မန္တလေးမြို့၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်ထဲရှိ နန်းဦးလွင်၊ ဘူးကုန်းနဲ့ ကန်ကောက်ရွာတွေဘက်မှာ ရွာမြေတိုးချဲ့ဖို့ စီစဉ်နေတယ်ဆိုတဲ့ အာဏာသိမ်း စစ်အုပ်စုရဲ့ ဌာနတွင်း ညွှန်ကြားစာ ပေါက်ကြားလာပြီးနောက် အဲ့ဒီ နေရာတွေရှိ အကွက်ရိုက်ရောင်းချတဲ့ လယ်ယာမြေတွေ ရက်ပိုင်းအတွင်း ကျပ်သိန်းရာချီ စျေးခုန်တက်ကာ အရောင်းအဝယ်လည်း ပိုသွက်လာတယ်လို့ မန္တလေးမြို့ခံ အိမ်၊ခြံ၊မြေ အကျိုးဆောင်တွေက ပြောပါတယ်။
မန္တလေးမြို့အရှေ့ဘက်မှာ ရှိတဲ့ နန်းဦးလွင်၊ ဘူးကုန်းနဲ့ ကန်ကောက်ရွာတို့ကို မူလ ရွာမြေ ၉၁ ဧက ကနေ နောက်ထပ် မြေဧက ၄၈၀ ကျော်ကို ရွာမြေဧရိယာ တိုးချဲ့ဖို့အတွက် ဆည်တာတမံတွေရဲ့ နယ်နိမိတ် ဧရိယာ၊ ဆည်ရေသောက်ဧရိယာ၊ ရေဆင်းဧရိယာ၊ ရေဝပ်ဧရိယာတွေအတွင်း ကျရောက်ခြင်း ရှိ၊မရှိ စိစစ်ပေးဖို့ အာဏာသိမ်း စစ်အုပ်စုရဲ့ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာန၊ မြို့နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးကနေ ဆည်မြောင်းနှင့် ရေအသုံးချမှု စီမံခန့်ခွဲရေး ဦးစီးဌာနကို ပေးပို့ခဲ့တဲ့ ရုံးစာတစ်စောင် ယခုရက်ပိုင်း လူမူကွန်ယက်မှာ ပြန့်နှံ့နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

အဲ့ဒီ ရုံးစာ ပြန့်လာပြီးနောက် အထက်ပါအတိုင်း မန္တလေးနဲ့ ပုသိမ်ကြီးမြို့ကြား၊ နန်းဦးလွင်၊ ဘူးကုန်းနဲ့ ကန်ကောက်ရွာတွေဘက်ရှိ လယ်ယာမြေအကွက်ရိုက်ရောင်းတဲ့ မြေတွေ ဈေးခုန်တက်လာတာဖြစ်ပြီး အရောင်းအဝယ် ပိုဖြစ်လာတာလို့ မန္တလေးမြို့ခံ ဝါရင့်အိမ်ခြံမြေ အကျိုးဆောင်တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။
“အွန်လိုင်းပေါ်မှာ ပျံ့နေတဲ့ ရွာမြေတိုးချဲ့ဖို့ စာက အတုလား၊ အစစ်လားဆိုတာတော့ မသိဘူး၊ အဲဒီ စာကြောင့်ပဲ ဈေးတွေတက်လာတာ၊ နေရာအလိုက် အနိမ့်ဆုံးနေရာက (ကျပ်သိန်း) ရာပိုင်းလောက်တော့ နည်းနည်း ခုန်သွားတယ် ကြားရတယ်၊ အရောင်းအဝယ် လိုက်လာတယ်လို့ သိရတယ်၊ အခု လိုက်ဝယ်နေတဲ့ သူတွေကလည်း ငွေကို မြေထဲကို ရင်းနှီးမြှုပ်နှံဖို့နဲ့ ဈေးကစားဖို့ ဝယ်တဲ့သူ များပါတယ်။ ဘာပဲပြောပြော သတိထား စေချင်တယ်၊ မြို့အတွင်းပိုင်း မတတ်နိုင်တော့လို့ ရွာတွေဘက် မြေလိုက်ဝယ်ပြီး နေရတဲ့သူတွေအဖို့တော့ တက်ဈေးက အခက်အခဲဖြစ်စေပြီပေါ့”
လက်ရှိ ပေါက်စျေးအရ ပုသိမ်ကြီးနယ်၊ နန်းဦးလွင်ဘက်မှာ ကျပ်သိန်း ၁၀၀၀ လောက်နဲ့ မြေဝယ်လို့ မရတော့ဘဲ ပေ ၂၀×ပေ ၄၀ မြေကွက် တစ်ကွက်ကိုပင် အနိမ့်ဆုံးစျေး ကျပ်သိန်း ၁၀၀၀ အထက် ပေါက်ဈေးရှိတယ်လို့ အိမ်ခြံမြေ အကျိုးဆောင်တွေက ပြောပါတယ်။
