Category: News

  • ဗိုလ်နဂါးကို VIP အစီအစဉ်နှင့် ကယ်ထုတ်မှုအပေါ် စစ်တပ်ထောက်ခံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း ပေါက်ကွဲ

    ဗိုလ်နဂါးကို VIP အစီအစဉ်နှင့် ကယ်ထုတ်မှုအပေါ် စစ်တပ်ထောက်ခံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း ပေါက်ကွဲ

    ဗိုလ်နဂါးကို VIP အထူးအစီအစဉ်နှင့် ကယ်ထုတ်မှုအပေါ် စစ်တပ်ထောက်ခံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း ပေါက်ကွဲနေပြီး ရှေ့တန်းက စစ်သားများထက် နဂါးက ပိုတန်ဖိုးရှိနေသလားဆိုသည့် မေးခွန်းထုတ်မှုများလည်း ရှိလာသည်။

    စစ်ကော်မရှင်ထံ လက်နက်ချ အညံ့ခံသွားသည့် ဗိုလ်နဂါးကို စစ်တပ်က ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် VIP အဆင့်မျိုး အသုံးပြုကာ အထူးတလည် ကယ်ထုတ်ခဲ့သည့်အပေါ် စစ်တပ်မိသားစုဝင်များအကြာ ဝေဖန်မှုများ ရှိနေသည်ဟု နီးစပ်သူများက ပြောသည်။

    “ရှေ့တန်းမှာ အသက်ပေးနေရတဲ့ အရာရှိ၊ ရဲဘော်တွေ ဒဏ်ရာရနေတဲ့ သူတွေတောင် ရဟတ်ယာဉ် မစီးရဘူး။ နဂါးကျမှ အဆင့်မြင့်နေတယ်။ ရှေ့တန်းကလူတွေ အသက်ကို ဗိုလ်နဂါးလောက်မှ တန်ဖိုးမထားလို့ ပြောနေကြတာ”လို့ စစ်တပ်အသိုင်းအဝိုင်းနှင့် ပြောပြသည်။

    ရှေ့တန်းစစ်မျက်နှာများတွင် ဒဏ်ရာရနေသည့် စစ်တပ်လက်အောက်ခံ တပ်သားများနှင့် ရိက္ခာပြတ်၍ လက်နက်ချနေရသည့်သူများအတွက် ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် ကယ်ထုတ်ရန် နေနေသာသာ လိုအပ်သည့် ထောက်ပံ့မှုများပင် မရရှိသောကြောင့် ၎င်းတို့က ထောက်ပြနေကြခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

    ထို့အပြင် နိုင်ငံရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူတစ်ဦးကလည်း လားရှိုးနှင့် ရခိုင်က ဖြစ်စဉ်များကို နှိုင်းယှဉ်ပြီး ယခုလို ဝေဖန်ထားပါသည်။

    “မအလ (မင်းအောင်လှိုင်) က လားရှိုးမှာ အသေအကြေ ခံချခဲ့တဲ့ သူ့လူများကိုတောင် ရဟတ်ယာဉ်နဲ့ လာမခေါ်ပါ။ ဒကစမှူး အဆင့်တောင် MNDAA လက်ထဲမှာ ကားခနဲ မိသွားတယ်။ ရခိုင်မှာလည်း သူ့လူ အကောင်ကြီးတွေကို ရဟတ်ယာဉ်နဲ့ လာခေါ်တယ်ဆိုတာ တစ်ခါမှ မကြားဖူးဘူး။ အခု နဂါးကျမှ Evacuation (ကယ်ထုတ်မှု) ကို VIP Treatment – Premium Package နဲ့ လာခေါ်သွားတာဖြစ်တယ်” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

    ၎င်းက ဆက်လက်၍ ဗိုလ်နဂါး စစ်တပ်နှင့် ပေါင်းသွားပြီဆိုသည်မှာ အထင်အရှား ဖြစ်နေသော်လည်း အွန်လိုင်းပေါ်က နိုင်ငံရေးအမည်ခံ ဆယ်လီ၊ သတင်းသမားအမည်ခံ ဆယ်လီများက လက်ရှိအချိန်အထိ ဖာထေး ပြောဆိုမှုများကိုလည်း ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်လိုက်သည်။

    “ပထွေးက အကောင်လိုက်ကြီး (စစ်တပ်ဆီ) ရောက်သွားနေပြီကို အခုထိ နဂါးက စစ်တပ်နဲ့ မပေါင်းခဲ့ပါဘူးဆိုပြီး ဖာထေးနေတုန်း။ MOD က တွန်းပို့လို့ပဲ ဆိုပြီး ချီး(ချေး)ငုံပြီး ပြောနေကြတယ်။ အရှက်က တစ်စက်မှ မရှိဘူး” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

    ယခုဖြစ်စဉ်တွင် စစ်ကော်မရှင်က ဗိုလ်နဂါးအား ရဟတ်ယာဉ်ဖြင့် အထူးတလည် ကယ်ထုတ်ပြခြင်းသည် တော်လှန်ရေးဘက်ကို စိတ်ဓာတ်ပျက်ပြားအောင် လုပ်ရန် ရည်ရွယ်သော်လည်း တစ်ဖက်တွင်မူ စစ်တပ်ဘက်က စစ်သည်များ၏ စိတ်ဓာတ်ကို အကြီးအကျယ် ထိခိုက်စေသည့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများလည်း ရှိနေသည်ဟု သုံးသပ်မှုများရှိနေသည်။

    ဓာတ်ပုံ-လူမှုကွန်ရက်

  • ခြေကုပ်ယူနိုင်ခဲ့သည့် ဧရာဝတီစစ်မျက်နှာ

    ခြေကုပ်ယူနိုင်ခဲ့သည့် ဧရာဝတီစစ်မျက်နှာ

    စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ၂၀၂၁-၂၀၂၂ ခုနှစ်များအတွင်း ဧရာဝတီတိုင်းတွင် လက်နက်ကိုင်ပုန်ကန်မှု စတင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြသော်လည်း အောင်မြင်ခဲ့ခြင်း မရှိပါ။ ဧရာဝတီတိုင်းတွင် လက်နက်ကိုင် တိုက်ပွဲဝင်ကြမည့် PDF နှင့် နွေဦးအင်အားစုများသည် ကရင်နှင့် ရခိုင်တွင် စုဖွဲ့လေ့ကျင့်ခဲ့ကြ၏။ ၂၀၂၄ နှစ်ကုန်၊ ၂၀၂၅ နှစ်ဆန်း ရခိုင်တောင်ပိုင်း ဂွမြို့နှင့် ဘောမိတို့အား အာရက္ခတပ်တော်က သိမ်းပိုက်ပြီးနောက်တွင် အာရက္ခတပ်တော်နှင့်အတူ ဧရာဝတီတိုင်း PDF နှင့် PLF တပ်ဖွဲ့များသည် ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့၏။

