“ဒီမိုကရေစီ မရမချင်း အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ”

အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် သမီးငယ်တစ်ယောက်၏ မပြီးဆုံးသေးသော ဆန္ဒ

တချို့သော လူသားများသည် အသက်ရှည်ရှည် မနေခဲ့ရသော်လည်း သမိုင်းထဲတွင် အလွန်ရှည်ကြာစွာ အသက်ရှင်နေတတ်ကြသည်။

တချို့သော စကားများသည် ပြောလိုက်သည့်အချိန်မှာ စကားတစ်ခွန်းမျှသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သွားသည့်တိုင် လူတစ်မျိုးလုံး၏ နှလုံးသားထဲတွင် ပဲ့တင်ထပ်နေတတ်သည်။

မြန်မာ့သမိုင်းတွင်လည်း ထိုသို့သော စကားတစ်ခွန်း ရှိခဲ့သည်။

“သမီးသေသွားရင်တောင်မှ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဒီမိုကရေစီ မရမချင်း အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ…”

ထိုစကားကို ပြောခဲ့သူမှာ အသက်အရွယ်ကြီးရင့်ပြီး နိုင်ငံရေးအတွေ့အကြုံများစွာရှိသည့် ခေါင်းဆောင်တစ်ဦး မဟုတ်ခဲ့ပါ။

သူမသည် အသက် ၁၆ နှစ်သာရှိသေးသော ကျောင်းသူလေး မဝင်းမော်ဦး ဖြစ်သည်။

ကြည့်မြင်တိုင်မြို့နယ် အမှတ် (၄) အလယ်တန်းကျောင်းတွင် အဋ္ဌမတန်းပညာ သင်ကြားနေသည့် ကျောင်းသူတစ်ယောက်။ သူ့အသက်အရွယ်က ကျောင်းသွားရမည့်အရွယ်၊ စာကျက်ရမည့်အရွယ်၊ သူငယ်ချင်းများနှင့် ရယ်မောပျော်ရွှင်ရမည့်အရွယ်သာ ဖြစ်သည်။

မိဘရင်ခွင်ထဲတွင် အပူအပင်မဲ့ နေရမည့်အရွယ်။

အနာဂတ်အိပ်မက်များကို ရေးဆွဲရမည့်အရွယ်။

သို့သော် ၁၉၈၈ ခုနှစ်က မြန်မာပြည်၏ သမိုင်းသည် သူမကို သာမန်ကျောင်းသူဘဝဖြင့် ဆက်လက်နေထိုင်ခွင့် မပေးခဲ့ပေ။

ရှစ်လေးလုံး ဒီမိုကရေစီအရေးတော်ပုံကြီး ပေါ်ပေါက်လာသောအခါ ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများ၊ လူငယ်များ၊ အလုပ်သမားများ၊ ရဟန်းရှင်လူပြည်သူများသည် ဒီမိုကရေစီနှင့် လွတ်လပ်ခွင့်အတွက် လမ်းမများပေါ်သို့ ထွက်လာခဲ့ကြသည်။

ထိုလူအုပ်ကြီးထဲတွင် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် မဝင်းမော်ဦးလည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။

သူမလက်ထဲတွင် လက်နက်မရှိခဲ့ပါ။

သူမ၏ ရင်ထဲတွင် ရှိနေခဲ့သည်မှာ ပိုမိုကောင်းမွန်သော နိုင်ငံတစ်ခုကို မြင်ချင်သည့် ဆန္ဒသာ ဖြစ်သည်။

သို့သော် ဒီမိုကရေစီကို တောင်းဆိုနေသော ပြည်သူများ၏အသံကို ကျည်ဆန်များဖြင့် တုံ့ပြန်ခဲ့သည့် ထိုကာလ၏ ကြမ်းကြုတ်မှုအတွင်း မဝင်းမော်ဦး၏ နုနယ်သောခန္ဓာကိုယ်လည်း ကျည်ဆန်ဒဏ်ရာများ ရရှိခဲ့သည်။

အသက် ၁၆ နှစ်။

ဘဝ၏ နွေဦးရာသီပင် မကုန်ဆုံးသေးသည့် အရွယ်။

မိဘများက သမီးလေး အိမ်ပြန်လာမည်ဟု မျှော်နေမည့်အရွယ်။

ထိုအရွယ်မှာပင် သူမသည် ဆေးရုံကုတင်ပေါ်သို့ ရောက်ခဲ့ရသည်။

မိဘတစ်ယောက်အတွက် သားသမီးကို ဆေးရုံကုတင်ပေါ်တွင် အသက်လုနေရသည်ကို ကြည့်နေရခြင်းထက် ရင်နာစရာ ဘာရှိနိုင်ပါဦးမည်နည်း။

