ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါး အကြောင်း နှင့် ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါးအား ပူဇော်၍ အကျိုးများအောင်ပြုလုပ်နည်း (လင်းညှို့တာရာ)

ကိုယ်စောင့်နတ်ဆိုတာ တကယ်ရှိပါသလား မရှိဘူးလားဆိုသည့်မေးခွန်းကို လူတွေမေးကြပါသည်။ “မကောင်းမှုပြုသော သူသည် သူမကောင်းမှုပြုတဲ့ အကြောင်းကို သူကိုယ်တိုင် ပဌမဦးစွာ သိ၏။ ထို့နောက် သူ၏ ကိုယ်စောင့်နတ်သိ၏။ ထို့နောက် သူတစ်ပါး၏ စိတ်ကို ဖောက်ထွင်းပြီး သိနိုင်တဲ့ တန်ခိုးရှင်များသိကြ၏” လို့ ပါရာဇိကဏ်အဋ္ဌကထာ သုဒိန္ဒကဏ္ဍအဖွင့်မှာပါတဲ့ ဒီစကားရပ်ကို ထောက်ပြီးတော့ ကိုယ်စောင့်နတ် တကယ်ရှိတယ်ဆိုတာ သိရပါသည်။ ဒီစကားရပ်ကိုထောက်ပြီးတော့ လူကို နတ်စောင့်တယ်ဆိုတာ ဗုဒ္ဓဘာသာနဲ့လည်း ကိုက်ညီမှုရှိပါသည်။

ပါရာဇိကဏ် အဋ္ဌကထာ ရှင်သုဒိန္ဒအကြောင်းအရာကို ဖွင့်ပြတဲ့ နေရာမှာ “ မကောင်းမှုကို ပြုသောသူအား ခပ်သိမ်းသော သူတို့၏ ရှေးဦးစွာ မိမိသိအပ် ၏၊ထို့နောက် မိမိကိုယ်စောင့်နတ်သိ၏၊ ထို့နောက် သူတစ်ပါးစိတ်ကို သိတတ်သော နတ်တို့သည် သိကုန်၏ ” လို့ ပြောထားတာ ရှိပါသည်။ သုတ်မဟာဝါ အဋ္ဌကထာ မဟာပဒါန သုတ်အဖွင့်မှာ ဒီလိုပြထားပါသည်။

“ အကြင်အခါ မင်းတို့သည် တရားမစောင့်ကုန်၊ ထိုအခါ အိမ်ရှေ့မင်း၊ အမတ်စစ်သူကြီး၊ သူဋ္ဌေး သူကြွယ်အလုံးစုံသော မြို့သူမြို့သား အလုံးစုံသော သူတို့သည် တရားမစောင့်ကုန်။ ထိုအခါ ထိုသူတို့ကို စောင့်ကုန်သော ကိုယ်စောင့်နတ်တို့သည် တရားမစောင့်ကုန်၊ ထိုနတ်တို့၏ အဆွေခင်ပွန်းဖြစ်သော မြေ၌တည်သောနတ်၊ ကောင်းကင်၌ တည်သောနတ်၊ ဥဏှဝလာဟကနတ်၊ အဗ္ဘဝလာဟကမည်သောနတ်၊ သီတဝလာဟက မည်သောနတ်၊ ဝဿဝလာဟကမည်သောနတ်၊ စတုမဟာရာဇ်မှစ၍ နတ်ပြည်ခြောက်ထပ် အထက်ဘဝဂ်တိုင်အောင် အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့ကိုထား၍ ခပ်သိမ်းသော နတ်ဗြဟ္မာမရိသတ်တို့သည် တရားမစောင့်သည်သာလျှင် ဖြစ် ကုန်၏” လို့ ပြထားပါသည်။ အဲဒီအထောက်အထားနဲ့ ကိုယ်စောင့်နတ် ရှိကြောင်း ပြောနိုင်ပါသည်။ အဲဒီအထောက်အထားများကို မှီးပြီးတော့ ဇာတ်ပေါင်းခန်းပျို့တွင် – “ ကောင်းကင်ရုက္ခ၊ ဘုမ္မမလွတ်၊ ကိုယ်စောင့်နတ်တို့၊ ရိုညွတ်သဒ္ဓါ၊ တရားနာ၍၊ ဒိဗ္ဗာရမ္မဏ၊ မြင်ကစင်ဖြူ၊ နှလုံးဟူသား၊ မုန်ဆူမွန်ခြောင်း၊ ဆင်မကောင်းကို၊ ချွန်းတောင်းဉာဏ်ဟုန်၊ ထိမ်းလင့်ကုန်” လို့ ရေးသားခဲ့သည့် အထောက်အထားကို အမှီပြုပြးတော့ကာ ကိုယ်စောင့်နတ် ရှိကြောင်းကို ပြောနိုင်ပါသည်။ ပြီးတော့ ပါရမီတော်ခန်းပျို့တွင်လည်း – “ လူတို့စီးပွား၊ ကျင့်တတ်အားသည်၊ သိကြားမာတလိ၊ မဏိမေခလာ၊ မဟာရာဇ်က၊ စသည်တရိုး၊ အိမ်စိုးကိုယ်စောင့်၊ မှောင့်လည်း ဖျက်တတ်၊ ဘုတ်ခေတ်သံဘက်” လို့ စပ်ဆိုတော်မူချက်တို့ အထောက်အထားပြုပြီးတော့ ကိုယ်စောင့်နတ်ရှိကြောင်း ပြောနိုင်ပါသည်။

