Category: News

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ပုလဲမြို့နယ်ထဲမှာ စစ်ကြောင်းထိုးနေတဲ့စစ်တပ်က ဗိုလ်နဂါးနဲ့ အဖွဲ့ရဲ့ သတင်းပေးမှုကြောင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ မိသားစုဝင်တွေရဲ့ တည်နေရာနဲ့ အချက်အလက်တွေအတိုင်း စစ်ကြောင်းထိုး မီးရှို့နေတယ်လို့ သတင်းရရှိပါတယ်။

ဗိုလ်နဂါးနဲ့ BNRA တပ်ဖွဲ့ဝင်အချို့ဟာ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ရက်မှာ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်နဲ့ ပူးပေါင်းသွားတာဖြစ်ပြီး ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉ရက်ကစလို့ စစ်တပ်က ပုလဲမြို့နယ်ထဲကို အင်အားတွေပို့ဆောင်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ နောက် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ရက်ကစပြီး ပုလဲမြို့နယ် ကန်ပေါက်ရွာ နဲ့ ကျွန်းဘိုကုန်းရွာကို စတင်စစ် ကြောင်းထိုးပြီး စာရင်းရထားတဲ့ နေအိမ်တွေကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးနေတာလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

ထွက်ပြေးတိမ်း ရှောင်ခဲ့တဲ့ ဒေသခံမျိုးသမီးတစ်ဦးက”စစ်တပ်မှာ စာရင်းပါလာပြီး အိမ်ကို မီးရှို့သွားတယ်လို့”ပြောပါတယ်။

အဲဒီအမျိုးသမီးဟာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်က တိုက်ပွဲအတွင်း ကျဆုံးခဲ့တဲ့ PDF တပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးရဲ့ ဇနီးဖြစ်ပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက်က စစ်ကြောင်းဝင်လာတာကြောင့် ကလေးနဲ့ မိသားစုဝင်တွေကို ခေါ်ပြီး ထွက်ပြေးချိန်မှာ ရွာက အိမ်ကို စစ်တပ်က မီးရှို့ဖျက်ဆီးသွားတာပါ။

အခြားဒေသခံတစ်ဦးကလည်း “ဗိုလ်နဂါးနဲ့သူလူတွေက စစ်တပ်ကို ဒေတာတွေအကုန်ပေးလိုက်ကြောင်းနဲ့ လက်ရှိမှာ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်စာရင်းတွေနဲ့ လိုက်ဖျက်ဆီးနေကြောင်း ပြောပါတယ်။

စစ်တပ်က ပုလဲမြို့အနီးက ရွာတွေကို စစ်ကြောင်း‌ ၂ကြောင်းခွဲပြီး ထိုးနေတာပါ။ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ရက်ကနေ ၂၄ရက်အထိ ကန်ပေါက်ရွာ၊ ကျွန်းဘိုကုန်းရွာ၊ ကြောင်သန်းရွာ၊ ဆင်ရှင်ရွာ၊အင်ကြင်းစုရွာ၊ ကိုင်းတောရွာတွေကို ဝင်ရောက်ပြီး ဒေသခံတွေကို ဖမ်းဆီးစစ်ကြောင်းထိုးနေတာဖြစ်ပါတယ်။

စစ်တပ်စစ်ကြောင်းဝင်တဲ့ရွာတွေဟာ တော်လှန်ရေးတပ်တွေ တပ်စွဲမထားတဲ့ ရွာတွေဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့အထိ မြေပြင်တိုက်ပွဲမရှိသေးဘူးလို့ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

စစ်တပ်ရဲ့ မီးရှို့ဖျက်ဆီးမယ့်အန္တရာယ် ကြောင့် စစ်ကြောင်းမဝင်သေးတဲ့ ရွာက အိမ်တွေကို တံခါးရွက်ဖြုတ်ယူသိမ်းဆည်းတာတွေ၊ အိမ်တွင်းပရိဘောဂ ပစ္စည်းတွေ ဖြုတ်သိမ်းတာတွေလည်း ပြုလုပ်နေကြတယ်လို့သိရပါတယ်။