“သမီး နေကောင်းသွားမှာပါ” ဟု ပြောချင်ကြမည်။

“အဖေနဲ့အတူ အိမ်ပြန်ကြမယ်” ဟု အားပေးချင်ကြမည်။

သို့သော် သမီးငယ်လေးက သူ့ဘဝ၏ နောက်ဆုံးအချိန် နီးကပ်လာနေသည်ကို သိနေခဲ့သကဲ့သို့ ဖခင်ဖြစ်သူအား မှာကြားခဲ့သည်။

“သမီးသေသွားရင်တောင်မှ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဒီမိုကရေစီ မရမချင်း အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ…”

ဘယ်လောက်ရင်နာစရာကောင်းသည့် စကားလဲ။

အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် သမီးတစ်ယောက်က ဖခင်ကို နောက်ဆုံးမှာကြားခဲ့သော စကားသည် အဝတ်အစားလေးတွေ သိမ်းထားပေးပါဟူ၍ မဟုတ်။

သူငယ်ချင်းတွေကို သတိရတယ်ဟူ၍ မဟုတ်။

မိမိအတွက် ဘာလုပ်ပေးပါဟူ၍လည်း မဟုတ်။

မြန်မာနိုင်ငံ ဒီမိုကရေစီရမှ သူမအတွက် အမျှဝေပေးရန် ဖြစ်သည်။

သူမ၏ နောက်ဆုံးဆန္ဒထဲတွင်ပင် သူမကိုယ်တိုင်ထက် တိုင်းပြည်က ရှေ့ရောက်နေခဲ့သည်။

သမီးတစ်ယောက်၏ နောက်ဆုံးအသက်ရှူသံကြားမှာ ဖခင်တစ်ယောက် ဘယ်လိုခံစားခဲ့ရမည်နည်း။

“အဖေ” ဟု ခေါ်နေကျ သမီး၏အသံသည် နောက်ဆုံးဖြစ်တော့မည်ကို သိနေရသည့် ဖခင်တစ်ယောက်၏ နှလုံးသားကို မည်သည့်စကားဖြင့် ဖော်ပြနိုင်မည်နည်း။

မိဘများသည် သားသမီးကို မိမိတို့ထက် အသက်ပိုရှည်စေချင်ကြသည်။

သားသမီး ဘွဲ့ယူသည့်နေ့ကို မြင်ချင်ကြသည်။

သားသမီး အိမ်ထောင်ကျသည့်နေ့၊ အောင်မြင်သည့်နေ့၊ ဘဝတစ်ခု တည်ဆောက်သည့်နေ့တို့ကို ကြည့်ချင်ကြသည်။

မဝင်းမော်ဦး၏ မိဘများအတွက်တော့ ထိုအိပ်မက်များအားလုံးကို ကျည်ဆန်များက ဖြတ်တောက်ပစ်ခဲ့သည်။

ကျောင်းဝတ်စုံလေး ဝတ်ပြီး အိမ်မှ ထွက်သွားတတ်သော သမီး။

စာအုပ်တွေကိုင်ပြီး ကျောင်းသွားတတ်သော သမီး။

အိမ်ပြန်ရောက်လျှင် “ဖေဖေ၊ မေမေ” ဟု ခေါ်မည့် သမီး။

ထိုသမီးလေးသည် နောက်ဆုံးတွင် သမိုင်းတစ်ခေတ်၏ နာကျင်ဖွယ် သင်္ကေတတစ်ခု ဖြစ်သွားခဲ့ရသည်။

ပို၍ရင်နာစရာကောင်းသည်မှာ သူမ၏ နောက်ဆုံးမှာကြားချက်ကို မိသားစုက နှစ်ပေါင်းများစွာ ထိန်းသိမ်းခဲ့ရခြင်းပင် ဖြစ်သည်။

အများအားဖြင့် လူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားလျှင် ကျန်ရစ်သူများက ကောင်းမှုကုသိုလ်ပြု၍ အမျှပေးဝေကြသည်။