ဘုန်းကံကြီးမားသောလူကို တန်ခိုးကြီးမားတဲ့ စိတ်ဓာတ်အင်အား ခိုင်မာတောင့်တင်းမှုရှိတဲ့ သူတော်ကောင်း နတ်များက စောင့်ရှောက်ပါသည်။ ဘုန်းကံမွဲမွဲလူများကိုတော့ တန်ခိုးသေးနုပ်တဲ့ စိတ်ဓာတ်အင်အား ခိုင်မာတောင့်တင်းမှုမရှိသည့် နတ်သေးနတ်မွှားလေးတွေက စောင့်ရှောက်ပါသည်။တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးမားလေ လုပ်နိုင်တဲ့အရာတွေ လုပ်ပိုင်ခွင့်တွေ ပိုရှိလေမို့ သူလုပ်နိုင်တဲ့ ပမာဏ သူလုပ်ပိုင်ခွင့်ရှိတဲ့ အတိုင်းအတာထဲကနေ ကူညီစောင့်ရှောက်ပေးပါသည်။

ဗာရာဏသီမင်းဟာ ကောသလမင်းကိုသတ်ပြီးတော့ တိုင်းပြည်ကိုသိမ်းပိုက်ပြီးတော့ ကောသလမင်း၏ မိဖုရားကြီးကိုတော့ သူ၏မိဖုရားကြီးအဖြစ် ဗာရာဏသီမင်းက သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ အဲဒီ မိဖုရားကြီးမှာ သွားလေသူ ကောသလမင်းနဲ့ ရထားတဲ့ ကိုယ်၀န်ကျန်နေခဲ့သည်။ အချိန်တန်တော့ သားယောကျာင်္းလေးမွေးဖွားခဲ့သည်။ အရွယ်ရောက်တော့ ဗာရာဏသီမင်း အခြားမိဖုရားနဲ့ ရထားသည့် ကုရုင်္ဂဒေဝီဆိုသော မင်းသမီလေးနဲ့ ချစ်ကြိုက်သွားကြလေသည်။ ဗာရာဏသီမင်းကြီးကသိလို့ မင်းသာလေးကို သတ်ဖို့လုပ်ပေမယ့် မင်းသားလေးကို သေဘေးကနေ လွတ်အောင် ကယ်တင်ပေးခဲ့သူရှိပါသည်။ ကယ်တင်ပေးသူကတော့ မင်းသားလေးရဲ့ ကိုယ်စောင့်နတ်ပဲဖြစ်ပါသည်။ (မဟာဏုဏာလဇာတက) ဒါကြောင့် သူလုပ်ပိုင်ခွင့်ရှိတဲ့ ပမာဏ သူလုပ်ပေးနိုင်တဲ့ ပမာဏအားလျော်စွာ စောင့်ရှောက်ပေးတယ်လို့ မှတ်သားစေချင်ပါသည်။ ကိုယ်စောင့်နတ်သည် လူ့ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ နေတာလားအပြင်ဘက်မှာနေတာလား ဆိုတာထဲမှာတော့ အပြင်ဘက်မှာနေပါသည်။ ကိုယ်စောင့်နတ်ဆိုတာ ကိုယ်ပတ်၀န်းကျင်မှာရှိနေသည့် ဘုမ္မစိုး ရုက္ခစိုးစသော နတ်တွေပါ။ ကိုယ်စောင့်နတ်တွေဆိုတာ လူစောင့်ရှောက်တဲ့ လူရဲ့ အလိုကိုလိုက်ပြီးတော့ ပြောင်းလဲတတ်ကြပါသည်။ များသောအားဖြင့် ဒီလိုမျိုး လူ့ရဲ့အလိုကိုလိုက်ပြီးတော့ ပြောင်းလဲတတ်တာဟာ တန်ခိုးသေးနုပ်ပြီးတော့ စိတ်ဓာတ်အင်အား ခိုင်မာတောင့်တင်းမှုမရှိတဲ့ ကိုယ်စောင့်နတ်တွေပေါ့။ ဒီလို နတ်တွေကတော့ သူစောင့်ရှောက်သည့် လူက ကောင်းရင် သူကကောင်းပြီးတော့ လူကဆိုးရင် သူလဲဆိုးသွားတတ်ပါသည်။ တန်ခိုးကြီးမားသော စိတ်ဓာတ်အင်အား ခိုင်မာတောင့်တင်းသည့် ကိုယ်စောင့်နတ်များကတော့ သူတို့မကြိုက်တာကို လုပ်ရင် အဲဒီလူကို စွန့်ပစ်ပြီးတော့ ထွက်သွားတတ်ကြပါသည်။ လူပြောင်းလဲတိုင်း သူတို့က လိုက်ပြီးတော့ မပြောင်းလဲကြပါဘူး။ ဥပမာအားဖြင့် စေတီယမင်းရဲ့ အဖြစ်အပျက်ကိုကြည့်ပါ။

စေတီယမင်းဟာ တန်ခိုးကြီးမားတဲ့ နတ်သားလေးယောက်က စောင့်ရှောက်ပါသည်။ စေတီယမင်း မုသားစကားပြောတော့ နတ်သားလေးယောက်ဟာ စေတီယမင်းကို တစ်ခါထဲ စွန့်ပစ်ထွက်ခွါသွားခဲ့ကြပါသည်။ (စေတီယဇာတက) ဒါကြောင့် လူတိုင်းမှာ သဘာ၀အားဖြင့်တော့ ကိုယ်စောင့်နတ်ရှိကြပါသည်။ သို့သော် အချို့သူများကတော့ ကိုယ်စောင့်နတ်မကြိုက်တာလုပ်လို့ ကိုယ်စောင့်နတ်ရဲ့ စွန့်ပစ်ခြင်းကို ခံကြရလို့ ကိုယ်စောင့်နတ် မရှိတာမျိုးတွေလဲ ရှိပါသည်။ ဒါဟာ ကျမ်းဂန်အထောက်အထားအရပြောပြခြင်းပါ။

