ရန်ကုန်မှာ ဒုန်းခနဲ မြေကြီးထဲ ကျွံကျသွားသလို ဖြစ်သွားတဲ့ ကိစ္စ

ဇွန်လ (၆) ရက် မနက် (၆) နာရီ (၂၀) ကျော်လောက်က ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ မြို့နယ်တော်တော်များများမှာ “ဒုန်း” ခနဲ အသံကျယ်ကြီးနဲ့အတူ မြေကြီးအောက် ကျွံကျသွားသလို ဆောင့်ခါသွားတဲ့ ဖြစ်စဉ်ကြောင့် အားလုံး ထိတ်လန့်သွားခဲ့ကြပါတယ်။

ဒါဟာ မြေကျွံတာလား၊ မြေအောက်ရေ ခန်းသွားတာလား ဆိုပြီး စိုးရိမ်နေကြတဲ့ ပြည်သူတွေအတွက် ဘူမိဗေဒနဲ့ ငလျင်ပညာရှင် ကို “ဇင်နောင်နောင်သက်” ကနေ နောက်ကွယ်က အမှန်တရားကို အခုလိုပဲ ရှင်းလင်း ဖွင့်ချပေးလာခဲ့ပါတယ်။

မြေကျွံတာ (Sinkhole) လုံးဝ (လုံးဝ) မဟုတ်ပါ

ပြည်သူတွေ အထင်ဆုံးဖြစ်နေတဲ့ မြေအောက်ရေ အလွန်အကျွံ စုပ်ထုတ်လို့ မြေလွှာကြား လေဟာနယ်ဖြစ်ပြီး မြေကြီး နိမ့်ဆင်းသွားတယ်ဆိုတာ သဘာဝအရ မှန်ပေမယ့်… အဲဒီဖြစ်စဉ်ဟာ နှစ်ပေါင်းများစွာ အချိန်ယူပြီး တဖြည်းဖြည်းချင်းမှ ဖြစ်လာတာပါ။

ဒီမနက်လိုမျိုး စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်း မြို့နယ်ပေါင်းစုံက လူတွေ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ခံစားရလောက်အောင် “ဗြုန်း” ဆိုပြီး ကျွံကျသွားတာမျိုး ဘူမိဗေဒမှာ လုံးဝ မရှိပါဘူး။ အကယ်၍ ရုတ်တရက် မြေကျွံခဲ့ရင် လမ်းတွေ၊ တိုက်တွေ အက်ကွဲတာ ချက်ချင်း မျက်မြင်တွေ့ရမှာဖြစ်ပြီး အခု အဲဒီလို အထောက်အထား လုံးဝ မရှိပါဘူး။

ဒါဆို ဘာလို့ App တွေမှာ ငလျင်သတင်း မတက်တာလဲ?

သိပ္ပံနည်းကျ အဖြေအရ ဒီမနက် ဖြစ်စဉ်ဟာ အင်အား သေးငယ်တဲ့ ငလျင်ငယ် (Micro-earthquake) လေး တစ်ခု လှုပ်ခတ်သွားတာပါ။ နိုင်ငံတကာ ငလျင်တိုင်းစက်ကြီးတွေ (Seismometers) ဟာ ပြင်းအား M 4.0 နဲ့ အထက်ကိုသာ Auto သတင်းထုတ်ပြန်ပေးလေ့ရှိပြီး၊ ဒီမနက်က အင်အား M 2.0 ကနေ 3.0 ဝန်းကျင်သာ ရှိလို့ App တွေမှာ ချက်ချင်း တက်မလာတာပါ။

ဒါပေမယ့် ရန်ကုန်ဝန်းကျင်က အသေးစား ငလျင်ဖမ်းစက်လေးတွေမှာတော့ ငလျင်လှိုင်းဖြတ်သွားတဲ့ အချက်ပြမှုတွေကို တကယ်ပဲ ဖမ်းယူရရှိခဲ့ပါတယ်။

အင်အားနည်းပါလျက်နဲ့ ဘာလို့ “ဒုန်း” ခနဲ အသံကြီး မြည်တာလဲ?
ဒါက ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ မြေသား အနေအထားကြောင့်ပါ။ ရန်ကုန် အနောက်ပိုင်းနဲ့ တောင်ပိုင်း မြို့နယ်အများစုက နုန်းတင်မြေနု (Soft alluvial deposits) တွေပေါ်မှာ တည်ဆောက်ထားတာမို့၊ ငလျင်လှိုင်း ဖြတ်သွားတဲ့အခါ အဲဒီမြေသားက တုန်ခါမှုကို အဆပေါင်းများစွာ ချဲ့ထွင် (Amplify) ပေးလိုက်ပါတယ်။ (ဥပမာ – ဗုံမျက်နှာပြင်ပေါ်ကို ဂေါ်လီလုံး ကျသွားသလိုပါပဲ)။

ဒါကြောင့် အောက်က M2.5 လောက်လေး လှုပ်သွားပေမယ့်၊ အပေါ်က လူတွေက ဗဟိုချက်နဲ့ နီးကပ်လွန်းတဲ့ ဒေါင်လိုက် ဆောင့်ဆင်း/ဆောင့်တက် ငလျင်အဖြစ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် ခံစားလိုက်ရတာပါ။

