စစ်တပ်က တိုင်းပြည်အာဏာထိန်းချုပ်လိုက်တာကြောင့် ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် ရပ်တန့်သွားစေခဲ့တာလို့ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်တဲ့ ရှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ(RCSS)က ဒီကနေ့ (အောက်တိုဘာ ၁၆ရက်) ထုတ်ပြန်ကြေညာပါတယ်။

RCSS အပါအင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် ၁၀ဖွဲ့ လက်မှတ်ရေးထိုးထားတဲ့ တနိုင်ငံလုံးအပစ်ရပ်စာချုပ်(NCA) အကောင်အထည်ဖော်မှု ရည်မှန်းချက်အတိုင်း မဆောင်ရွက်နိုင်တဲ့ အားနည်းချက်နဲ့ စိန်ခေါ်မှုတွေ အကြောင်း ဖော်ပြရာမှာ စစ်တပ်အာဏာသိမ်းမှုကြောင့် ဆိုတဲ့ အချက်ကို ထည့်သွင်းရေးသားဖော်ပြခဲ့တာပါ။

နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား ယုံကြည်မှု မတည်ဆောက်နိုင်တာ၊ နှစ်ဦးနှစ်ဖက် လက်မှတ်ရေးထိုးထားတဲ့ သဘောတူစာချုပ်အတိုင်း အကောင်အထည်မဖော်နိုင်တာ၊ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေအောက် ရောက်ရှိရေး ဖိအားပေးတာ၊ တိုင်းပြည်ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအတွက် စိတ်အားထက်သန်မှု နည်းပါးတာ စတဲ့ အချက်တွေကိုလည်း RCSSက ဖော်ပြထားပါတယ်။

အနာဂတ် ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် အောင်မြင်ဖို့ RCSS ယူဆထားတဲ့ အကြံပြုချက်တွေကိုလည်း ရေးသားဖော်ပြထားပါတယ်။

အဲဒီအကြံပြုချက်မှာ စစ်တပ်နဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တွေ ယုံကြည်မှု ပြန်လည်တည်ဆောက်ဖို့ ဆိုတာကို ဖော်ပြထားပြီး ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးအတွက် အဖက်ဖက်က ဆွေးနွေးခြင်းနည်းလမ်းနဲ့ တွေ့ဆုံ အကောင်အထည်ဖော်ဖို့လည်း တိုက်တွန်းထားပါတယ်။

RCSSဟာ စစ်တပ်အာဏာသိမ်းစက အာဏာသိမ်းမှုကိုပထမဆုံးအကြိမ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆန့်ကျင်ကြောင်း ကြေညာခဲ့တဲ့ အဖွဲ့ဖြစ်ပေမယ့် နောက်ပိုင်းမှာ စစ်တပ်နဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံတာ၊ ဆွေးနွေးတာတွေ လုပ်ဆောင်ခဲ့သလို စစ်ကောင်စီနဲ့ တိုက်ပွဲဖြစ်တာလည်း မရှိသလောက်နည်းပါးခဲ့ပါတယ်။

ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU) အပါအဝင် NCA လက်မှတ်ရေးထိုးမှုမှာ ပါဝင်ခဲ့ပေမယ့် လက်ရှိစစ်ကောင်စီကို တော်လှန်တိုက်ခိုက်နေတဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေကတော့ အောက်တိုဘာ ၁၃ရက်က သဘောထားကြေညာချက်ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာ ၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းမှုဟာ NCA ရဲ့ အနှစ်သာရ အခြေခံမူ၊ ရည်မှန်းချက်တွေကို ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း ချိုးဖောက်ဖျက်ဆီးလိုက်တာဖြစ်ပြီး NCA အကောင်အထည်ဖော်မှု လုပ်ငန်းစဉ် ရပ်ဆိုင်းသွားကာ စက္ကူစုတ်တခုအဖြစ် ရောက်ရှိစေခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

NCA အမည်ခံ ဟန်ပြလုပ်ငန်းစဉ်တွေ၊ စစ်ကောင်စီရဲ့ အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲဟာ စစ်အာဏာရှင်တွေက နိုင်ငံကို တသက်လုံး ထန်းချုပ်နိုင်ရေး တရားဝင်မှုရဖို့ ကြိုးပမ်းတာ ဖြစ်ကြောင်းလည်း KNU အပါအ၀င် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် ၆ဖွဲ့ရဲ့ ကြေညာချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ရေရှည်တည်တံ့တဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖြစ်ပေါ်ဖို့ဆိုရင် စစ်တပ် နိုင်ငံရေးမှာ ပါဝင်မှု မရှိစေဖို့၊ ပဋိပက္ခ အတွင်း မတရား ကျူးလွန်ခံရသူတွေအတွက် တရားမျှတမှု ရရှိစေဖို့ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေ အသစ်ရေးဆွဲနိုင်ဖို့ လိုအပ်ကြောင်း KNU အပါအဝင် NCA လက်မှတ်ရေးထိုးမှုမှာ ပါဝင်ခဲ့ဖူးတဲ့ တိုင်းရင်းသား ၆ဖွဲ့က သဘောထား ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

(၂၀၂၃ ဖေဖော်ဝါရီက အခမ်းအနားတစ်ခုမှာ တွေ့ရတဲ့ RCSS တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေ ။ ဓာတ်ပုံ- Tai Freedom)