Author: Baby Yit Lone
-
The Book of Sijjin & Illiyyin
The Book of Sijjin & Illiyyin (2025) Kitab Sijjin and Illiyyin ဆိုဇာတ်ကားလေးလေးကတော့ ၂၀၂၃ ခုနှစ်ကနာမည်ကြီးခဲ့တဲ့ Sijjin လိုဇာတ်ကားမျိုးလိုကိုမှ ဇာတ်လမ်းဇာတ်အိမ်ကလုံးဝမတူဘဲ အင်ဒိုနီးရှားအောက်လမ်းဇာတ်ကားတွေရဲ့ နာမည်ကြီးဒါရိုက်တာHadrah Daeng Ratu ရိုက်ကူးထားတာဖြစ်ပြီး နာမည်ကြီးသရုပ်ဆောင်တွေလည်းပါဝင်တာမလို့ အောက်လမ်းသရဲကားကြည့်ရှုချင်တဲ့သူတွေ ကြည့်သင့်တဲ့ဇာတ်ကားလေးတစ်ကားဖြစ်ပါတယ်။ ဇာတ်လမ်းအကျဥ်း ယူလီဆိုတဲ့ ကောင်မလေးရဲ့ မိဘတွေကိုတစ်ယောက်ယောက် ကအောက်လမ်းပြုစားလိုက်တာကြောင့် ယူလီလေးဟာ သူ့ရဲ့အန်တီလရတ်စ် မိထွေးမိသားစုနဲ့နေခဲ့ရပါတယ်။ ယူလီဟာ မိထွေးမိသားစုနဲ့ နှိပ်စက်မှုကို ငယ်စဥ်ကတည်းက ခံစားခဲ့ရပြီး သူ့ဘဝမှာ နာကျင်မှုတွေနဲ့ပဲပြည့်နှက်နေတာကြောင့်မခံစားနိုင်တဲ့အဆုံးမှာတော့ သူမဟာ တစ်မိသားစုလုံးကို အောက်လမ်းနဲ့ စတင်ပြုစားပါတော့တယ်။ သူ့ကိုငယ်ငယ်ကတည်းက မော်မကြည့်ရဲလောက်တဲ့အထိ နှိပ်စက်ခဲ့တဲ့ လရတ်စ်နဲ့ အမေကို စတင်ပြုစားပြီးနောက် လရတ်စ်နဲ့အမေသေခါနီးမှာ ယူလီဟာသူ့အမေတွေ သေခဲ့ရတာ လရတ်စ်အမေလက်ချက်မှန်းသိသွားတာကြောင့် ဘယ်လိုတောင်…
-
ဒန်ပေါက်နှင့် ကြေးအိုး
မာမာအောင်ဆိုလျှင် မမြင်ဘူးသော်လည်း အနည်းဆုံးတော့ ကြားဖူးနေရသည်။ သူမ၏ သေးသိမ်သောခါးနှင့် ကြီးမားစွင့်ကားသော တင်သားအိအိကြီးတွေက နာမည်ကြီးလှသည်။ ဖြူဖွေး၍ အိနေသော အသားအရည်နှင့် ထူထဲမဲနက်၍ ကော့ညွတ်သော မျက်တောင်ကော့ကြီးများအောက်မှ မျက်လုံးရွဲရွဲကြီးများက မြင်လိုက်ရသူ ရင်ထဲစွဲညိစရာ ဖြစ်နေသည်။ ဒီလို မျက်လုံးရွဲကြီးများဖြင့် အကြည့်ခံလိုက်ရသူကတော့ သူမနောက် တကောက်ကောက်ပါသွားကြရသည်။ သူမ၏ မျက်လုံးရွဲကြီးများကလည်း တွေ့သမျှ ပုရိသတို့ကို ချော့မြူကာကြည့်နေသည်မဟုတ်။ လူရွေး၍ ကြည့်တတ်သည်။ မာမာအောင်ကို ကပ်ဖို့ဆိုတာက မလွယ်။ ငွေရှိလို့လည်း မရ။ ကားရှိလို့လည်း မရ။ လူပုံကလည်း ဖြောင့်ဦးမှ။ ပြီးတော့ သူမကလည်း သဘောကျဦးမှ မာမာအောင်၏ အနားသို့ ကပ်၍ရသည်။ သူမ၏ အသက်ကအလွန်ဆုံး ရှိလှမှ (၂၃) နှစ်ထက် မပို။ တခါမြင်လိုက်ရသည်နှင့် နောက်တခါ တွေ့ချင်ရသည့်…
-
နတ်ရေကန်ဗျူဟာသို့ စစ်တပ် တပ်ကူပို့မှု မအောင်မြင်၊ ကမ္ဘာလုံးအဆောက်အအုံ ထိခိုက်ပျက်စီး
စစ်ကောင်စီတပ်က နတ်ရေကန်ဗျူဟာဆီကို တပ်ကူပို့ဖို့ ကြိုးစားပေမဲ့ ပဇီနဲ့ ဂုတ်ကြီးရွာတွေကို မကျော်နိုင်ဖြစ်နေပြီး အခု နိုဝင်ဘာလထဲ ဗျူဟာပေါ်က ကမ္ဘာလုံးအဆောက်အအုံပါ ထိခိုက် ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ သတင်းရင်းမြစ်တွေက ပြောပါတယ်။ အာရက္ခတပ်တော် (AA) နဲ့ တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်တွေ ပိတ်ဆို့ဖြတ်တောက်ထားတဲ့ နတ်ရေကန်ဗျူဟာဆီ စစ်တပ်က တပ်ကူပို့ဖို့ ကြိုးစားနေလို့ လမ်းဟောင်းရော၊ လမ်းသစ်ဘက်မှာပါ တိုက်ပွဲတချို့ ဆက်ရှိနေကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်တွေက ပြောပါတယ်။ လမ်းဟောင်းဘက်မှာဆိုရင် ပဇီရွာကနေ ရှေ့ဆက်မတက်နိုင် ဖြစ်နေပြီး လမ်းသစ်ဘက်မှာတော့ ဂုတ်ကြီးရွာအနားက ခမောက်တောင်လို့ ခေါ်ကြတဲ့နေရာမှာ ထိတွေ့မှု ဆက်ရှိနေတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။ ရခိုင်နဲ့ မကွေးအစပ်မှာ တိုက်ပွဲဝင်နေတဲ့ တော်လှန်ရေးတပ်တခုရဲ့ ရဲဘော်တယောက်က “ရိက္ခာနဲ့ စစ်ကူပို့တာတော့ ရှိပါတယ်။ နတ်ရေကန်ပေါ်ကို မရောက်ပါဘူး။ နတ်ရေကန်လမ်းဟောင်းဘက် ပဇီရွာအရှေ့ဘက်လောက်ပဲ ရောက်နိုင်တာမျိုးပါ။…