ဘာကြောင့် ရန်ကုန် အောက်တည့်တည့်မှာ လှုပ်ရတာလဲ?
ရန်ကုန်မြို့အောက်မှာ စစ်ကိုင်းပြတ်ရွေ့လို အကြီးကြီး မဟုတ်ပေမယ့် မျက်ကွယ် ပြတ်ရွေ့ငယ် (Blind Faults) လေးတွေ ရှိနေပါတယ်။

မကြာသေးခင်က ရန်ကုန်မြစ်ဝ၊ ဒေးဒရဲ၊ မှော်ဘီ၊ တိုက်ကြီး တစ်ဝိုက်မှာ ငလျင်ငယ်လေးတွေ လှုပ်ခတ်ခဲ့တဲ့ မြေအောက် ဖိအားညှိယူမှု ဖြစ်စဉ်ရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအနေနဲ့ အခုလို ပြတ်ရွေ့ငယ်တစ်ခု ရွေ့လျားသွားတာ ဖြစ်နိုင်ခြေ အများဆုံးပါပဲ။

ဒါကြောင့် ပြည်သူတွေအနေနဲ့ “မြေကြီးတွေ ကျွံကျကုန်တော့မယ်” ဆိုတဲ့ ကောလာဟလတွေကို ယုံကြည်ပြီး အလွန်အကျွံ မစိုးရိမ်ကြဖို့ ပညာရှင် ကိုဇင်နောင်နောင်သက်က အလေးအနက် အသိပေးထားပါတယ်။

မိသားစုဝင်တွေနဲ့ မိတ်ဆွေတွေ အထိတ်တလန့် မဖြစ်ရလေအောင် အမှန်တရားကို သိရှိသွားဖို့ ဒီပိုစ့်လေးကို အခုပဲ ဝိုင်းဝန်း မျှဝေ ပေးသွားကြပါဦးခင်ဗျာ။ ✨

ရန်ကုန်မှာ ဘာတွေဖြစ်ကုန်ပြီလဲ?! လှိုင်နဲ့ မရမ်းကုန်းတစ်ဝိုက် ထူးခြားတဲ့ မြေတုန်ခါမှုနဲ့ အသံကျယ်ကြီးတွေ ထွက်ပေါ်လာလို့ လူတွေလန့်ဖျန့်ကုန်ရတဲ့ ဖြစ်ရပ်

ဒီကနေ့မနက် (၆) နာရီခွဲဝန်းကျင်က ရန်ကုန်မြို့၊ လှိုင်မြို့နယ်နဲ့ မရမ်းကုန်းမြို့နယ် တဝိုက်မှာ ပုံမှန်ငလျင်တွေလို ဘေးတိုက်လှုပ်ခါတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ အိမ်ကို အောက်သို့ ဒုန်းကနဲ ဆောင့်ချလိုက်သလိုမျိုး ထူးခြားတဲ့ မြေတုန်ခါမှုနဲ့အတူ အသံကျယ်ကြီးများပါ ကြားခဲ့ရတယ်လို့ ဒေသခံပြည်သူတွေဆီက သိရပါတယ်။

📌 ဖြစ်စဉ်အသေးစိတ်နှင့် ခံစားခဲ့ရသည့် ဒေသများ

လှိုင်မြို့နယ် – (၁၆) ရပ်ကွက်၊ (၇) ရပ်ကွက်နှင့် (၁၀) ရပ်ကွက် တစ်ဝိုက်တွင် အဓိက ခံစားခဲ့ရပြီး တရားထိုင်နေသူများပင် ကြမ်းပြင်မှ အောက်သို့ ဆောင့်ချလိုက်သလို အထင်အရှား ခံစားခဲ့ရပါသည်။

မရမ်းကုန်းမြို့နယ် – (၃) ရပ်ကွက်နှင့် (၆) ရပ်ကွက်တို့တွင်လည်း အိမ်ကို တစ်ခုခုဖြင့် ဝင်ဆောင့်လိုက်သလို အသံအကျယ်ကြီး ကြားလိုက်ရကြောင်း သိရသည်။

ကျောက်တန်းမြို့နယ် (ယခင်ရက်ဖြစ်စဉ်) – ပြီးခဲ့သည့် (၄) ရက်နေ့ ည (၁၁:၁၅) မိနစ်ဝန်းကျင်ကလည်း အလားတူ အသံကြီးနှင့်အတူ တုန်ခါမှုဖြစ်သွားခဲ့ပြီး မှန်တံခါးများပင် တဂျပ်ဂျပ် မြည်သွားသည်အထိ ခံစားခဲ့ရကြောင်း ဒေသခံများက ဆိုပါသည်။