မိဘများက မိမိတို့သားသမီးအတွက် ကောင်းရာသုဂတိလားစေရန် ရည်စူးကြသည်။

သို့သော် မဝင်းမော်ဦးကတော့—

“ဒီမိုကရေစီ မရမချင်း အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ” ဟု မှာခဲ့သည်။

ထို့ကြောင့် မိသားစုအတွက် အမျှမဝေရခြင်းသည် မေ့လျော့ခြင်းမဟုတ်။

သမီးကို ချစ်သောကြောင့်ပင် သမီး၏စကားကို မပျက်စေရန် စောင့်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

တစ်နှစ်ပြီး တစ်နှစ်။

ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုပြီး ဆယ်စုနှစ်တစ်ခု။

၁၉၈၈ မှ စတင်ခဲ့သော စောင့်ဆိုင်းခြင်းသည် တဖြည်းဖြည်း ရှည်လျားလာခဲ့သည်။

သမီးလေးကတော့ အသက် ၁၆ နှစ်မှာပင် ထာဝရရပ်တန့်နေခဲ့သည်။

သို့သော် ဖခင်၏ဆံပင်များ ဖြူလာခဲ့မည်။

မိခင်၏ မျက်နှာပေါ်တွင် အရေးအကြောင်းများ တိုးလာခဲ့မည်။

ခေတ်များပြောင်းခဲ့သည်။

လူများ အိုမင်းသွားခဲ့သည်။

သို့သော် သမီး၏နောက်ဆုံးစကားက မအိုခဲ့။

“အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ…”

နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာပြီးနောက် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် အစိုးရလက်ထက်တွင် ဒီမိုကရေစီအပြောင်းအလဲတစ်ရပ် ရောက်ရှိလာပြီဟု မိသားစုနှင့် ရှစ်လေးလုံးမျိုးဆက်များက ယုံကြည်မျှော်လင့်ခဲ့ကြသည့်အချိန်၌ မဝင်းမော်ဦး၏ နောက်ဆုံးဆန္ဒကို ဖြည့်ဆည်းရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။

မိဘဆွေမျိုးများနှင့် ရှစ်လေးလုံးမျိုးဆက်များ စုစည်းကာ သူမအတွက် ကုသိုလ်ပြု၍ ရေစက်ချ အမျှဝေခဲ့ကြသည်။

ထိုနေ့၏ ရေစက်သံသည် သာမန်ရေစက်ချသံမျှ မဟုတ်ခဲ့ပါ။

၂၈ နှစ်ခန့် စောင့်ဆိုင်းခဲ့ရသော ဖခင်တစ်ယောက်၏ ကတိတည်သံလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။

“သမီးရေ… အဖေ သမီးစကားကို မမေ့ခဲ့ဘူး” ဟု ပြောနေသည့်အသံနှင့် တူခဲ့မည်။

“သမီးလိုချင်ခဲ့တဲ့ ဒီမိုကရေစီကို ရပြီလို့ အဖေတို့ ယုံကြည်လို့ ဒီနေ့ အမျှဝေလိုက်ပြီ သမီးရေ…” ဟူသော စကားများသည် နှုတ်မှမထွက်သော်လည်း မိဘတို့၏ မျက်ရည်များထဲတွင် ရှိနေခဲ့မည်။

သို့သော် သမိုင်းသည် နာကျင်ဖွယ် မေးခွန်းတစ်ခုကို နောက်တစ်ကြိမ် ပြန်မေးလာခဲ့သည်။

မဝင်းမော်ဦး မျှော်လင့်ခဲ့သော ဒီမိုကရေစီသည် အမှန်တကယ် အမြစ်တွယ်ခဲ့ပြီလား။

ယနေ့အချိန်တွင် သူမ၏ နောက်ဆုံးစကားကို ပြန်လည်ဖတ်ရသောအခါ ထိုစကားသည် အတိတ်မှ စကားတစ်ခွန်းအဖြစ်သာ မခံစားရပေ။

နှစ်ပေါင်းများစွာ ကျော်လွန်လာခဲ့သော်လည်း မဝင်းမော်ဦး၏ အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် မျက်နှာလေးက သမိုင်းစာမျက်နှာများထဲမှနေ၍ ကျွန်ုပ်တို့ကို မေးခွန်းထုတ်နေသကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။

“သမီးတို့ ပေးခဲ့ရတဲ့အသက်တွေ အလကားဖြစ်သွားပြီလား…”

ဒီမေးခွန်းကို ဖြေရန် ခက်လှသည်။

၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် မဝင်းမော်ဦး ကျဆုံးခဲ့သည်။