ဒေသခံတစ်ဦးက “တတ်နိုင်သလောက်၊ ရသလောက် ပြန်ယူထားတဲ့သဘောဖြစ်ပြီး စစ်တပ်စစ်ကြောင်းကတော့ မီးရှို့မှာ သေချာတယ်လို့ “ပြောပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ဗန်းမောက်မြို့အပြင်မှာ တိုက်ပွဲတွေဖြစ်နေတယ်လို့ မြေပြင်စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တချို့က ပြောပါတယ်။

​စစ်ကောင်စီတပ်က ဗန်းမောက်မြို့ပြန်ရပြီးနောက်ပိုင်း မြို့အပြင်က တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေ ထိန်းချုပ်ထားတဲ့နေရာတွေကို ဆက်ပြီးထိုးစစ်ဆင်နေတာလို့ ဆိုပါတယ်။

“မြို့အရှေခြမ်းကို တက်နေတာ။အောင်ကမ္ဘာသိန်းထိရောက်လာတယ်”လို့ ဗန်းမောက် မြို့နယ် ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင် ရဲဘော်တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီတပ်နဲ့ ရှမ်းနီပြည်သူ့သစ် (SNA)ရဲ့ထိုးစစ်ဟာ ဗန်းမောက်နဲ့ အင်တော်မြို့နယ်ကို ဆက်သွယ်ထားတဲ့ လမ်းပိုင်းကိုပါ ဖြတ်တောက်ဖို့ကြိုးစားနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

“တနေရာသိမ်းမယ့်ရည်ရွယ်ချက်ရှိရင် လေ ကြောင်းလာတော့တာပဲ။ထိတွေ့မှုကတော့ ဒီရက်ပိုင်းဆက်တိုက်ပဲ”လို့ ဗန်းမောက်မြို့နယ်မြေပြင်သတင်းရင်းမြစ်က ပြောပါတယ်။

တော်လှန်ရေးတပ်တွေက ၅လဝန်းကျင်(၁၄၂ ရက်)ကြာ ဗန်းမောက်မြို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ပေမယ့် စစ်တပ်နဲ့ ရှမ်းနီပြည်သူ့စစ် SNA ရဲ့ ထိုးစစ် ကြောင့် ဖေဖော်ဝါရီ ၈ ရက်မှာ မြို့ပေါ်ကနေ ဆုတ်ခွာပေးခဲ့ရပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်းနဲ့ ကချင်ပြည်နယ်အစပ်က ဗန်းမောက်မြို့ကို အမှတ်(၁)စစ်ဒေသကွပ်ကဲမှုနဲ့ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀ရက်က သိမ်းပိုက်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရှိ ဗန်းမောက်မြို့က ဗျူဟာကုန်း၊ အောင်သာကုန်းရွာစခန်းကုန်း၊ လွှစင်ကုန်းဘုန်း ကြီးကျောင်း၊ ဗန်းမောက်မြို့မစာသင်ကျောင်း၊ ဗန်းမောက်မြို့ရဲစခန်း၊ မြနန္ဒာဘုန်းကြီးကျောင်း၊ နယ်စပ်ဒေသနဲ့ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး သင်တန်းကျောင်း (နတလ) တွေမှာ စစ်တပ်နဲ့ ရှမ်းနီတပ်တွေ တပ်စွဲထားပါတယ်။

အလှူဈေးဝယ် မှားမူ ကြောင့် လူကြားထဲတွင် အရိုက်ခံရသည့် ဆယ်ကျော်သက် မိန်းကလေး စိတ်ဒဏ်ရာပြင်းထန်မှုကြောင့် ကွယ်လွန်

မကြာသေးမီက လူမှုကွန်ရက်များပေါ်တွင် ပျံ့နှံ့ခဲ့သည့် အဖြစ်အပျက်တစ်ခုအရ

အလှူအတွက် ဈေးဝယ်ရာတွင် မှားယွင်းမှုရှိခဲ့သဖြင့်

အဒေါ်ဖြစ်သူက လူအများရှေ့တွင် ရိုက”နှက်ဆုံးမခဲ့သော

ဆယ်ကျော်သက်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်တစ်ဦးသည်

စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဒဏ”ရာပြင်းထန်မှုကြောင့် ကွ.ယ်လွ.န်သွားခဲ့ကြောင်း သိရပါသည်။