    အာရက္ခတပ်တော်နှင့် PDF ပူးပေါင်းတပ်များသည် စစ်ကြောင်းသုံးခုခွဲ၍ ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်းသို့ စစ်မျက်နှာဖွင့်လှစ် ဝင်ရောက်လာသည်ကို တွေ့ရ၏။ ပထမတကြောင်းမှာ ဘောမိမှ အရှေ့တောင်ဘက် သာပေါင်းသို့ ဦးတည်သည်။ ဒုတိယစစ်ကြောင်းမှာ အရှေ့ဘက် ဂွ-ငသိုင်းချောင်း ကားလမ်းအတိုင်း ရေကြည်မြို့နယ်၊ ငသိုင်းချောင်း၊ မြောက်စမ်းအခြေစိုက် အမတ (၃၄၄) သို့ ဦးတည်၏။ တတိယစစ်ကြောင်းက အရှေ့မြောက်ဘက် အင်္ဂပူ၊ လေးမျက်နှာမြို့နယ်ဘက်သို့ ဦးတည်၏။

    ငသိုင်းချောင်း၊ မြောက်စမ်းစစ်မျက်နှာ

    ဒုတိယစစ်မျက်နှာအနေဖြင့် ဂွမြို့မှ ငသိုင်းချောင်းကားလမ်းပေါ်ရှိ ဗေဒါစစ်ဆေးရေးဂိတ်အား ဇန်နဝါရီ ၆ ရက်တွင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီးနောက်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်တွင် အာရက္ခတပ်တော်နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များသည် မြောက်စမ်းအခြေစိုက် အမှတ် (၃၄၄) အမြောက်တပ်ရှိရာသို့ ဦးတည်ချီတက်လာပြီး လမ်းတလျှောက် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ကြသည်ဟု သိရ၏။

    ၂၀၂၅ မတ်၊ ဧပြီ၊ မေ၊ ဇွန်လများအတွင်း နဂါးရစ်တောင်ခြေအနီး အမတ (၃၄၄) နှင့် ၂၂ မိုင်ခန့်အကွာ ဧရာဝတီနှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်အစပ် နယ်ခြားကျောက်တိုင်အနီး စပြင်ကျေးရွာအနီးရှိ ကာကင်းစခန်း၊ ၁၇ မိုင်ခန့်အကွာ လက်ပံပင်ကျေးရွာအနီးရှိ ကာကင်းစခန်း၊ အမတ (၃၄၄) နှင့် ၇ မိုင်ခန့်အကွာ ကျောက်တိုင်ဗွေရှိ ကာကင်းစခန်း၊ အမတ (၃၄၄) အနီး မိဿလင်ကျေးရွာ အပြင်ဘက် တောင်ကုန်းပေါ်မှ ကာကင်းစခန်းများကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြပြီး ဇွန်လကုန်တွင် မြောက်စမ်း အမတ (၃၄၄) ဌာနချုပ်နှင့် နီးကပ်လာသည်ကို တွေ့ရ၏။

    ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၈ တွင် သာပေါင်းသို့ ဦးတည်သည့်လမ်းပေါ်ရှိ ကျားခေါင်းရွာအား စတင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး ဖေဖော်ဝါရီ ၃ ရက်နေ့တွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့ကာ သာပေါင်းစစ်မျက်နှာ စတင်ခဲ့၏။ ဖေဖော်ဝါရီနှင့် မတ်လများအတွင်း တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားသည်ကို တွေ့ရ၏။ ဧပြီမှ စက်တင်ဘာအထိ သာပေါင်းနယ်အတွင်း တိုက်ပွဲများ ပြန်လည်ငြိမ်သက်သွားပြီး ပုသိမ်မြို့နယ် ရွှေသောင်ယံမြို့ မြောက်ဘက် မကျီးဇင်ဒေသကို စစ်ကောင်စီတပ် (စကစ) က ဩဂုတ်လ ၉ ရက်တွင် အင်အား ၅၀၀ ခန့် ဖြည့်တင်းသည်ကို တွေ့ရှိရ၏။

    အောက်တိုဘာလဆန်းမှစ၍ သာပေါင်းမြို့နယ်၊ သာပေါင်းကလေးကျေးရွာအနီး တိုက်ပွဲများ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားသည်ကို တွေ့ရ၏။ သာပေါင်းနယ်အတွင်း တိုက်ပွဲများကို ၂၀၂၅ နှစ်ကုန်အထိ တွေ့ရပြီး နိုဝင်ဘာလကုန်ပိုင်းတွင် သာပေါင်းမြို့နယ်နှင့် မကျီးဇင်ကျေးရွာကြား သဲဖြူကုန်းကျေးရွာအနီး စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းတခုကို AA က တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ၅၀ ခန့် သေဆုံးပြီး အချို့ဖမ်းမိခဲ့သည်ဟု သိရ၏။

    တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက ရွှေသောင်ယံအနီးရှိ ဘောမိ၊ မကျီးဇင်နှင့် သာပေါင်းကြား ကျေးရွာတချို့ကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီး သာပေါင်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ သဲဖြူ၊ မရမ်းကျင်း၊ သစ်ဝမ်းပူ၊ ကျားခေါင်း၊ သာပေါင်းလေး၊ ကြက်သွန်ကွင်း၊ ဘုရားကုန်း၊ စက်ဒေါင့်ကြီး၊ ကျွန်းလျားကြီးအုပ်စု၊ ကမွန်းချဉ်ကုန်းရွာများတွင် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားသည်ကို တွေ့ရ၏။