အချို့သောဂမ္ဘီရကျမ်းဂန်များထဲတွင် လူတစ်ယောက်တွင် ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂) ပါးရှိပြီး ကောင်းသောနတ် (၆) ပါး၊ မကောင်းသောနတ် (၆)ပါး တို့မှ စောင့်ရှောက်ကြသည်ဟု အယူမှတ်များကြပါသည်။ လူတွင် ကိုယ်စောင့်နတ်ရှိသည်။ ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါးတို့ စောင့်ရှောက်ကြသည်ကား မှန်ပါ၏။ မကောင်းသောနတ် (၆) ပါးတို့ပါဝင်စောင့်ရှောက်ကြသည်ဟု ဆိုခြင်းသာ မမှန်ပေ။ သို့သော် အကျင့်အကြံ ဝိပဿနာလမ်းကြောင်းအရဆိုရင်တော့ ဒီစကားက မှန်ကန်မှုရှိတယ်လို့ ဆိုထားကြပါသည်။ နတ်များနှင့် ပတ်သက်၍ လူတစ်ယောက်အား မကောင်းသောနတ်များ စောင့်ရှောက်ခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်ကြကုန်။ မိမိ၌ မကောင်းမှု ကုသိုလ်ကံ ဖိစီးမှုများသောအခါတွင် မကောင်းမှုဖြစ်အောင် ဝင်ရောက် တိုက်တွန်းခြင်းသာဖြစ်သည်။ မိမိက မကောင်းသောအမှုများကို ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံဖြင့်ကျူးလွန်နေပါက နတ်များက ကောင်းသောအကျိုး၊ ကောင်းသောအမှုများရရှိအောင် ကူညီစောင်မပေးကြသည်။ အဓိကနတ်များ စောင့်ရှောက်ခြင်းထက်မိမိ၏ပြုသမျှသော ကောင်းမှု၊ မကောင်းမှုများသည်သာ အရေးအကြီးဆုံးဖြစ်ပါသည်။ သို့စေကာမူ မိမိတို့အား အစဉ်အမြဲ စောင့်ရှောက်ပေးနေကြသော ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါး တို့အကြောင်းကိုတော့ သိထားရန်လိုအပ်ပေသည်။ ၎င်းကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါး တို့သည် ကိုယ်နှင့်သက်ဆိုင်ရာတာဝန်တို့ကို တစ်ရံမလပ်စောင့်ရှောက်လျက်ရှိကြသည်။ ၎င်းတို့မှာ –