နန်းဦးလွင်၊ ဘူးကုန်းနဲ့ ကန်ကောက်ရွာတွေ အပါအဝင် မန္တလေးမြို့အနီးက ရွာတွေဘက်မှာ လယ်မြေတွေကို အကွက်ရိုက် ရောင်းချနေကြတာ ကာလကြာမြင့်ပြီ ဖြစ်ပြီး စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်အုပ်စုက မကြာခဏ ဖျက်ဆီးတာ၊ ဖြိုဖျက်တာတွေ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလထဲမှာ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ နန်းဦးလွင်အုပ်စုထဲက နန်းဦးလွင်၊ ကန်ကောက်၊ ကုန်းတန်း၊ တဲကုန်းနဲ့ ကျွဲရေကုန်း စတဲ့ ကျေးရွာတွေက ထောင်နဲ့ချီတဲ့ နေအိမ်တွေကို ဓါတ်အားလိုင်းနဲ့ မလွတ်လို့ဆိုတဲ့ အကြောင်းပြဖျက်နဲ့ စစ်အုပ်စုက ဘူဒိုဇာတွေနဲ့ ထိုးကော် ဖျက်ဆီးခဲ့ပါသေးတယ်။
အခု အွန်လိုင်းပေါ်မှာ ပျံ့နေတဲ့ ရုံးစာရွက်ဟာ ရွာမြေတိုးချဲ့ဖို့ အခြေခံ လုပ်ရိုးလုပ်စဉ် အဆင့်တွေသာ ဖြစ်ပြီး ရင်းနှီးမြုပ်နှံဖို့ ငွေရင်းရတာ ဖြစ်တာမို့ အိမ်၊ခြံ၊မြေသမား မဟုတ်ရင် သာမန်လူတွေအဖို့ နားလည်သူနဲ့ သေချာစဉ်းစားတိုင်ပင်ကာ ဝယ်ယူစေချင်တယ်လို့ အိမ်ခြံမြေ အရောင်းအဝယ် လုပ်ကိုင်သူ ကိုလေးလွင်(အမည်လွှဲ)က အကြံပြုပါတယ်။
“ရှေ့မှာလည်း ဓါတ်အားလိုင်း မလွတ်လို့ ဆိုပြီး ဖျက်တာမျိုး ရှိခဲ့ဖူးတော့ သတိထားစေချင်တယ်၊ စစ်အုပ်စုနဲ့ ခရိုနီတွေ အားရအောင် ဝယ်ပြီးပြီဆိုမှ ဒါမျိုးက သိရတာမျိုးပါ၊ ပြည်ထဲရေးက တရားဝင် အတည်ပြုစာ မဟုတ်သေးဘူး၊ အခုဟာက ရွာမြေတိုးချဲ့ဖို့ မြို့နယ်က ထွက်လာတဲ့ ဆည်မြောင်းမြေ စိစစ်ပေးဖို့ ရုံးစာမျိုးလေ၊ ပြန် ပယ်ဖျက်တာမျိုးလည်း ဖြစ်နိုင်တယ်၊ ကိုယ့်မှာရှိတာလေးနဲ့ ဝယ်ရမှာမျိုးဆို အရမ်းကြီး မစွန့်စားစေချင်ဘူး၊ နားလည်သူနဲ့ သေချာတိုင်ပင် ဝယ်စေချင်တယ်”
လူမူကွန်ယက်မှာ ပြန့်နှံ့နေတဲ့ စစ်အုပ်စု ရုံးတွင်းစာမှာ ၂၀၂၅ ဒီဇင်ဘာလ ၂၄ ရက် ရက်စွဲနဲ့ဖြစ်ပြီး ပုသိမ်ကြီးနယ် ထွေအုပ်ရုံးတံဆိပ် ပါဝင်ကာ အဓိကအားဖြင့် ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ နန်းဦးလွင် ကျေးရွာအုပ်စု အတွင်းရှိ နန်းဦးလွင်၊ တူးကုန်း(ဘူးကုန်း)နှင့် ကံကောက်ရွာဟောင်း (ကန်ကောက်)တို့ကို မူလရွာမြေ နယ်နိမိတ်ကို ထပ်မံတိုးချဲ့မယ့် ကျေးရွာများအဖြစ် မြို့/ရပ်ကွက်/ ကျေးရွာအုပ်စု/ ကျေးရွာ ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခြင်း လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေနဲ့အညီ လုပ်ဆောင်ဖို့ ဆည်မြောင်းဌာန မြေဧရိယာ ပါမပါကို စိစစ်ပေးဖို့ ထွေအုပ်ကနေ ဆည်မြောင်းဌာနကို ညွှန်ကြားထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

