ဆီရီယား တွင် ဆယ်သုံး နှစ် အကြာ ပြည် တွင်း စစ်ကြီး ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အာဆတ် အစိုးရ ပြုတ်ကျသွားခဲ့မှု သည် ကမ္ဘာအနှံ့ရှိ တော်လှန် တိုက်ပွဲ ဝင်နေသူ များကလည်း ငါတို့ အလှည့် ဘယ်တော့ လဲ ဟူသော အတွေးများ ဝင်လာကြသည်ဟု အစချီကာ တသီးပုဂ္ဂလိက အမေရိကန် နိုင်ငံခြား ဆက်ဆံရေး ကောင်စီ ဝက်ဆိုဒ် တွင် ပါရှိလာသည့် ဂျိုရှုဝါ ကလန်ဇစ်၏ “Could the Myanmar Junta Rapidly Collapse Like al-Assad?” ဆောင်းပါးမှ ကောက်နှုတ်တင်ပြသည်။ သုတေသီ အချိူ့က အာဏာသိမ်း စစ်တပ် ကို မဖြစ်မနေ တိုက်ပွဲ ဝင်နေသော မြန်မာ…
စစ်ခေါင်းဆောင် ချီးကျူးခဲ့တဲ့ ဧရာဝတီတိုင်းမှာ တော်လှန်ရေးတပ်တွေရဲ့ ထိုးစစ်အတွက် စစ်ကောင်စီ ခံစစ်ပြင်နိုင်မှာလား ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ဂွမြို့ကို အာရက္ခတပ်တော်(AA)က သိမ်းပိုက်နိုင်လိုက်ပြီဆိုရင် စစ်ပွဲတွေဟာ ဧရာဝတီတိုင်းကို ရောက်ရှိလာနိုင်တယ်လို့ စစ်ရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတွေက ခန့်မှန်းကြပါတယ်။ လက်ရှိ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက် ညပိုင်းမှာလည်း AA က သူတို့ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်နေတဲ့ ဂွမြို့ကို သိမ်းပိုက်ရရှိပြီးဖြစ်တယ်လို့ သတင်းဌာနတွေမှာ ဖော်ပြနေကြပါတယ်။ တကယ်တမ်း ဧရာဝတီတိုင်းကို စစ်မီးကူးလာခဲ့မယ်ဆိုရင် စစ်ကောင်စီအနေနဲ့ လက်တွေ့မြေပြင်မှာ ခံစစ်ပြင်နိုင်တဲ့ စစ်သည်အင်အားလုံလောက်တဲ့အခြေအနေတောင်မရှိဘူးလို့ မြေပြင်သတင်းရင်းမြစ်တွေကဆိုပါတယ်။ “ AA က ဧရာဝတီထဲကို ဝင်လာမလား မဝင်လာဘူးလား မသေချာဘူး ။ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေဝင်လာတာကိုပဲ ကူညီမှာလည်း ဖြစ်နိုင်တယ်” လို့ စစ်ရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတဦးကပြောပါတယ်။ ရခိုင်ပြည်နယ်နဲ့ ဧရာဝတီတိုင်း ထိစပ်နယ်မြေတွေမှာ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေရှိနေပေမယ့် လှည့်ကင်းပတ်နိုင်တဲ့ အင်အားလောက်သာ…