၁။ သတ္တဘာဂနတ်

၎င်းနတ်သည် အချစ်ရေးအိမ်ထောင်ရေး နှင့် ဖူးစာရေးကိစ္စများကိုစောင့်ရှောက်ပေးသည်။

၂။ သူရဿတီ

ပညာရေးနှင့် အတတ်ပညာများကို စောင့်ရှောက်ပေးသည်။

၃။ သကျနတ်

မိမိတို့၏ စည်းစိမ်ဥစ္စာများကို စောင့်ရှောက်ပေးသည်။

၄။ မဟိရဇာနတ်

ထိုနတ်သည် အိမ်မက်ကောင်းကိုပေးတတ်သည်။

၅။ ကရဝါနတ်

ကာမစည်းစိမ်ကို အားပေးခြင်းပြုသည်။

၆။ ယောတကနတ်

ခရီးသွားလာခြင်းကို စောင့်ရှောက်ခြင်းပြုသည်။

၇။ ကလျာဏီနတ်

တရားအစရှိသော ကောင်းသောစကားတို့ကို မှတ်သားခြင်းပြုသည်။

၈။ စန္ဒာဒေဝီ

ဘုန်းကျက်သရေတိုးအောင် စောင့်ရှောက်ခြင်းပြုသည်။

၉။ နရိန္ဒာဒေဝီ

မိမိအိပ်သောအခါ ခေါင်းရင်းက စောင့်ရှောက်ပေးသောနတ်။

၁၀။ မဟာမိန်နဲ

ကောင်းမှု မကောင်းမှုများကိုစောင့်ရှောက်ပေးသည်။

၁၁။ လက္ချမီ

ကောင်းမှု မကောင်းမှုတို့ကို မှတ်သားစောင့်ရှောက်ပေးသည်။

၁၂။ ဝါမသူရာ

ကောင်းမှု မကောင်းမှုတို့ကို မှတ်သားစောင့်ရှောက်ပေးသည်။

မဟာပိန္နဲ၊ လက္ချမီ၊ ဝါမသူရာ တို့သည် ပညာရေး၊ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေးနှင့် ပတ်သတ်၍ ကောင်းမှု၊ မကောင်းများအပြင် အတိုက်အခိုက် ရန်ငြိုးရန်စွယ်တို့ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပေးသည်။ ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါးတို့ အကြောင်းနှင့် ၎င်းတို့နှင့်သက်ဆိုင်သော စောင့်ရှောက်မှုများအကြောင်းကို သိပြီးပါက ပူဇော်မှုဆိုင်ရာများကိုလည်း သိထားရန် လိုအပ်ပေသည်။ ပူဇော်သည်ဟုဆိုရာတွင် ကန်တော့ပွဲ၊ အုန်းပွဲများဖြင့် တခမ်းတနားကြီး ပူဇော်မှမဟုတ်ဘဲ မိမိစိတ်မှ ၎င်းတို့အား အသိအမှတ်ပြု၍ မေတ္တာပို့ခြင်း၊င်အမျှဝေခြင်း၊ တိုင်တည် စကားဆိုခြင်းများဖြင့်လည်း လေးစားပူဇော်ရာရောက်ပါသည်။