သူမနှင့်အတူ လူငယ်များစွာ၏ အိပ်မက်များ ကျဆုံးခဲ့သည်။

မိသားစုများစွာ၏ မျှော်လင့်ချက်များ ပျက်စီးခဲ့သည်။

သားကိုဆုံးရှုံးခဲ့သော မိခင်များရှိခဲ့သည်။

သမီးကိုဆုံးရှုံးခဲ့သော ဖခင်များရှိခဲ့သည်။

ညီအစ်ကိုမောင်နှမကို ပြန်မတွေ့ရတော့သည့် မိသားစုများ ရှိခဲ့သည်။

ထိုသူတို့၏ အမည်အားလုံးကို ယနေ့လူများ မမှတ်မိနိုင်တော့သော်လည်း သူတို့ ပေးဆပ်ခဲ့သည့် အသက်များသည် မြန်မာ့သမိုင်းထဲတွင် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။

မဝင်းမော်ဦးကို သတိရခြင်းသည် လူတစ်ဦးကိုသာ သတိရခြင်းမဟုတ်ပါ။

သူမကဲ့သို့ အမည်မသိ၊ မှတ်တမ်းမကျန်၊ ဓာတ်ပုံတောင် မကျန်ခဲ့သော ကျဆုံးသူများကိုပါ သတိရခြင်းဖြစ်သည်။

ဒီမိုကရေစီဆိုသည်မှာ စာအုပ်ထဲမှ စကားလုံးတစ်လုံးသာ မဟုတ်ကြောင်း သူတို့၏အသက်များက သက်သေပြခဲ့ကြသည်။

ထိုစကားလုံးနောက်ကွယ်တွင် သွေးရှိသည်။

မျက်ရည်ရှိသည်။

မိဘတို့၏ အသည်းကွဲသံရှိသည်။

မပြန်လာတော့သည့် သားသမီးများကို စောင့်နေခဲ့သော အိမ်တံခါးများရှိသည်။

အိမ်ထောင့်တစ်နေရာတွင် ပိုင်ရှင်မဲ့ကျန်ခဲ့သော ကျောင်းလွယ်အိတ်များ ရှိခဲ့သည်။

မပြီးဆုံးခဲ့သော ကျောင်းစာအုပ်များ ရှိခဲ့သည်။

ပြီးတော့—

အသက် ၁၆ နှစ်မှာပင် ရပ်တန့်သွားခဲ့သော အနာဂတ်များ ရှိခဲ့သည်။

မဝင်းမော်ဦးသာ ယနေ့အထိ အသက်ရှင်နေခဲ့မည်ဆိုလျှင် သူမလည်း အသက်အရွယ်ကြီးရင့်လာပြီ ဖြစ်မည်။

သားသမီး၊ မြေးမြစ်များနှင့် ပျော်ရွှင်နေချင်လည်း နေနိုင်သည်။

ငယ်စဉ်က ကျောင်းသူဘဝအကြောင်း ပြန်ပြောရင်း ရယ်မောနေချင်လည်း နေနိုင်သည်။

သို့သော် သူမအတွက် ထိုဘဝမျိုး မရှိခဲ့ပါ။

သူမ၏ နာရီသည် အသက် ၁၆ နှစ်တွင် ရပ်ခဲ့သည်။

သူမ၏ ကျောင်းခန်းထဲမှ ထိုင်ခုံတစ်လုံး လွတ်သွားခဲ့သည်။

မိသားစု၏ ထမင်းဝိုင်းတွင် နေရာတစ်နေရာ လွတ်သွားခဲ့သည်။

မိဘတို့၏ဘဝထဲတွင်တော့ မည်သူမျှ ဖြည့်မရသော နေရာတစ်နေရာ ထာဝရလွတ်သွားခဲ့သည်။

သို့သော် သူမ၏ စကားကတော့ မရပ်ခဲ့ပါ။

“သမီးသေသွားရင်တောင်မှ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဒီမိုကရေစီ မရမချင်း အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ…”

ထိုစကားသည် ဖခင်တစ်ယောက်ကို မှာခဲ့သော သမီးတစ်ယောက်၏ နောက်ဆုံးစကားသာ မဟုတ်တော့။

မျိုးဆက်တစ်ဆက်က နောက်မျိုးဆက်များထံ အပ်နှံခဲ့သော သမိုင်း၏ မှာတမ်းတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။