    ငသိုင်းချောင်း၊ မြောက်စမ်းစစ်မျက်နှာ

    ဒုတိယစစ်မျက်နှာအနေဖြင့် ဂွမြို့မှ ငသိုင်းချောင်းကားလမ်းပေါ်ရှိ ဗေဒါစစ်ဆေးရေးဂိတ်အား ဇန်နဝါရီ ၆ ရက်တွင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီးနောက်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်တွင် အာရက္ခတပ်တော်နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များသည် မြောက်စမ်းအခြေစိုက် အမှတ် (၃၄၄) အမြောက်တပ်ရှိရာသို့ ဦးတည်ချီတက်လာပြီး လမ်းတလျှောက် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ကြသည်ဟု သိရ၏။

    ၂၀၂၅ မတ်၊ ဧပြီ၊ မေ၊ ဇွန်လများအတွင်း နဂါးရစ်တောင်ခြေအနီး အမတ (၃၄၄) နှင့် ၂၂ မိုင်ခန့်အကွာ ဧရာဝတီနှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်အစပ် နယ်ခြားကျောက်တိုင်အနီး စပြင်ကျေးရွာအနီးရှိ ကာကင်းစခန်း၊ ၁၇ မိုင်ခန့်အကွာ လက်ပံပင်ကျေးရွာအနီးရှိ ကာကင်းစခန်း၊ အမတ (၃၄၄) နှင့် ၇ မိုင်ခန့်အကွာ ကျောက်တိုင်ဗွေရှိ ကာကင်းစခန်း၊ အမတ (၃၄၄) အနီး မိဿလင်ကျေးရွာ အပြင်ဘက် တောင်ကုန်းပေါ်မှ ကာကင်းစခန်းများကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြပြီး ဇွန်လကုန်တွင် မြောက်စမ်း အမတ (၃၄၄) ဌာနချုပ်နှင့် နီးကပ်လာသည်ကို တွေ့ရ၏။

    မြောက်စမ်းစစ်မျက်နှာတွင် ဇူလိုင်လတလလုံး တိုက်ပွဲများ ငြိမ်သက်နေပြီး ဩဂုတ်လဆန်းတွင် ရေကြည်မြို့နယ်၊ စက်စက်ယိုကျေးရွာသို့ စစ်ကောင်စီတပ်က စစ်ကြောင်းထိုးလာ၍ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားရာ စက်စက်ယိုတိုက်ပွဲတွင် စစ်ကောင်စီဘက်မှ တပ်ဖွဲ့ဝင် ၄၀ ခန့် သေဆုံးခဲ့ပြီး ဆုတ်ခွာရသည်ကို တွေ့ရ၏။ စစ်ကောင်စီတပ်ထံမှ စနိုက်ပါ နှစ်လက်၊ RPG တလက်နှင့် အခြားလက်နက်မျိုးစုံ ၄၀ ခန့်ကိုလည်း တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။

    စက်တင်ဘာ ၂၀ ခန့်မှစ၍ ရေကြည်မြို့နယ်၊ စက်စက်ယိုကျေးရွာသို့ စစ်ကောင်စီတပ်က ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်လာ၍ တိုက်ပွဲများ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားသည်ကို တွေ့ရ၏။ အောက်တိုဘာလကုန်အထိ စက်စက်ယိုအနီးတွင် တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားသည်ဟု သိရ၏။ လေကြောင်းမှလည်း တောက်လျှောက် တိုက်ခိုက်သည်ကို တွေ့ရ၏။

    ရေကြည်မြို့နယ် နဂါးရစ်တောင်အနီးဝန်းကျင်၌ စစ်တပ်နှင့် အာရက္ခတပ်တော် (AA) ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များ နိုဝင်ဘာလဆန်းတွင် တိုက်ပွဲပြင်းထန်နေပြီး မြောက်စမ်းအမြောက်တပ် အမတ (၃၄၄) မှ လက်နက်ကြီးများဖြင့် ပစ်ကူပေးနေသည်ကို တွေ့ရ၏။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်နေ့မှ နိုဝင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့အတွင်း သာပေါင်းမြို့နယ်၊ သာပေါင်းကလေးကျေးရွာအနီးနှင့် ရေကြည်မြို့နယ်၊ စက်စက်ယို၊ ချင်းလယ်ကျေးရွာများအနီး ဖြစ်ပွားခဲ့သော တိုက်ပွဲများအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်မှ ဖမ်းဆီးခံရသူ ၂၀ ကျော်နှင့် လက်နက်ချသူ ၂၀ ကျော်အထိ ရှိခဲ့သည်ဟု AA က ထုတ်ပြန်ခဲ့၏။

    ရေကြည်မြို့နယ်၊ ဂွ-ငသိုင်းချောင်းလမ်းပေါ်ရှိ အမတ (၃၄၄) အမြောက်တပ် ကာကင်းအချို့ကိုလည်း ဒီဇင်ဘာ ၂၀ ရက်ခန့်က AA နှင့် ပူးပေါင်းတပ်ဘက်က ထပ်မံသိမ်းပိုက်ရရှိသည်ဟု သိရ၏။ ရေကြည်မြို့နယ် သီတာကုန်းပြင်၊ သရက်ပင်ကြီးစုရွာ၊ စက်စက်ယို၊ ကုန်းပြင်၊ ဆီဆုံကုန်း၊ ဆီဆုံကွင်း၊ သက္ကယ်ပြင်၊ ချင်းလယ်၊ ညောင်အိုင် ရွာများတွင် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားသကဲ့သို့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကိုလည်း တွေ့ရ၏။

    လေးမျက်နှာ၊ ကွင်းကောက် စစ်မျက်နှာ

    တတိယစစ်မျက်နှာအနေဖြင့် မတ်လလယ်မှစ၍ ဧရာဝတီတိုင်း၊ လေးမျက်နှာမြို့နယ်အတွင်း ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းဘေးရှိ ရိုးမတောတွင်း နေရာအချို့နှင့် လေးမျက်နှာမြို့နယ်၊ ကွင်းကြီးကျေးရွာအုပ်စု၊ အောင်ဇံကွင်း၊ ကွင်းကြီး၊ လဲခုံလေး၊ လဲခုံကြီး၊ ချင်းလယ်ရွာနှင့် ကညင်တိုင်ကျေးရွာအနီး ကျားအောင်းတောင်တို့တွင် တိုက်ပွဲများ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားခဲ့၏။