ကိစ္စမြားမြောင် လူတို့ဘောင် ဟူသော စကားအတိုင်း နေထွက်မှ နေဝင် ၊ နေဝင်မှနေထွက် နေ့စဉ် ရက်ဆက် ရံခါမလပ် လှုပ်ရှားနေကြရာ မိမိတို့ ဆောင်ရွက်ရန်ကိစ္စများတွင် ကိုယ်စောင့်နတ်(၁၂)ပါး နှင့်ကင်းသည်ဟူ၍ မရှိပေ။ ထို့ကြောင့် ကိစ္စတစ်ခုဆောင်ရွက်ရန်ရှိတိုင်း သက်ဆိုင်ရာကိုယ်စောင့်နတ်မင်းအား တိုင်တည်အသိပေးရပါမည်။ မိမိသည် အချစ်ရေး အိမ်ထောင်ရေးကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ဆောင်ရွက်ရန်ရှိပါက (သတ္တဘာဂနတ်) အားနိုင်တည် အသိပေး၍ အောက်ပါဂါထာဖြင့် ရွတ်ဆိုပြီး ဆောင်ရွက်လျှင် အောင်မြင်ပါမည်။

ယသဘောဂါစ ပညာဓ၊ ယသန္တိသဗ္ဗ ဗုဒ္ဓါနံ၊

ယဇိတွာ ဓမ္မသံဃဉ္စ၊ ယသန္တိ အမတံ ပဒံ၊

ယသဝါဒေ သံ ယူဝတ္တော၊ ယသဂန္ဓဗ္ဗ

သာမိတော ယသဇေန၊ ဇာလိတော၊

ယံ သိဒ်ဓိတံ၊ နမာမဟံ ။

၎င်းဂါထာသည် ချစ်သူ ခင်သူပေါသည်။ ” ယရှစ်ချက် ” ဂါထာဖြစ်သည်။

မိမိအိပ်ယာအထက်နား ( သို့ ) ခေါင်းရင်းဘက်
သန့်ပြန့်သော နေရာမှာ စားပွဲခုံလေးချပြီး စံပယ်ပန်း (၁၂)ပွင့် ၊ ဖယောင်းတိုင် အမွှေးတိုင်ထွန်းညှိပြီးကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂) ပါးကို ရည်ရွယ်တင်ပါ။ ပြီးပါက ဖူးစာရေးနတ်မင်း သတ္တဘာဂ နတ်သားကို ကျန်းမာချမ်းသာပါစေကြောင်း ၊ တန်ခိုးသိဒ္ဓိ ထက်မြက်ပါစေကြောင်း (၃၇) ခေါက် မေတ္တာပို့ပါ ။ မိမိချစ်သူ
ကို အာရုံညွတ်ထားပြီး အချစ်ရေးအဆင်ပြေပြီး တစ်ဘဝတာ လက်တွဲဖေါ်ကောင်းတစ်ယောက်ဖြစ်ပါစေကြောင်းဆုတောင်းပါ။ အောက်ပါဂါထာနဲ့ (၇)ခေါက် ရွတ် ပူဇော်ပါ ။

သတ္တဘာဂေါ ဇယဒူဂေါ

အနုကမ္ပံ ဥပါဒါယ

မမ ဒါရံ ပဝတ္တေတွာ

မံ ပါလန်ေတု သုခံ သဒါ ။

မိမိမွေးနေ့ မနက်ကစပြီး ကိုးရက် လုပ်ပါ။အချစ်ရေး အဆင်ပြေမည် ၊ ကွဲကွာနေသူများ ပြန်လည်
သင့်မြတ်၍ ရာသက်ပန် ပေါင်းဖက်စေနိုင်ပါသည်။