-
အနောက်အင်အားကြီးနိုင်ငံအချို့၏ စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုနှင့် မီဒီယာ အသုံးပြု ထိုးနှက်တိုက်ခိုက်ခြင်းများ ခံနေရဟု ညိုစောပြော
မြန်မာနိုင်ငံတွင် အာဏာသိမ်းထားသော စစ်တပ်က အနောက်အင်အားကြီးနိုင်ငံအချို့၏ စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုနှင့် မီဒီယာ အသုံးပြု ထိုးနှက်တိုက်ခိုက်ခြင်းများ ခံနေရကြောင်း မင်းအောင်လှိုင် ခန့်အပ်ထားသော ဝန်ကြီးချုပ် ဆိုသူ ဗိုလ်ချုပ်ဟောင်း ညိုစောက ပြောဆိုသည်။ ယမန်နေ့ နေပြည်တော်တွင် ပြုလုပ်သော စစ်ကော်မရှင် တွင် ၎င်းက အထက်ပါအတိုင်း ပြောဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ လက်ရှိမိမိတို့နိုင်ငံအပေါ် အနောက်အင်အားကြီးနိုင်ငံအချို့နှင့် ၎င်းတို့၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးခံနိုင်ငံများအနေဖြင့် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့အရေးယူဆောင်ရွက်မှုများ၊ မီဒီယာအသုံးပြု ထိုးနှက်တိုက်ခိုက်ခြင်းများ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်း၊ လက်ရှိကာလတွင် နယ်စပ်ဒေသများကိုအခြေပြု၍ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသော နိုင်ငံဖြတ်ကျော်မှုခင်းများနှင့် နယ်စပ်အခြေပြု လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများက ကာစီနိုနှင့် အွန်လိုင်းလောင်းကစားခြင်းများကို နိုင်ငံတကာရာဇဝတ်အဖွဲ့များနှင့်အတူ ကျူးလွန် ဆောင်ရွက်နေသည့်အတွက် ထိထိရောက်ရောက် ရှင်းလင်းဆောင်ရွက်နေကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။ စစ်တပ်က ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလမှစ၍ ၂၀၂၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလလယ်အထိ နှစ်နှစ်ကျော်ကာလအတွင်း…
-
မိုးကုတ် အကြပ်အတည်း အတွက် အကြံပြုချက်
မိုးကုတ်မှာ ဖြစ်နေတဲ့ ပြဿနာက တော်လှန်ရေးတစ်ခုလုံးအတွက် အရမ်းအရေးကြီးပါတယ်။ PDF နဲ့ TNLA မဟာမိတ်တွေ အချင်းချင်း ထိပ်တိုက်မတွေ့အောင်၊ ရန်ဘက် မဖြစ်အောင် လုပ်ဖို့ဆိုရင် နိုင်ငံရေးအရရော၊ စစ်ရေးအရပါ စီစဉ်ရပါမယ်။ အရင်ဆုံး လုပ်သင့်တာက မဟာမိတ် ခေါင်းဆောင်တွေ အချင်းချင်း ချက်ချင်း တွေ့ဆုံဆွေးနွေးဖို့ပါ။ အရေးအကြီးဆုံးက NUG/PDF ခေါင်းဆောင်တွေနဲ့ TNLA/ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့ ခေါင်းဆောင်တွေ တွေ့ဆုံ စကားပြောဖို့ပါပဲ။ မိုးကုတ် အရေးကိုပဲ အာရုံစိုက်မယ့် ထိပ်သီး အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ ဖွဲ့ရပါမယ်။ စစ်ရေးခေါင်းဆောင်၊ နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်တွေ အကုန် ပါရပါမယ်။ စစ်တပ်ကို ဖြုတ်ချဖို့ ဆိုတဲ့ အဓိက ပန်းတိုင်ကို နှစ်ဖက်လုံးက အတိအလင်း ကြေညာရပါမယ်။ မိုးကုတ်ကိစ္စဟာ အဓိကပန်းတိုင်ကို မထိခိုက်ဘဲ ဖြေရှင်းရမယ့် ပြဿနာအဖြစ် သတ်မှတ်ရမယ်။…