ဖြစ်စဉ်အတွင်း

မိခင်ဖြစ်သူက ဝင်ရောက်တားဆီးခြင်းမရှိခဲ့သဖြင့်

ကလေးငယ်အနေဖြင့် လူလယ်ခေါင်တွင် အရှ၊က်ရစေခြင်း၊

စိတ်ဖိစီးမှုများကို တစ်ဦးတည်း ခံစားခဲ့ရကြောင်း

နီးစပ်သူများက ပြောကြားထားပါသည်။

ဤဖြစ်ရပ်သည်

မိသားစုအတွင်း ဆုံးမသွန်သင်ရာတွင် အကြမ်းဖ၊က်မှုနှင့် လူကြားထဲတွင် အရှ။က်ခွဲခြင်းများသည်

ကလေးငယ်များ၏ စိတ်ကျန်းမာရေးနှင့် အသက”အန္တရာယ်အထိ အလွန်အမင်း ထိခိုက်စေနိုင်ကြောင်း သတိပေးနေသည့် သာဓကတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါသည်။

“အသက်ရှင်နေချိန်မှာ စကားတစ်ခွန်း၊ အပြုအမူတစ်ခုက

ကလေးတစ်ယောက်ရဲ့ ဘဝတစ်ခုလုံးကို ပြောင်းလဲနိုင်ပါတယ်”

ဟူသော လူမှုကွန်ရက်အသုံးပြုသူများ၏ စကားများကလည်း

ပရိသတ”အကြား စိတ်ထိခိုက်စရာ ဖြစ်စေခဲ့ပါသည်။

ကွယ်လွန်သူ မိန်းကလေးငယ်အတွက် ဆုတောင်းပေးကြသလို

ကျန်ရစ်သူ မိသားစုများအတွက်လည်း

အသိတရားရစေမည့် သင်ခန်းစာတစ်ခု ဖြစ်စေချင်ကြောင်း

ပရိသတ”များက မျှဝေပြောဆိုနေကြပါသည်။

👉 စိတ်ဒဏ်ရာခံစားနေရသူများ၊ စိတ်ဖိစီးမှုများကို မျိုသိပ်နေသူများအနေဖြင့်

တစ်ယောက်တည်း မခံစားဘဲ ယုံကြည်ရသော လူကြီးများ၊ ဆရာဝန်များ၊

စိတ်ကျန်းမာရေးအကူအညီပေးရေးအဖွဲ့များထံ ဆက်သွယ်အကူအညီ ရယူကြပါရန်

မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။

အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများတွင် အခြေစိုက်ပြီး ခေတ်မီနည်းပညာများဖြင့် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် အွန်လိုင်းငွေလိမ်နေသည့် ဂိုဏ်းများနှင့်ကွန်ရက်များကို တိုက်ဖျက်ရာတွင် အမေရိကန် ဖက်ဒရယ် စုံစမ်းစစ်ဆေးရေးဗျူရို (FBI) က ဆက်လက်ဦးဆောင်သွားရန် အပြည့်အဝ သန္နိဋ္ဌာန်ချထားသည်ဟု အဆိုပါအဖွဲ့၏ ဒုတိယလက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး စကော့ ရှဲလ်ဘဲလ် ယနေ့(ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၄ ရက်) နံနက်ပိုင်းတွင် U.S. Department of State’s Asia Pacific Media Hub က အွန်လိုင်းမှတဆင့် ပြုလုပ်သည့် အထူးသတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ၌ ပြောသည်။

ထိုင်း၊ ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံများသို့ တရားဝင်သွားရောက်ခဲ့ပြီးနောက် ရှဲလ်ဘဲလ်က တရုတ်အခြေစိုက် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများသည် အမေရိကန်နိုင်ငံသားများကို နေ့စဉ်ပစ်မှတ်ထားနေသည့် အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှု အမြောက်အများကို လုပ်ဆောင်နေကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။