ပညာရေးနှင့် ပတ်သက် ကိစ္စဆောင်ရွက်ပါက သူရဿတီမယ်တော်အား တိုင်တည်အသိပေး၍

သဗ္ဗင်္ဂသော ဘီဏီဒေဝီ

မာတာပိဋိကတ်၊ စာရိနိ

မမံရက္ခ သူရဿတီ

ဟံသယာနီ သူနန္ဒနိ။

၎င်းဂါထာသည် သူရဿတီမယ်တော်ဂါထာ ဖြစ်သည်။

စည်းစိမ်ဥစ္စာ အကျိုးစီးပွားအတွက် ဆောင်ရွက်ကိစ္စရှိပါက သကျနတ်ကို တိုင်တည် အသိပေး၍ အောက်ပါဂါထာကို ရွတ်ဆိုပြီး ဆောင်ရွက်ပါ။

ဧတဒရှံ ဘိက်ခဝမေမ

သာဝကာနံ ဘိက်ခူနံ

ပထမံ သလာကံ ဂဏှန်တာနံ

ယဒိတံ ကောဏ္ဍဝါနော

ဧတေနသစ္စ ဝဇ္ဇေန ဧဝံမေဟောတု ။

၎င်းဂါထာသည် ငွေအစုလိုက်အပြုံလိုက် ဝင်စေသော ဂါထာဖြစ်သည်။

ခရီးသွားလာရန် ကိစ္စရှိပါက ယောတကနတ်ကို တိုင်တည် အသိပေး၍ အောက်ပါဂါထာကို ရွတ်ပြီးမှ သွားပါ။

သောအဟံဝိ စရိဿာမိ

ဂါမာဂါမာ ပူရာပူရံ

နမ ဿ မာနော သမ္ဗုဒ္ဓံ

ဓမ်မဿ စ သုဓမ်မတ။

၎င်းဂါထာသည် ခရီးသွားစဉ်ရွတ်ရသော ဂါထာဖြစ်သည်။

တရားအစရှိသော ကောင်းသောစကားတို့ကို ဟောပြော ဆောင်ရွက်ရန် ရှိပါက “ကလျာနီနတ်” ကို တိုင်တည်အသိပေး၍ အောက်ပါဂါထာကို ရွတ်ဆိုပါ။

သုဂေတာ သုဂတဓာနံ

သုဂတော သုန္ဒရံ ပိစ

နိဗ္ဗာနံ သုဂတော ယာတိ

သုဂတော မေ နမောနမော။

၎င်းဂါထာသည် ကောင်းသော စကားများကိုသာ ကြားရပြောရသည့် သုဂတော ငါးချက်ဂါထာဖြစ်သည်။ အခြားနတ်များကိုတော့ နေ့စဉ်မပြတ် မေတ္တာပို့ခြင်း၊ အမျှဝေခြင်း၊ ကုသိုလ်ကောင်းမှုများကိုတိုင်တည်အသိပေးခြင်း တို့ကိုပြုလုပ်ပေးပြီး ၎င်းတို့နှင့် သက်ဆိုင်ရာ ကိစ္စများရှိပါက တိုင်တည် ဆုတောင်းပေးနိုင်ပါသည်။ ဥပမာ အိမ်မက်ကောင်းများ အလိုရှိပါက ဗဟိရာဇာ နတ်ကိုသော်လည်းကောင်း မိမိအိပ်သောအခါ စောင့်ရှောက်ပေးရန်အတွက် နရိန္ဒာဒေဝီကိုသော်လည်းကောင်း ဘုန်းကျက်သရေတိုးစေရန်အတွက် စန္ဒာဒေဝီကိုသော်လည်းကောင်း တိုင်တည် အသိပေးရပါသည်။ ကောင်းမှု မကောင်းမှုကို မှတ်သားရသော မဟာပိန္နဲ၊ လက္ချမီ ဝါမသူရာစသည်တို့ကိုလည်း ၎င်း တို့နှင့် သက်ဆိုင်ရာ ကောင်းမှုမကောင်းမှု တို့နှင့် ပတ်သက်သောအကြောင်းများကို အသိပေးရပါသည်။ ဥပမာ …. အမှုမှ လွတ်ကင်းစေလိုလျှင် ၎င်းတို့အား တိုင်တည်၍ အောက်ပါအမှုမှ လွတ်ကင်းစေလိုသောဂါထာကို ရွတ်၍ ဆောင်ရွက်ပါ။