မဝင်းမော်ဦးသည် အသက် ၁၆ နှစ်မှာ ကျဆုံးခဲ့သည်။

သို့သော် သူမ၏ အိပ်မက်သည် အသက် ၁၆ နှစ်မှာ မသေဆုံးခဲ့ပါ။

သူမ၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို ကျည်ဆန်က ရပ်တန့်စေနိုင်ခဲ့သော်လည်း သူမ၏ နောက်ဆုံးစကားကိုတော့ ရပ်တန့်စေနိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိပါ။

နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာပြီးနောက် ယနေ့တိုင် ထိုစကားကို ဖတ်မိသူတိုင်း၏ ရင်ထဲတွင် မေးခွန်းတစ်ခု ကျန်နေဆဲဖြစ်သည်။

အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် ကလေးတစ်ယောက်ကပင် မိမိအသက်ထက် တန်ဖိုးထားခဲ့သော ဒီမိုကရေစီကို ကျွန်ုပ်တို့ ဘယ်လောက်တန်ဖိုးထားကြမည်နည်း။

မဝင်းမော်ဦးရေ—

သမီးက အသက် ၁၆ နှစ်ပဲ ရှိခဲ့တယ်။

ဒါပေမယ့် သမီးရဲ့စကားကတော့ သမီးထက် အများကြီး အသက်ရှည်ခဲ့ပြီ။

သမီးမမြင်လိုက်ရတဲ့ နေ့ရက်တွေ အများကြီး ကုန်ဆုံးသွားပြီ။

သမီးမလျှောက်လိုက်ရတဲ့ လမ်းတွေ အများကြီး ရှည်လျားသွားပြီ။

သမီးမကြားလိုက်ရတဲ့ ရယ်သံတွေ၊ သမီးမမြင်လိုက်ရတဲ့ နေဝင်ချိန်တွေ၊ သမီးမရောက်လိုက်ရတဲ့ မွေးနေ့တွေ အများကြီး ကျော်လွန်သွားပြီ။

ဒါပေမယ့်—

မြန်မာပြည်ရဲ့ သမိုင်းထဲမှာ သမီးဟာ အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် ကျောင်းသူလေးအဖြစ် အမြဲရှိနေဦးမယ်။

သမီးရဲ့ နောက်ဆုံးမှာတမ်းကိုလည်း မျိုးဆက်တွေက ပြန်ပြောနေကြဦးမယ်။

တစ်နေ့နေ့မှာ မြန်မာပြည်ကြီး ငြိမ်းချမ်းပြီး လူတိုင်း လွတ်လပ်မှု၊ တရားမျှတမှုနှင့် လူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို အပြည့်အဝခံစားနိုင်သည့် နေ့ရက် ရောက်လာခဲ့လျှင်—

အဲဒီနေ့ရဲ့ နေရောင်ခြည်ထဲမှာ သမီးတို့လို မမြင်နိုင်တော့တဲ့ လူငယ်တွေရဲ့ အိပ်မက်တွေလည်း ပါဝင်နေမှာပါ။

အဲဒီနေ့မှာ မြန်မာပြည်သူတွေက သမီးကို ပြန်သတိရကြမှာပါ။

“ဒီမိုကရေစီ မရမချင်း အမျှမဝေပါနဲ့ဦး ဖေဖေ” ဟု အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်မှာ နောက်ဆုံးမှာကြားခဲ့သော သမီးငယ်လေးကို ပြန်သတိရကြမှာပါ။

ထိုအခါ—

သမီးအတွက် ရည်စူးသည့် အမျှဝေသံသည် ဝမ်းနည်းခြင်းတစ်ခုတည်း၏ အသံမဟုတ်တော့ဘဲ သမီးမျှော်လင့်ခဲ့သော နိုင်ငံတစ်ခု အမှန်တကယ်ပေါ်ထွန်းလာခြင်းအတွက် ဂုဏ်ပြုသံလည်း ဖြစ်နိုင်ပါစေ။

မဝင်းမော်ဦးနှင့်တကွ ဒီမိုကရေစီအရေးအတွက် အသက်ပေးခဲ့ကြသူအားလုံး ကောင်းရာသုဂတိလားကြပါစေ။

သူတို့၏ ပေးဆပ်မှုများကို သမိုင်းက မမေ့ပါစေနှင့်။

လူတွေကလည်း မမေ့ကြပါစေနှင့်။

ရွှေဝါရောင် အရှင်ထာဝရ နော်ဝေ။