြေမြှုပ်မိုင်းများ ထောင်ထားကြောင်း သိရသည်။

ထို့ပြင် မြို့တွင်းနေထိုင်သူများကိုလည်း နေ့စဉ်ပုံမှန် လူစာရင်းဝင်စစ်ခြင်း၊ မသင်္ကာလျှင် ဖမ်းဆီးခြင်းတို့ရှိနေပြီး ယင်း လုပ်ငန်းများတွင် ဒေါ်စောမြရာဇာလင်း ဦးဆောင်သည့် ALP တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ပါဝင်နေကြောင်း သိရသည်။

စစ်တွေမြို့တွင် စစ်ကော်မရှင် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရုံးစိုက်ထားပြီး ဒေသစစ်ဆင်ရေးကွပ်ကွဲမှုဌာနချုပ်ရှိသလို အမ်းမှ တပ် ဆုတ်လာရသည့် လက်ကျန်တပ်သားများနှင့်စုဖွဲ့ကာ အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်ကိုလည်း ဖွဲ့စည်းထားကာ ရေတပ်ဌာန ချုပ်၊ လက်ရုံးတပ်များ အပါအဝင် အခြေစိုက်တပ်ရင်း ၁၀ ခုကျော် ရှိသည်။

စစ်တွေအပြင် လက်ကျန်သုံးမြို့ထဲမှ တမြို့ဖြစ်သည့် ကျောက်ဖြူမြို့နယ်တွင်လည်း တိုက်ပွဲပြင်းထန်နေပြီး ယခင်ကဲ့သို့ AA အနေဖြင့် ခံစစ်သဘောမျိုးမဟုတ်ဘဲ ထိုးစစ်အသွင်ပြောင်းလာပြီး ကျောက်ဖြူမြို့ အနီးဝန်းကျင်ထိ ထိုးဖောက်ကာ မြို့ထဲ တပ်ရင်းများဆီ ဦးတည်လာသည်ကို တွေ့ရကြောင်း စစ်ရေးနီးစပ်သူများနှင့် ဒေသခံများက ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် ကျောက်ဖြူမြို့နယ် အမှတ်(၃၂)ရဲတပ်ရင်း၊ မြို့အနီးဝန်းကျင် အခြေစိုက်တပ်ရင်းများနှင့် ဓညဝတီရေတပ် ဌာနချုပ် အနီးဝန်းကျင်တို့တွင် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားနေပြီး စစ်ကော်မရှင်ထိန်းချုပ်ဆဲ မာန်အောင်မြို့နယ်၌မူ နှစ်ဖက်ပစ်ခတ်မှု မတွေ့ရသေးပေ။