နမောတဿ၊ ဘဂဝတော၊ အရဟတော

သမ်မာသမ်ဗုဒ်ဓဿ

နမောတေ ဝိဇ္ဇေတုံမေ

ဇယတော ဒဒတောဇယံ

နဋ္ဌတမ္ဘံ သဗ္ဗသန္တံ

တရမေ ဇယမင်္ဂလံ။

၎င်းကိုယ်စောင့်နတ်ကြီး (၁၂) ပါးတို့မှာ မြတ်စွားဘုရားဟောကြားတော်မူသော စိန္တာမုနိဂါထာတော်မြတ်ကြီးတွင် နန္ဒာ၊ စန္ဒီ၊ ပရမီသွာ မဟာဒေဝ၊ နရာယန၊ မဟာဗြဟ္မာဟူသော အပိုဒ်ပါဝင်သည်ကို ထောက်၍ ရှေးကတည်းက အစဉ်အဆက်ရှိခဲ့ကြောင်း သိနိုင်ကြပေသည်။

အချစ်ရေးကိစ္စနှင့် ပတ်သက်လာလျှင် သတ္တဘာဂနတ်အား မိမိမွေးနေ့ကစပြီး တစ်ရက်ကို (၃၇)ကြိမ် (၉)ရက်တိတိ ဆက်တိုက် မေတ္တာပို့သပေးပါက အချစ်ရေးကိစ္စအောင်မြင်စေနိုင်ပါတယ်။ ဝါမသူရနတ်ကတော့ စည်းစိမ်ပေးသောနတ်ဖြစ်တာကြောင့် မွေးနေ့မှစပြီး (၉)ကြိမ် (၉)ရက်တိုင်တိုင် မေတ္တာပို့သပေးလျှင် အလုပ်အကိုင်များ အဆင်ပြေချောမွေ့ အောင်မြင်လာစေနိုင်ပါတယ်။ ဇလသညာနတ်ကတော့ အလှူဒါနကို ကောင်းမွန်စွာပြုလုပ်ပေးနိုင်သောနတ်ဖြစ်ပြီး (၃၇)ကြိမ် (၇)ရက် မေတ္တာပို့သပေးပါ။ ဃရပါလနတ်ကို မွေးနေ့စပြီး နေ့စဉ် (၃၇)ကြိမ် တတ်နိုင်သမျှ ရက်အလိုက် မေတ္တာပို့သပေးမယ်ဆိုလျှင် အိုးအိမ်ခြံမြေ ရန်သူမျိုးငါးပါးဘေးမှ ကင်းဝေးစေပါလိမ့်မည်။ စန္ဒီနတ်သမီး ကိုတော့ နေ့စဉ်နံနက်တိုင်း(၃၇) ကြိမ်မေတ္တာပို့သပေးရင် ကျက်သရေမင်္ဂလာအပေါင်းနဲ့ပြည့်စုံစေပါတယ်။ ကလျာဏီနတ်ကို နေ့စဉ်(၃၇)ကြိမ်မေတ္တာပို့ပေးပါက အသက်အန္တာရာယ်ထိခိုက်မယ့်ဘေးမှ ကင်းလွတ်စေပါတယ်။ ဗလိရာဇာနတ် ကို နံနက်တိုင်း (၇)ရက်တိတိတတ်နိုင်သမျှ အကြိမ်ရေ မေတ္တာပို့သပေးရင်တော့ လိုအင်ဆန္ဒများပြည့်ဝစေပါလိမ့်မည်။ လက်ခ်ျမီးဒေဝီနတ်ကို မွေးနေ့ကစပြိးတရက်(၉)ကြိမ်(၇)ရက်တိတိ မေတ္တာပို့သပေးရင် ပညာရေးကိစ္စမှန်သမျှအောင်မြင်ပါမည်။