    မတ်လမှ ဇွန်လကုန်အထိ တိုက်ပွဲများ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားပြီး လေးမျက်နှာနှင့် ရခိုင်ရိုးမအစပ်ရှိ ပုသိမ်-မုံရွာ ကားလမ်းဘေး တုံးတောရွာများတွင် တိုက်ပွဲများဖြစ်ကာ ဧပြီလ ၁၇ ရက်နေ့ညတွင် ပန်းတောကြီးအား ပူးပေါင်းတပ်များ သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့၏။ ပုသိမ်-မုံရွာ ကားလမ်းမအား ဖြတ်တောက်ထားနိုင်ခဲ့သည်။ အာရက္ခတပ်တော်နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များက ပန်းတောကြီးအား သိမ်းပိုက်လိုက်သဖြင့် မြောက်ဘက် အမှတ် (၅) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးကျောင်း (တတက ၅) အခြေစိုက်သည့် ကွင်းကောက်၊ အရှေ့ဘက် လေးမျက်နှာကိုသာမက တောင်ဘက် ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းကို ဖြတ်သည့် ရေနံ့သာဂိတ်ကိုပါ ခြိမ်းခြောက်လာ၏။

    ဇွန်လကုန်ပိုင်းတွင် အာရက္ခတပ်တော်နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များသည် သဲနုကုန်း၊ စောပြာ၊ ကျားကိုက်ကွင်းရွာများကိုသာမက အင်္ဂပူမြို့နယ်အတွင်းရှိ ဘယ်ပြားကုန်းနှင့် စာစီကုန်းကျေးရွာများမှ စစ်ကောင်စီစခန်းများကိုပါ သိမ်းပိုက်ထားပြီး စစ်ကောင်စီအနေဖြင့် ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းပိုင်း ပြန်လည်စိုးမိုးနိုင်မှုကို စွန့်လွှတ်ထားရသည်ကို တွေ့ရ၏။

    ဇူလိုင် ၇ ရက်တွင် လေးမျက်နှာမြို့နယ်၊ မန်ကျည်းကုန်းရွာတွင် အထိုင်ချထားသည့် စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းကို AA နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များက သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြောင်း စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်များထံမှ သိရသည်။ ထို့နောက် ပန်းတောကြီးကျေးရွာအနီးတွင် တိုက်ပွဲ ဆက်လက်ပြင်းထန်နေကြောင်း သိရသည်။ ဇူလိုင်လအတွင်း လေးမျက်နှာမြို့နယ်နှင့် အင်္ဂပူမြို့နယ်အစပ် ပန်းတောကြီး၊ လယ်တံငယ်၊ ထောက်ကြံ့ကွင်း၊ စောပြာ၊ ကျားကိုက်ကျေးရွာများတွင် တိုက်ပွဲများဖြစ်ပွားပြီး လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများပါ ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု သိရ၏။

    AA နှင့် ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက သဲနုကုန်းရွာ နယ်မြေရဲစခန်းကို ဇွန်လကတည်းက သိမ်းပိုက်ထားရာ စစ်ကောင်စီဘက်က အင်အားသုံး၍ ပြန်လည်စစ်ကြောင်းထိုးနေသည့်အတွက် တိုက်ပွဲ တောက်လျှောက်ပြင်းထန်နေခဲ့၏။ နိုဝင်ဘာလတွင် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များဘက်က ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်သဖြင့် ပုသိမ်-မုံရွာ လမ်းပိုင်းတလျှောက် စောပြာ၊ သဲနုကုန်း၊ ချင်းကုန်း၊ ရှမ်းကွင်း စသည့်ကျေးရွာနှင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်တို့မှာ ထိတွေ့တိုက်ပွဲများ နေ့စဉ်ရက်ဆက် ရှိနေခဲ့ပြီး စစ်ကောင်စီဘက်မှ လေကြောင်း၊ ဒရုန်းနှင့် လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်မှုများ တောက်လျှောက်ရှိခဲ့သည်။ လေးမျက်နှာမြို့နယ် ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းပိုင်း ခရီးသွားလာခွင့်ကို စစ်ကောင်စီဘက်မှ ပိတ်ပင်ထားပြီး ရေကြောင်းတခုကိုသာ သွားလာခွင့် ပေးထားသည်ဟု သိရ၏။ တော်လှန်ရေးတပ်များက ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်သဖြင့် သဲနုကုန်းအနီးရှိ ရှေ့တန်းစခန်းနှစ်ခုအား နိုဝင်ဘာလကုန်ပိုင်းတွင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့၏။

    ဒီဇင်ဘာလအတွင်း၌လည်း လေးမျက်နှာမြို့နယ် ချင်းကုန်း၊ စောပြာရွာနှင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်တို့တွင် တိုက်ပွဲအပြင်းအထန် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင် အကျအဆုံးများကာ အနီးအနားရှိ ရွာများကို လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများ ဆက်တိုက်ပြုလုပ်နေသည်ဟု မြေပြင်သတင်းများအရ သိရသည်။ ရေကြည်၊ လေးမျက်နှာ၊ အင်္ဂပူမြို့နယ်များတွင် တိုက်ပွဲများဖြစ်ပွားနေ၍ ဇူလိုင်လအတွင်း ငဝန်မြစ်အတိုင်း စစ်သင်္ဘောသုံးစီး အင်အားဖြည့်တင်းခဲ့ပြီး ဧရာဝတီနှင့် ပဲခူးတိုင်းအကြား ဧရာဝတီမြစ်အတွင်း စစ်သင်္ဘောနှစ်စီး အင်အားဖြည့်တင်းခဲ့သည်ကို တွေ့ရ၏။