နန်းဦးလွင်ကျေးရွာကို မူလရွာမြေဧရိယာ ၃၀ ဧက ကနေ ထပ်မံ တိုးချဲ့ဖို့ လိုအပ်တဲ့ မြေဧရိယာ ၁၂၂ ဧက၊ တူးကုန်းကျေးရွာ (ဘူးကုန်း)ကို မူလ ရွာမြေဧရိယာ ၂၇ ဧကကနေ ထပ်မံ တိုးချဲ့ဖို့ လိုအပ်တဲ့ မြေဧရိယာ ၁၂၇ ဧကနဲ့ ကံကောက် ရွာဟောင်း (ကန်ကောက်) မူလရွာမြေ ဧရိယာ ၃၄ ဧက ကနေ ထပ်မံ တိုးချဲ့ဖို့ လိုအပ်တဲ့ မြေ ဧရိယာ ၂၃၆ ဧက၊ စုစုပေါင်း မူလရွာမြေဧရိယာ ၉၁ ဧက ကနေ ထပ်မံတိုးချဲ့ဖို့ လိုအပ်တဲ့ စုစုပေါင်း မြေဧရိယာ ၄၈၅ ဧက အတွက် မြို့နယ်ဆည်မြောင်းနှင့် ရေအသုံးချမှု စီမံခန့်ခွဲရေး ဦးစီးဌာနက ထိန်းသိမ်းတဲ့ ဆည်တာတမံတွေရဲ့ ဆည်နယ်နိမိတ်ဧရိယာ၊ ဆည်ရေသောက်ဧရိယာ၊ ရေဆင်း ဧရိယာ၊ ရေဝပ်ဧရိယာတွေ အတွင်း ကျရောက်ခြင်း ရှိ၊မရှိ စိစစ်ပြီး ဒီဇင်ဘာ ၂၉ရက်မှာ ပြန်လည် တင်ပြဖို့ အကြောင်းကြားပါတယ်လို့ ဖေါ်ပြထားပါတယ်။
စစ်အာဏာမသိမ်းခင်က မန္တလေးမြို့ပေါ် ငါးမြို့နယ်ဖြစ်တဲ့ အောင်မြေသာစံ၊ ချမ်းအေးသာစံ၊ မဟာအောင်မြေ၊ ချမ်းမြသာစည်နဲ့ ပြည်ကြီးတံခွန်မြို့နယ်နဲ့ အမရပူရ၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်၊ စုစုပေါင်း ခုနှစ်မြို့နယ်ကို မန္တလေးခရိုင်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး လူဦးရေ ၁၅ သိန်းဝန်းကျင် နေထိုင်ပါတယ်။ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်မှာတော့ စစ်အုပ်စုက ရွေးကောက်ပွဲအတွက် မဲဆန္ဒနယ်တွေ သတ်မှတ်ရာမှာ ပိုမို အသာစီးရနိုင်ဖို့ အဲ့ဒီ မန္တလေးခရိုင် ခုနှစ်မြို့နယ်ကို ခရိုင်နှစ်ခုအဖြစ် ပြန်လည် ခွဲခြားခဲ့ပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ အစိုးရအဆက်ဆက် မြို့၊ရွာတွေမှာ နေထိုင်သူ လူဦးရေ ပိုမိုများပြားလာတာနဲ့အမျှ ရွာမြေဧရိယာ ချဲ့ထွင်တာ၊ မြို့နယ်နမိတ် တိုးချဲ့တာတွေ လုပ်လေ့ရှိပြီး စစ်အာဏာမသိမ်းခင် ၂၀၂၀ ခုနှစ်ကလည်း မန္တလေးမြို့၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ် ဇီးအုပ်ကျေးရွာအုပ်စုနဲ့ ရေလောင်ကျေးရွာအုပ်စုရှိ မြေဧရိယာ ၈၀၀ ဧကကို ပြည်ကြီးတံခွန်မြို့နယ် (ဋ)ရပ်ကွက်အဖြစ် တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့ပါသေးတယ်။
စစ်အုပ်စုရဲ့ ရုံးတွင်းစာနဲ့ မန္တလေးမြို့အစွန် ကန်ကောက်နဲ့ နန်းဦးလွင်ရွာ/Photo – CJ


Leave a Reply