ယခုဆောင်းပါးကို ဖတ်ရှုပြီး၍ မိမိတို့ကိုယ်စောင့်နတ် (၁၂)ပါး တို့ကို တိုင်တည်ပူဇော်၍ ဆောင်ရွက်ရန် ကိစ္စအသီးသီး တို့ကိုဆောင်ရွက်ကြပါက ယခင်ကနှင့်မတူ တစ်မူထူးခြားစွာ အောင်မြင်တိုးတက်မည်ဖြစ်ပါသဖြင့် သူတော်ကောင်းတို့အား လက်ဆင့်ကမ်းလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။

ဝိပဿနာအကျင့်ပိုင်းရောက်လာတော့ နတ် ၁၂ ပါးစောင့်ရှောက်တယ်ဆိုပီး သဲအင်းဂူဆရာတော်ဘုရားကြီး၏ ဟောပြောချက်လေးအား ထပ်စောင်းထည့်ပေးပါရစေ။

၁။ မျက်စိနဲ့အဆင်းတိုက်လို့ မြင်လိုက်တဲ့အပေါ်မှာ အကောင်းမြင်စိတ် ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၂။ မျက်စိနဲ့အဆင်းတိုက်လို့ မြင်လိုက်တဲ့အပေါ်မှာ မကောင်းမြင်စိတ် အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၃။ နားနဲ့အသံဓာတ်တိုက်လို့ ကြားလိုက်တဲ့အသံအပေါ်မှာ ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၄။ နားနဲ့အသံဓာတ်တိုက်လို့ ကြားလိုက်တဲ့အသံအပေါ်မှာ အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၅။ နှားခေါင်းနဲ့အနံ့ဓာတ်တိုက်လို့ ရလိုက်တဲ့အနံ့ပေါ်မှာ ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၆။ နှားခေါင်းနဲ့အနံ့ဓာတ်တိုက်လို့ ရလိုက်တဲ့အနံ့ပေါ်မှာ အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၇။ လျှာနဲ့ရသာဓာတ်တိုက်လို့ ရသာအပေါ်မှာ ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၈။ လျှာနဲ့ရသာဓာတ်တိုက်လို့ ရသာအပေါ်မှာ အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၉။ ကိုယ်နဲ့အတွေ့တိုက်လို့ အတွေ့ပေါ်မှာ ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၁၀။ ကိုယ်နဲ့အတွေ့တိုက်လို့ အတွေ့ပေါ်မှာ အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၁၁။ အတွေးနဲ့ဓမ္မတိုက်လို့ ဓမ္မပေါ်မှာ ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

၁၂။ အတွေးနဲ့ဓမ္မတိုက်လို့ ဓမ္မပေါ်မှာ အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်တစ်ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။

အာရုံ ၅ အာရုံ ၆ နဲ့ တိုက်တိုင်းတိုက်တိုင်း ကောင်းတဲ့စိတ်ဖြစ်ရင် ကောင်းတဲ့နတ် စောင့်ရှောက်ပါတယ်။ မကောင်းတဲ့စိတ်ဖြစ်ရင် မကောင်းတဲ့နတ်စောင့်ရှောက်ပါတယ်။ ကောင်းတဲ့နတ် ၆ ပါး၊ မကောင်းတဲ့နတ် ၆ ပါး၊ နတ် ၁၂ ပါးစောင့်ရှောက်ပါတယ်။ ကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်လို့ ကောင်းတဲ့ကုသိုလ်ကံ အကျိုးပေးခြင်းဟာ ကောင်းတဲ့နတ် စောင့်ရှောက်ပါတယ်။ အကုသိုလ်စိတ်ဖြစ်လို့ မကောင်းတဲ့အကုသိုလ်ကံအကျိုးပေးခြင်းဟာ မကောင်းတဲ့နတ် စောင့်ရှောက်ပါတယ်။ ဒါဟာ အကျင့်အကြံ လမ်းစဉ်အရပင် ဖြစ်ပါသည်။

လင်းညှို့တာရာ