    နိဂုံး

    ဧရာဝတီတိုင်းစစ်မျက်နှာတွင် တိုက်ပွဲများကို ပုသိမ်၊ သာပေါင်း၊ ရေကြည်၊ လေးမျက်နှာ၊ အင်္ဂပူမြို့နယ်များအတွင်း ပုသိမ်-မုံရွာလမ်းတလျှောက်နှင့် ရခိုင်ရိုးမကြားတွင် ဖြစ်ပွားနေသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်။ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များဘက်မှ အာရက္ခတပ်တော်၊ အမှတ် (၂) စစ်ဆင်ရေးနယ်မြေ၊ ဧရာဝတီ PDF အမှတ် (၂၉) နည်းဗျူဟာ၊ ဧရာဝတီတိုင်း ပကဖ နှင့် ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PLF) တို့ ပါဝင်တိုက်ခိုက်နေပြီး အာရက္ခတပ်တော်က စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှု ယူထားပုံရ၏။

    ပုသိမ်အခြေစိုက် နတခ တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် လက်အောက်ခံတပ်များသာမက တပ်မ (၆၆) လက်အောက်ခံတပ်များဖြစ်သည့် ခမရ (၄)၊ (၅)၊ (၆)၊ (၁၀)၊ ခလရ (၃၅)၊ (၈၀) တို့ ဖြည့်တင်းထားသော်လည်း လုံလောက်မှုမရှိသဖြင့် ၂၀၂၅ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ရှမ်းမြောက် ကျောက်မဲမှ ပြန်နှုတ်လာသည့် စကခ (၁၂) မှ တပ်ရင်းအချို့ကို ထပ်မံဖြည့်ဆည်းထားသည်ဟု သိရ၏။ စစ်ကောင်စီအနေဖြင့် ရွှေသောင်ယံဘက်မှစ၍ သာပေါင်း၊ ရေကြည်၊ လေးမျက်နှာတလျှောက် ပိတ်ဆို့ထိုးစစ်ဆင်သည့် အင်အား ၃၀၀၀ ခန့် ရှိနိုင်သည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။

    ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်းရှိ ကျေးရွာများတွင် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည့်အပြင် စစ်ကောင်စီတပ်က လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးကြဲခြင်း၊ အမြောက်နှင့် ပစ်ခတ်ခြင်းကြောင့် အရပ်သားသေဆုံးသူ ၆၉ ဦး၊ ဒဏ်ရာရရှိသူ ၁၂၅ ဦး၊ အဆောက်အအုံပျက်စီးမှု ၁၆၇ လုံး ရှိသည်ဟု သိရ၏။ တိုက်ပွဲသတင်းများကို ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိကြသဖြင့် အခြေအနေအတိအကျ မသိရသော်လည်း လေယာဉ်ဖြင့် အပြင်းအထန် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် တိုက်ပွဲပြင်းထန်သည်မှာ သေချာသည်ဟု ကောက်ချက်ချနိုင်ပါသည်။

    လက်ရှိ ဧရာဝတီစစ်မျက်နှာ၏ အခြေအနေမှာ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ၏ ထိုးဖောက်မှုကို ဟန့်တားနိုင်ခြင်း မရှိသည့်အပြင် ဧရာဝတီတိုင်း အခြားမြို့နယ်များသို့ မကူးစက်ရန် ပိတ်ဆို့နေရသကဲ့သို့၊ ဧရာဝတီမြစ်ကို ဖြတ်၍ ပဲခူးရိုးမနှင့် ချိတ်ဆက်သွားမည်ကိုလည်း ဟန့်တားပိတ်ဆို့နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းနေသည်ကို တွေ့ရ၏။ ၂၀၂၅ အတွင်း ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်း အာရက္ခတပ်တော်၊ PDF နှင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက အောင်မြင်စွာ ထိုးဖောက်ခြေကုပ်ယူနိုင်သည်ကို တွေ့ရပေသည်။

  • အသက် ၁၀ နှစ်ပိုရှည်စေနိုင်တဲ့ မှန်ကန်သောအိပ်စက်နည်း

    အသက် ၁၀ နှစ်ပိုရှည်စေနိုင်တဲ့ မှန်ကန်သောအိပ်စက်နည်း

    အိပ်စက်ခြင်းဆိုတာ ကျန်းမာရေးအတွက် အဓိကကျတဲ့ အချက်တစ်ခုပါ။

    မှန်ကန်တဲ့ အိပ်စက်ခြင်းပုံစံကို ရွေးချယ်တတ်ရုံနဲ့ သက်ရှည်ကျန်းမာပြီး နှစ်ခြိုက်စွာ အိပ်ပျော်စေနိုင်ပါတယ်။

    အိပ်စက်တဲ့အခါ ဘယ်ဘက်စောင်းအိပ်တာနဲ့ ညာဘက်စောင်းအိပ်တာ ဘယ်လိုကွာခြားလဲဆိုတာ လေ့လာကြည့်ရအောင်။

    🛌 ဘယ်ဘက်စောင်းအိပ်ခြင်း (Left-side sleeping)

    ✅ အားသာချက်များ:

    • အစာခြေစနစ်ကို ကောင်းမွန်စေခြင်း: အစာအိမ်က သဘာဝအတိုင်း တည်ရှိနေတာကြောင့် အစာခြေဖျက်မှုကို အားပေးပါတယ်။

    • အစာခြေရည် ပြန်တက်ခြင်း (Acid Reflux): ဝေဒနာကို လျော့နည်းသက်သာစေပါတယ်။

    • သွေးလှည့်ပတ်မှု: နှလုံးအလုပ်လုပ်မှုကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေပြီး သွေးလှည့်ပတ်မှု ကောင်းမွန်စေပါတယ်။

    • အဆိပ်အတောက် ဖယ်ရှားခြင်း: ကိုယ်ခန္ဓာရှိ အဆိပ်အတောက်တွေကို ဖယ်ရှားပေးတဲ့ Lymphatic system ကို ပိုမိုအားကောင်းစေပါတယ်။

    ❌ အားနည်းချက်များ:

    • နှလုံးရောဂါရှိသူများအတွက် ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း သို့မဟုတ် အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

    • တစ်ဖက်တည်း အကြာကြီးအိပ်ပါက ပခုံးနာကျင်ခြင်း သို့မဟုတ် လက်ထုံခြင်း ဖြစ်တတ်ပါတယ်။

    🛌 ညာဘက်စောင်းအိပ်ခြင်း (Right-side sleeping)

    ✅ အားသာချက်များ:

    • နှလုံးအလုပ်လုပ်မှုကို သက်သာစေခြင်း: နှလုံးခုန်မမှန်သူများအတွက် ညာဘက်စောင်းအိပ်ခြင်းက နှလုံးအပေါ် ဖိအားမသက်ရောက်စေပါ။