တချိန်က ကျောက်ဆိုင် ကျောက်သား ကြီး အလား ခိုင်မာ တောင့်တင်းလှပေသည်ဟု ယူဆခံထားရသော မြန်မာ စစ်တပ်သည် ယခုအခါ အတွင်း လှိုက်စား မှု များ ဖြင့် ချိနဲ့ ယိမ်းယိုင်လာနေပြီ ဖြစ်သည်။ “ဖရဲသီး” ဟု ခေါ်ကြသည့် စစ်တပ်တွင်း စပိုင်များ၏ ကွန်ယက်သည် ကြီးမား ကျယ်ပြန့်လာနေသည်။ ထိုသို့ ကျယ်ပြန့်လာခြင်းမှာလည်း လူထု ကို ရန်သူ သဖွယ် ပြုမူ နေမှု များ ကြောင့် စစ်တပ် အတွင်း ဂုဏ်သိက္ခာ ဟူ၍မရှိတော့ပဲ ကျင့်ဝတ်၊ စာရိတ္တများများ ပျက်ပြား လာနေမှု ကို လက်မခံနိုင် ဟု ယူဆလာနေခြင်း၊ မိမိတို့ ဆက်၍ ရှင်သန် ရပ်တည် သွားလိုသည့် စိတ်ရင်း…
မန္တလေးမြို့သည် နွေဦးတော်လှန်ရေးခရီးကြမ်းတွင် စုစည်းမှုဖြင့်ချီတက်နေဟု ဒေါက်တာတေဇာစန်းပြော မန္တလေးမြို့လယ်တနေရာတွင် တော်လှန်လူငယ်များက ယခုရက်ပိုင်းအတွင်း စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးလှုပ်ရှားမှုတစ်ခု ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ မန္တလေးမြို့၏ နွေဦးတော်လှန်ရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး လူထုသပိတ်ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သူ ဒေါက်တာတေဇာစန်းက အောက်ပါအတိုင်း ဖွင့်ဟထားသည်။ “ကျနော်တို့ ပြည်သူတွေ၊ ကျနော်တို့ ရွှေမန်းသူ ရွှေမန်းသားတွေရဲ့တော်လှန်စိတ်ကတော့ အံ့ဩဖို့ကောင်းလောက်အောင် ထက်သန်မြဲ၊ ပြင်းပြဆဲဗျို့။ ငါတို့ မဖြစ်မနေ လွတ်မြောက်မှ ရမယ်”ဟု ဒေါက်တာတေဇာစန်းက ပြောသည်။ မန္တလေးမြို့သည် နွေဦးတော်လှန်ရေး ခရီးကြမ်းတွင် မြို့သူ၊မြို့သားများ၏ စုစည်းညီညွတ်မှုအားနှင့်အတူ ခိုင်မြဲစွာ ချီတက်နေကြသည်ဟု ဒေါက်တာတေဇာစန်းက ဆိုသည်။ “ဒီပွဲကို စောစောသိမ်းနိုင်ဖို့ဆိုရင် စစ်ရေးတိုက်ပွဲများနဲ့အတူ လူထုတိုက်ပွဲ၊ လူထုအုံကြွမှု၊ အထွေထွေ အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှုများကို ဟန်ချက်ညီညီ ဖော်ဆောင်နိုင်ဖို့ အထူးလိုအပ်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ တော်လှန်ရေးကြီးက စစ်ရေးနည်းနာတခုတည်းကို လုံးလုံးလျားလျား အားပြုထားလို့ မရပါဘူး။…
နေပြည်တော်တပ်ရင်း-၈၀၄ မှ အနောက်တန်းရဲဘော်များနှင့် ရဲဘော်သစ်များကို စစ်ရေးပြသင်တန်းများ ပို့ချခဲ့ကြောင်း သိရှိရသည်။ ထို့ပြင် နေပြည်တော်တပ်ရင်း – ၈၀၄ မှ ရဲဘော်သစ်များနှင့် နောက်တန်းစခန်း ရဲဘော်များကို နိုင်ငံရေးသင်တန်းများပို့ချခဲ့ကြောင်း၊ ရဲဘော်များ စစ်ရေးအသိအမြင်၊ ရဲဘော်ကျင့်ဝတ်များနှင့် ပြည်သူများနှင့် ဆက်ဆံသည့်အခါတွင် ထားရမည့် ကျင့်ဝတ်များနှင့် ရဲဘော်အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးများကိုလည်း ပြုလုပ်ပေးခဲ့ကြောင်း သိရှိရသည်။