🤔 ပြည်သူများ၏ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ

မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းထားခြင်း၊ ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ကွန်ဒိုအထပ်မြင့်များ ဝိုင်းနေခြင်းနှင့် မြေအောက်ရေ သုံးစွဲမှု များပြားခြင်းတို့ကြောင့် မြေကျွံမှု (သို့မဟုတ်) မြေနိမ့်ဆင်းမှု (Sinkhole / Land Subsidence) များ ဖြစ်ပေါ်လာမည်ကို ပြည်သူများက အထူးစိုးရိမ်လျက်ရှိကြပြီး၊ အနီးအနားတွင် အင်းလျားကန် ရှိနေခြင်းကလည်း စိုးရိမ်မှုကို ပိုမိုမြင့်တက်စေပါသည်။

💡 လက်တွေ့ကျကျ သုံးသပ်ချက်နှင့် အကြံပြုချက်

ပြည်သူများ စိုးရိမ်ပူပန်နေကြသည်မှာ အလွန်ပင် သဘာဝကျသော်လည်း၊ အလွန်အမင်း ထိတ်လန့်ခြင်းမျိုး မဖြစ်စေရန် အချက်အလက်အချို့ကို သတိပြုစေချင်ပါသည်-

ငလျင်အသေးစား ဖြစ်နိုင်ခြေ – ဘေးတိုက်မလှုပ်ဘဲ အောက်သို့ “ဒုန်း” ကနဲ ဆောင့်ချသွားပြီး အသံကျယ်ကြီးများ ကြားရခြင်းသည် မြေအောက် အလွန်တိမ်သော နေရာများတွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ငလျင်အသေးစားများ (Shallow Micro-earthquakes) ၏ သဘောသဘာဝနှင့် အလွန်ဆင်တူပါသည်။

မြေကျွံမှုနှင့် ပတ်သက်၍ – မြေအောက်ရေ အလွန်အကျွံထုတ်ယူမှုနှင့် မိုးရေကြောင့် နေရာကွက်ကျား မြေကျွံမှုများ ဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ ယခုကဲ့သို့ မြို့နယ်များစွာ (လှိုင်၊ မရမ်းကုန်း၊ ကျောက်တန်း) တွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ခံစားရလောက်သည်အထိ မြေကြီးတစ်ခုလုံး ရုတ်တရက် ကျွံဆင်းသွားခြင်းမျိုးမှာ ဖြစ်တောင့်ဖြစ်ခဲပါသည်။

🛡️ ဘေးကင်းရေး နှိုးဆော်ချက်

လက်ရှိအချိန်တွင် မိဘပြည်သူများအနေဖြင့် အထိတ်တလန့် မဖြစ်ကြဘဲ တည်တည်ငြိမ်ငြိမ် နေထိုင်ကြရန် အကြံပြုအပ်ပါသည်။ မိမိတို့ နေအိမ်၊ တိုက်ခန်းများ၏ နံရံ၊ ကြမ်းပြင်နှင့် အောက်ခြေတိုင်များတွင် အက်ကွဲကြောင်းများ အသစ်ပေါ်လာခြင်း ရှိ/မရှိကို သတိထား စစ်ဆေးကြည့်ရှုပါ။ တရားဝင် မိုးလေဝသနှင့် ဇလဗေဒညွှန်ကြားမှု ဦးစီးဌာန (DMH) သို့မဟုတ် မြန်မာနိုင်ငံ ငလျင်ကော်မတီတို့မှ ထုတ်ပြန်လာနိုင်မည့် အချက်အလက်များကိုလည်း စောင့်ကြည့်လေ့လာကြပါ။

ပြည်သူများအားလုံး ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းကြပါစေ။ အခြားသူများလည်း သတိပြုမိစေရန် ဤသတင်းလေးကို ဝိုင်းဝန်း မျှဝေပေးကြပါဦးခင်ဗျာ။

Yangon မြေအောက်ရေအလွန်အကျွံ သုံးစွဲမှု့ နောက်ဆက်တွဲတွေ လာပါပြီ ၂၀၀၇ မှာ ကျနော် တင်ခဲ့ပြီးပါပြီ

မြေအောက်ရေ ကိစ္စ သတိ👁️‍🗨️(၇.၆.၂၀၂၆)အထူးအရေးပေါ်သတင်း👁️‍🗨️

အဲ့လိုကြီးတွေအက်နေတာတဲ့ဗျာ

ရန်ကုန် လှိုင်မြို့နယ်တွင် မြေကျွံသကဲ့သို့ ပြင်းထန်သောတုန်ခါခဲ့ပြီးနောက် ဒါမျိုးအက်ကုန်တာတဲ့ဗျာ🤯

ဘာမှမဖြစ်ဘူး ဆိုတဲ့သူများ လှိုင်မြို့ မှာရှိသူတွေသိဖို့ ပြန်တင်ပေးတာ

မယုံသေးရင် အိမ်ထိပါလာကြည့်လို့ရသေးတယ်တဲ့ဗျာ

အိမ်က လှိုင်မြို့နယ်( ၁၃ )ရက်ကွက်သီရိမြိုင် ပညာ(၂)လမ်းထဲက အိမ်အမှတ် (၂၂) တဲ့ဗျာအားလုံးသတိရှိကျပါ🙏