    • ကိုယ်တွင်းအင်္ဂါများ: အသည်းနှင့် သရက်ရွက်အပေါ် ဖိအားသက်ရောက်မှု နည်းပါးစေခြင်း။

    ❌ အားနည်းချက်များ:

    • အစာခြေရည် ပြန်တက်ခြင်း (ရင်ပူခြင်း) ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပါတယ်။

    • ကိုယ်ခန္ဓာ အဆိပ်အတောက် ဖယ်ရှားမှုစနစ်အတွက် ဘယ်ဘက်လောက် မထိရောက်ပါ။

    ✨ အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရသော်

    • အစာခြေစနစ်နှင့် အစာအိမ်ရောဂါရှိသူများအတွက် “ဘယ်ဘက်စောင်းအိပ်ခြင်း” က အကောင်းဆုံးပါ။

    • နှလုံးရောဂါရှိသူများအတွက် “ညာဘက်စောင်းအိပ်ခြင်း” က ပိုမိုသက်တောင့်သက်သာရှိစေပါတယ်။

    💡 အကြံပြုချက်: တစ်ညလုံး တစ်ဖက်တည်း အကြာကြီးမအိပ်ဘဲ ပုံစံပြောင်းပေးပါ။ လက်မထုံစေဖို့အတွက် ခေါင်းအုံးကို မှန်ကန်စွာ အသုံးပြုဖို့ မမေ့ပါနဲ့နော်။

    ✍️ အလင်းသစ်

  • မြစ်ကြီးနားလေဆိပ် ဒရုန်းကျ၊ ခရီးသည်တင် လေယာဉ် အမြီးပိုင်းထိ

    မြစ်ကြီးနားလေဆိပ် ဒရုန်းကျ၊ ခရီးသည်တင် လေယာဉ် အမြီးပိုင်းထိ

    ကချင်ပြည်နယ်၊ မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်အနီး မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်တွင် ဒရုန်း ကျရောက်ပေါက်ကွဲပြီး ခရီးသည်တင် လေယာဉ် အမြီးပိုင်း ထိခိုက်ခဲ့ကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်များထံက သိရသည်။

    “ကျွန်မတို့လေယာဉ် အမြီးပိုင်း ထိပြီး မီးတွေဖွာထွက်နေတာတော့ မြင်ခဲ့ရပါတယ်။ ကိုယ်ကြုံရမှပဲ ဘယ်လောက် ကြောက်စရာကောင်းလည်းဆိုတာ သိရတော့တယ်။ မီးတွေတဖွားဖွား ၊ တဂျိမ်းဂျိမ်း ပစ်နေတဲ့ကြားမှာ မှောင်မဲကြီးထဲ ဘာမှမမြင်ရဘဲ ပြေးရတာ ၊ ငိုတဲ့သူကငို ၊ သတိလစ်တဲ့သူလစ် ။ လေယာဉ်က ခေါင်းလှည့်နေပြီ ။ အမြီးပိုင်းထိသွားတာတော့ မြင်ခဲ့ရတယ် ။ အပေါ်ကျန်ခဲ့တဲ့ ခရီးသည်တွေအစား ရင်တွေတုန်လိုက်တာ ဘယ်လောက်များကြောက်နေကြမလဲ မတွေးရဲစရာ” ဟု ခရီးသည်တဦးက ၎င်း၏ လူမှုကွန်ရက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

    လေယာဉ်အမြီးပိုင်း ထိခိုက်ခဲ့ပြီး ခရီးသည်များ ထိခိုက်မှု မရှိကြောင်း အခြားဒေသခံတဦးက ပြောသည်။

    “လေယာဥ်တက်တော့မဲ့ဆဲဆဲ ပစ္စည်းတွေလည်း တင်ပြီးပါပြီ။ မြန်မာလေကြောင်း နောက်မီးထိသွားတာပါ ။ ခရီးသယ်တွေ ဘေးကင်းကြပါတယ်” ဟု မြစ်ကြီးနားဒေသခံတဦးက ပြောသည်။

    ယနေ့ ( ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ ရက် ) ည ၈ နာရီကျော်တွင် မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်မှ ထွက်ခွာရန် ပြင်ဆင်နေသည့် MNA လေကြောင်းလိုင်းမှ ခရီးသည်တင် လေယာဉ်အမြီးပိုင်း ထိခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

    “လေဆိပ် အနောက်က မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်ကို ပစ်ပုံရတယ်။ လေဆိပ်အစောင့်တွေက တွေ့လို့ ပစ်တာ ။ ပျက်ကျပြီး လေယာဉ်ကိုထိပုံရတယ်။ လေဆိပ်က မပခ အနီးမှာ” ဟု အခြားသတင်းရင်းမြစ်ကလည်း ပြောသည်။

    လက်ရှိတွင် မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်ကို ပိတ်ထားပြီး လက်နက်ကြီးသံများလည်း ကြားနေရကြောင်း ဒေသခံတဦးက ပြောသည်။

    မြစ်ကြီးနားလေဆိပ် တိုက်ခိုက်ခံရခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဘက်က တစုံတရာ ထုတ်ပြန်ခြင်းမရှိသကဲ့သို့ မည်သည့်အဖွဲ့က လုပ်ဆောင်သည်ကို အသေးစိတ် မသိရသေးပေ။

    ပြီးခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၂ ရက်တွင်လည်း ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (KIA)နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF)ပူးပေါင်းအဖွဲ့များက မြစ်ကြီးနားမြို့ ၊ ပန်းမတီးရပ်ကွက်ရှိ မြစ်ကြီးနားလေဆိပ်နှင့် အနီးဝန်းကျင်နေရာများသို့ FPV အသေခံဒရုန်းများ အသုံးပြုတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း စစ်ကော်မရှင်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