မကြာသေးမီက ပြုလုပ်ခဲ့သော သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတစ်ခုတွင် ရှဲလ်ဘဲလ်က အဆိုပါ အွန်လိုင်းငွေလိမ်ဂိုဏ်းတို့၏ လုပ်ငန်းစဉ်များသည် အံ့ဩတုန်လှုပ်ဖွယ်ရာ ဖြစ်သည်ဟုဆိုသည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ် တစ်နှစ်တည်းတွင်ပင် FBI ၏ အင်တာနက်ရာဇဝတ်မှု တိုင်ကြားရေးဗဟိုဌာန (IC3) သို့ တိုင်ကြားမှုပေါင်း ၈၀,၀၀၀ကျော် ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ငွေကြေးဆုံးရှုံးမှုပမာဏသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂ ဒသမ ၉ ဘီလီယံထက် ကျော်လွန်ခဲ့သည်ဟုလည်း ဆိုသည်။

“အဲ့ဒီအဆောက်အအုံတွေကို အဝေးကနေ ကြည့်ရုံနဲ့တင် ဒီလုပ်ငန်းတွေ ဘယ်လောက်ကြီးမားသလဲ ဆိုတာကို ကိုယ်တိုင်မမြင်မချင်း အပြည့်အဝ နားလည်ဖို့ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး” ဟု ရှဲလ်ဘဲလ်က ၎င်းကိုယ်တိုင် သွားရောက်လေ့လာခဲ့သည့် အခြေအနေကိုရည်ညွှန်း၍ ပြောသည်။

ယင်းရာဇဝတ်မှုများသည် သီးခြားဖြစ်ပွားနေသည့် ရာဇဝတ်မှုများမဟုတ်ဘဲ ဆိုက်ဘာလိမ်လည်မှု၊ လူကုန်ကူးမှုနှင့် ငွေခဝါချမှုတို့ကို ပေါင်းစပ်လုပ်ဆောင်နေသည့် အရင်းအနှီး အမြောက်အမြားရှိသော ရာဇဝတ်လုပ်ငန်းစုကြီးများ ဖြစ်သည်ဟုလည်း ဆိုသည်။

“တရုတ်နိုင်ငံသားတွေ ဦးဆောင်တဲ့ ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းတွေဟာ နယ်စပ်တွေ၊ နည်းပညာတွေနဲ့ အားနည်းတဲ့သူတွေကို အသုံးချပြီးအကျိုးအမြတ် အမြောက်အမြားရအောင် လုပ်ဆောင်နေတဲ့ ခေတ်မီပြီး အရင်းအနှီးများတဲ့ ရာဇဝတ်လုပ်ငန်းစုတွေကတဆင့်အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေကို နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ငွေလိမ်ပစ်မှတ်ထားနေတာဖြစ်ပါတယ်” ဟု ရှဲလ်ဘဲလ်က ဆိုသည်။

ထိုင်းနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့နှင့် FBI တို့၏ လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုသည် အောင်မြင်မှုအတွက် အဓိကစံနမူနာဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် FBI အေးဂျင့်များကို ထိုင်းပူးတွဲစစ်ဆင်ရေးတပ်ဖွဲ့များနှင့် တိုက်ရိုက်ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ရန် စေလွှတ်ထားသည်ဟုလည်း ရှဲလ်ဘဲလ်ကဆိုသည်။

ဖမ်းဆီးနှိမ်နင်းမှုများကို ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ အဆိုပါဂိုဏ်းများသည် နယ်စပ်များကို ကျော်ဖြတ်ပြီး အလွယ်တကူ ရွှေ့ပြောင်းသွားတတ်သောကြောင့် ဒေသတွင်း တစ်ညီတစ်ညွတ်တည်း တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်ရန် လိုသည်ဟုလည်း ရှဲလ်ဘဲလ်က အလေးပေးပြောဆိုခဲ့သည်။

“ဒါဟာ ကမ္ဘောဒီးယား တစ်နိုင်ငံတည်းရဲ့ ပြဿနာမဟုတ်သလို၊ ဗီယက်နမ် ဒါမှမဟုတ် ထိုင်းတစ်နိုင်ငံတည်းရဲ့ ပြဿနာလည်းမဟုတ်ပါဘူး။ ဒါဟာ ဒေသတွင်း ပြဿနာဖြစ်ပါတယ်” ဟု ရှဲလ်ဘဲလ်က ဆိုသည်။