  • ငလျင်အကြောင်း ရိုက်ကူးထားသည့်ရုပ်ရှင် ပြမည့်ကိစ္စ ဝေဖန်မှုမြင့်

    ငလျင်အကြောင်း ရိုက်ကူးထားသည့်ရုပ်ရှင် ပြမည့်ကိစ္စ ဝေဖန်မှုမြင့်

    လူပေါင်းများစွာ ထိခိုက်သေဆုံးခဲ့ရသည့် ငလျင်အတွင်း ပြိုကျခဲ့သည့် Sky Villa အဆောက်အဦမှ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာသော မြေးအဖွားသုံးဦးအကြောင်း ရိုက်ကူးထားသည့် ‘မပြိုလဲနိုင်သော နှလုံးသားများ’ ရုပ်ရှင်ကို ပြသမည့်ကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ လူအများကြား ဝေဖန်မှုမြင့်တက်လျက်ရှိသည်။

    “အခု ဇာတ်ကားက လူကျင့်ဝတ်မရှိသလိုခံစားရတယ်။ ကျွန်တော်တို့ဆိုလည်း ငလျင်အတော်ထိခဲ့တဲ့နေရာတွေမှာ ပါတာပဲမို့ အဲ့လိုအကြောင်းရာတွေက Memories (အမှတ်တရ) ကောင်းတွေတော့ ဟုတ်မနေဘူး။ Trauma (စိတ်ဒဏ်ရာ) တွေကို ပြန်တူးဆွပေးနေသလိုပဲ။ ပြီးကျ ဒီဇာတ်ကားက စီးပွားရေးသပ်သပ် ရုံတင်ဖို့ထွက်လာတာဆိုတော့ မဖြစ်သင့်တဲ့ကိစ္စမို့ ဘယ်လိုမှ နားလည်ပေးလို့မရဘူး” ဟု ငလျင်ဒဏ်ခံခဲ့ရသည့် ရမည်းသင်းမြို့မှ ဒေသခံတဦးက ပြောသည်။

    ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် အင်အားပြင်းငလျင်ကြောင့် မန္တလေးမြို့ အောင်မြေသာစံမြို့နယ်ရှိ Sky Villa ကွန်ဒို ပြိုကျခဲ့သည်။ ‘မပြိုလဲနိုင်သော နှလုံးသားများ’ ရုပ်ရှင်သည် ယင်းကွန်ဒိုအောက်မှ အသက် ၇၅ နှစ်အရွယ် အဖွား ဒေါ်အုန်းရီ နှင့် အသက် ၁၃ နှစ် နှင့် ၁၆ နှစ်အရွယ် မြေးဖြစ်သူတို့ ပြန်လည်လွတ်မြောက်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်ကို ဇာတ်အိမ်တည်ကာ ရိုက်ကူးထားခြင်းဖြစ်သည်။

    အဆိုပါဇာတ်ကားသည် ငလျင်အတွင်း လွတ်မြောက်လာသူများကို အခြေခံကာ ရိုက်ကူးခဲ့သော်လည်း ထိုဖြစ်စဉ်အတွင်း အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသူများစွာ ရှိသည့်အတွက် ယခုလိုအချိန်မျိုးတွင် ငလျင်အတွင်း မိသားစုဝင်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသူများအတွက် အပြစ်ရှိစိတ် ခံစားရစေသကဲ့သို့ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

    ‎“ငလျင်တောင်တစ်နှစ်မပြည့်သေးဘူး။ သူတို့ကရိုက်ပြီးလို့ရုံတင်တော့မယ်ဆိုတော့ မလွန်ဘူးလား။ ဖြစ်ရပ်မှန်တွေက သူများနိုင်ငံတွေလည်းရိုက်ကြတာပါပဲ။ ဖြစ်ရပ်မှန်ကိုပြန်ရိုက်ပြတာ လက်ခံပေမယ့် အချိန်တစ်ခုခြားပြီးမှ ရိုက်သင့်တယ်။ ပြသသင့်တယ်ထင်တယ်။ လူတွေက အိုးအိမ်မဲ့ထားရတာ။ မိသားစုတွေ သေကွဲကွဲထားရတာ။ ကိုယ်တိုင်ငလျင်ကြုံထားရတော့ ကျွန်မအနေနဲ့ဆိုကန့်ကွက်တယ်။ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာအဆင်ပြေအောင် ပြန်တည်ဆောက်ဆဲကာလမို့ ငလျင်ဘေးသင့်ပြည်သူတွေအတွက် အချိန်လိုအပ်ပါတယ်” ဟု နေပြည်တော်ရှိငလျင်ဘေးဒဏ်သင့်ဒေသခံတစ်ဦးကပြောသည်။

    “အနာမကျက်သေးတဲ့ ဒဏ်ရာအပေါ် ဆားထပ်ဖြူးတယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ ဇာတ်ကားထဲက လွတ်မြောက်သွားတဲ့သူတွေအတွက် အမတို့တွေ အားလုံး ဝမ်းသာခဲ့ကြပေမယ့် မလွှတ်မြောက်ခဲ့တဲ့ လူတွေအတွက်တော့ ကာယကံရှင် မိသားစုတွေနဲ့ ထပ်တူအမတို့လည်း သူတို့လိုသာလွတ်မြောက်ခဲ့ရင် ဆိုတဲ့အတွေး ၊ ငါတို့လိုအပ်ချက်များရှိခဲ့လို့လားဆိုတဲ့ အတွေးတွေနဲ့ ထပ်တူ စိတ်မကောင်းဖြစ်နေကြဦးမယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ အခုချိန်မှာ ကာယကံရှင်တွေအနေနဲ့ကတော့ ဘယ်လိုမှ ခံစားနိုင်မှာမဟုတ်သေးပါဘူး။ အခုထိ Sky Villa လိုနေရာတွေ ပြိုပျက်နေတဲ့အဆောက်အဦးတွေမြင်တိုင်း ကာယံရှင်တွေနဲ့ထပ်တူ စိတ်မကောင်းဖြစ်မိနေတုန်းပါ” ဟု မန္တလေးမြို့မှ ဒေသခံတဦးက ပြောသည်။

    ငလျင်ဖြစ်ပြီး တနှစ်နီးပါး လက်ရှိချိန်ထိ ငလျင်ကြောင့် ပြိုလဲခဲ့သည့် အဆောက်အဦများ၊ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ၊ အခြေတကျနေထိုင်နိုင်ရန်အတွက် ပြန်လည်ထူထောင်ရေး လုပ်ရန် ရုန်းကန်နေရဆဲဖြစ်ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

    ထိခိုက်နစ်နာသူများ၏ ဆုံးရှုံးမှုများ အလုံအလောက် မရှိသေးသည့်အခြေအနေတွင် ရိုက်ကူးပြသသည့် ဇာတ်လမ်းကို ထိုအဖြစ်မှ လွှတ်မြောက်လာသူများ ပြန်လည်ကြည့်မိပါက ယခင်အကြောင်းအရာများ စိတ်ထဲတွင် ပြန်လည်တွေးမြင်ယောင်လာပြီး စိတ်ဒဏ်ရာ ကြီးကြီးမားမားရသူများအနေဖြင့် ပိုဆိုးသည့် ရောဂါလက္ခဏာများ တဖန်ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့်ပတ်သက်သည့် ကျန်းမာရေးပညာရှင်တဦးက ထောက်ပြသည်။

    “ဒီဇာတ်လမ်းမှာ အကြောင်းအရာတွေကို ပုံရိပ်တွေမြင်ရတာဖြစ်ဖြစ်၊ မြင်ကွင်းတွေမြင်ရတာဖြစ်ဖြစ် အာရုံငါးပါးမှာပေါ့နော် အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စရာတွေကို မြင်လိုက်ကြားလိုက်ရတာက သာမာန်လူတွေအတွက် ဒါလေးမြင်တာဘာဖြစ်သွားမှာမို့လဲဆိုပေမယ့် တကယ်ထိခိုက်သွားတဲ့သူတွေအတွက် ဒီအကြောင်းအရာကို ထိလိုက် ၊ မြင်လိုက်ကြားလိုက်တာနဲ့ စိတ်ဒဏ်ရာနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ တုံ့ပြန်မှုတွေပေါ်လာတတ်တယ်”ဟု စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့်ပတ်သက်သည့် ကျန်းမာရေးပညာရှင်က ပြောသည်။

    အချို့သည် မိမိစိတ်ဒဏ်ရာရဖူးသည့် အကြောင်းအရာကို ပြန်လည်မြင်တွေ့ကြားမိပါက ညဘက် အိပ်မပျော်ခြင်း၊ အိပ်ပျော်ရန်ခက်ခဲခြင်း၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှု မြင့်တက်ခြင်း၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင်လည်း ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ဝမ်းဗိုက်အောင့်ခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်တတ်ကြောင်း စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကျန်းမာရေးပညာရှင်က ပြောသည်။

    နိုင်ငံတကာတွင်လည်း ယခုကဲ့သည့် ထိခိုက်နစ်နာဆုံးရှုံးမှုများခဲ့သည့် သဘာဝဘေးဖြစ်ရပ်မှန်များကို အခြေခံကာ ရုပ်ရှင်ပြန်လည်ရိုက်ကူးလေ့ရှိသည်။

    ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ဆူနာမီဖြစ်စဉ်နှင့်ပတ်သက်၍ ဆူနာမီ ဝင်ရောက်ချိန် ထိုင်းနိုင်ငံ ကမ်းခြေတခုသို့ ရောက်ရှိနေသည့် စပိန်မိသားစုတစု ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည့် ဖြစ်စဉ်ကို အခြေခံရိုက်ကူးထားသည့် ‘The Impossible’ ရုပ်ရှင်ကို ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပြီး ရှစ်နှစ်အကြာ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင်မှ ပြန်လည်ပြသခဲ့သည်။

    အလားတူ ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် ဧဝရက်တောင်တက်ခရီးစဉ်အတွင်း မုန်တိုင်းကြောင့် လူသေဆုံးခဲ့ရသည့်ဖြစ်စဉ်ကို အခြေခံရိုက်ကူးထားသည့် “Everest” ရုပ်ရှင်သည် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပြီး ၁၉ နှစ်အကြာ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင်မှ ရုပ်ရှင်ပြန်လည်ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစသည်။

    ထို့ပြင် ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အမေရိကန်ပင်လယ်အနီး ရေနံတူးဖော်ရေးပလက်ဖောင်းပေါ်တွင် ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်ပွားသောကြောင့် လူ ၁၁ ဦးသေဆုံးခဲ့ရသည့်ဖြစ်စဉ်ကို အခြေခံရိုက်ကူးထားသည့် ‘Deepwater Horizon’ ရုပ်ရှင်ကိုလည်း ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပြီး ခြောက်နှစ်အကြာ ၂၀၁၆ တွင်မှ ပြန်လည်ပြသခဲ့သည်။

    ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ငလျင်အတွင်း အဆောက်အဦပြိုကျမှုမှ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာသည့် မြေးအဖွားသုံးဦးအကြောင်းကို ရိုက်ကူးထားသည့် ‘မပြိုလဲနိုင်သော နှလုံးသားများ’ ရုပ်ရှင် ပြသမည့်ရက်ကို အတိအကျမကြေညာသေးသော်လည်း မကြာခင် ရုံတင်ပြသတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာထားသည်။

    ပြီးခဲ့သည့် ဒီဇင်ဘာ ၂၀ ရက်နေ့တွင်လည်း အဆိုပါရုပ်ရှင်ကို ဇန်နဝါရီလအတွင်း ရုံတင်ပြသမည်ဖြစ်ကြောင်း ထိုရုပ်ရှင်ကို ထုတ်လွှင့်မည့်အဖွဲ့ဖြစ်သည့် “Living Myanmar Media Production” က ကြေညာခဲ့သော်လည်း ရုပ်ရှင်မပြဖြစ်ခဲ့ပေ။

    မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်ကိုင်းမြို့နှင့် မန္တလေးမြို့အနီး ဗဟိုပြုကာ ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်နေ့၌ လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် အင်အားပြင်းငလျင်ကြောင့် Sky Villa တခုတည်းတွင် လူ ၂၀၅ ဦးသေဆုံးခဲ့ရကာ နိုင်ငံတဝန်း လူပေါင်း ၃,၇၆၃ ဦးသေဆုံးကာ ၁၁၀ ဦးပျောက်ဆုံးကြောင်း စစ်ကော်မရှင်က ထုတ်ပြန်ထားပြီး United Nations University (UNU) သုတေသနအရ ငလျင်ကြောင့် လူ ၃,၆၀၀ မှ ၅,၃၀၀ ကျော် သေဆုံးကြောင်း ဆိုထားသည်။