ငွေကြေးဆုံးရှုံးမှုများအပြင် ဘဝများလည်း ဆုံးရှုံးနစ်နာရကြောင်း၊ အမေရိကန်နိုင်ငံသား အများအပြားသည် ၎င်းတို့တစ်သက်စာ စုဆောင်းထားသမျှ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသလို၊ လူကုန်ကူးခံရသူများသည် လည်း အဆိုပါ ဂိုဏ်းဝင်းများအတွင်း အဓမ္မစေခိုင်းခြင်း ခံနေရသည်ဟုလည်း ပြောသည်။

သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲအပြီးတွင် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများအား ပြင်းထန်စွာ သတိပေးခဲ့ပြီး အမေရိကန်၏ ရပ်တည်ချက်ကို ရှင်းလင်းစွာ ပြောခဲ့သည်မှာ “အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေကို ပစ်မှတ်ထားနေမယ်ဆိုရင် နယ်စပ်စည်းခြားထားတာတွေက သူတို့ကို ကာကွယ်ပေးနိုင်လိမ့်မယ်လို့ ရာဇဝတ်သားတွေအနေနဲ့ မယုံကြည်သင့်ပါဘူး။ မင်းတို့ ဘယ်မှာရှိသလဲဆိုတာ ငါတို့သိတယ်။ မင်းတို့ကိုဖမ်းဖို့ ငါတို့ လာနေပြီ” ဟူ၍ ဖြစ်သည်။

(အမေရိကန်နိုင်ငံ ဝါရှင်တန်ဒီစီမြို့ရှိ Federal Bureau of Investigation (FBI) ၏ ဌာနချုပ် အဆောက်အအုံ မြင်ကွင်းကို တွေ့ရစဉ်။ ဓာတ်ပုံ − AFP)

သာကောကြီးက စိတ်ဓာတ်ဖဲနော်။

ဒါမျိုး မအလ သိရင် ကြေကွဲမှာ အသေချာပဲ။

ခေါင်းဆောင်ကောင်းဆိုတာ ဒါပါပဲ ကြိုက်သလောက်ဝေဖန်တိုက်ခိုက်ကြပါစေ ပြည်သူအတွက်ဆို ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ချီတက်နေဆဲ…

အမေရိကန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကိုရူဘီရို၊ တရုတ် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဝမ်ယိတို့နဲ့ အတူတွေ့ရတဲ့ NUG နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဒေါ်ဇင်မာအောင် ဂုဏ်ယူလျက်ပါ ဝန်ကြီးရေ။ ဟိုဘက်ရပ်ကွက်ကမြင်ရင်တော့ လောင်နေတော့မှာပဲ။

ဒီနှစ် တက်ရောက်ဖြစ်တဲ့ Munich Security Conference (2026) မှာတော့ ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင် တွေ၊ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတွေနဲ့ အတူ Opening session တက်ရောက်ခဲ့သလို နောက်ဆက်တွဲ ဆက်စပ် Side meeting များကတော့ ယခင်နှစ်များ အတိုင်းပါပဲ။

မှတ်မှတ်ရရ ဖြစ်တာ တစ်ခုက တော့ Opening session အပြီး – အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး Secretary မာကိုရူဘီရို နဲ့ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ ဝမ်ယိ တို့ရဲ့ လက်ရှိ ကမ္ဘာ့အရေး အပေါ် ၄င်းတို့ရဲ့ မူဝါဒ ရပ်တည်ချက် တွေကို ပြောကြား ကြတဲ့ The US in the World နဲ့ The China in the World session နှစ်ခုကို ဂရုတစိုက် တက်ရောက်ဖြစ် ပါတယ်။

တခြားအစီအစဉ် တွေ့ ဆုံမှုတွေ လည်း ဆက်လက် တင်ပြပါ့မယ်။

အရှေ့က video message မှာ ပြောခဲ့သလိုပဲ တာဝန်ကျေပွန်အောင် ရသမျှ space ၊ ရောက်သမျှ နေရာမှာ တော်လှန်ရေးတာဝန် ဖြစ်တဲ့ စစ်အာဏာရှင်( စနစ်) ပြုတ်ကျရေးနဲ့ ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရေးအတွက် အထောက်အပံ့ ဖြစ်နိုင်သမျှ ဖြစ်အောင် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်းပါ။

MSC26

Zin Mar Aung အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