အပင်ပိုးကျ၍ မဟာဗောဓိညောင်ပင် အရွက်ဝါလာမှုကို “ထူးခြားဖြစ်စဉ်” အဖြစ် ဂေါပကအဖွဲ့ တင်ပြ
ရန်ကုန်မြို့ရှိ မဟာဝိဇယစေတီတော် ဝင်းအတွင်း စိုက်ပျိုးထားသော မဟာဗောဓိညောင်ပင်၏ အရွက်များ အစိမ်းရောင်မှ ရွှေအိုရောင်သို့ ပြောင်းလဲလာသည့်ဖြစ်စဉ်ကို စေတီတော်ဂေါပကအဖွဲ့က “ထူးခြားဖြစ်စဉ်” အဖြစ် ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
ဂေါပကအဖွဲ့၏ အဆိုအရ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံမှ ပင့်ဆောင်စိုက်ပျိုးထားသော ညောင်ပင်သည် မေ ၅ ရက် နံနက်ပိုင်းမှစတင်ကာ အရွက်အရောင်များ ပြောင်းလဲလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းဖြစ်စဉ်ကို ဓာတ်ပုံမှတ်တမ်းများနှင့်အတူ သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနမှတစ်ဆင့် တာဝန်ရှိသူများထံ တင်ပြထားကြောင်း ဆိုသည်။
သို့သော် စိုက်ပျိုးရေးပညာရှင်အချို့ကမူ ယင်းသည် ယခုလိုရာသီတွင် အပင်များတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည့် အဓိက ညောင်ပင် ဒီရာသီမှာ ညောင်ပင်တွေက အရွက်ကြွေတယ် အသစ်ထွက်တယ် ဒါရိုးရိုးသာမန်ဖြစ်စဉ်တစ်ခုသာ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း သုံးသပ်ထားသည်။
နိုင်ငံရေးလေ့လာသူများကလည်း ယခင်စစ်အစိုးရလက်ထက်တွင် တည်ထားခဲ့သည့် စေတီတော်အတွင်း ဖြစ်ပွားသည့် ယင်းဖြစ်စဉ်ကို လက်ရှိစစ်ကောင်စီလက်ထက်တွင် “နိမိတ်ကောင်း” အသွင်ဖော်ပြနေခြင်းမှာ နိုင်ငံရေးအရ ပုံရိပ်တည်ဆောက်ရန် ကြိုးပမ်းမှုတစ်ခုအဖြစ် မြင်ကြောင်း ဆိုသည်။
“”ယခင်က လည်းဆင်ဖြူတော်လပေါ်တယ်ဆိုပြီး စစ်ကောင်စီက ဘွဲ့တွေပေးခဲ့ဖူးတယ် သူလည်း သူ့နည်းသူဟန်နဲ့ရူးသလို သူ့အနားကသူတွေကလည်းအရူးဘုံမြှောက်နေတာပေါ့””လို့ ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။
တစ်ဖက်တွင်လည်း လူမှုကွန်ရက်များပေါ်၌ လူငယ်အသုံးပြုသူများက ယင်းဖြစ်စဉ်အပေါ် လှောင်ပြောင်ဝေဖန်မှုများ ပြုလုပ်နေကြပြီး၊ သိပ္ပံနည်းကျ ရှင်းလင်းနိုင်သည့် သဘာဝဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို အထူးသတင်းအဖြစ် တင်ပြနေခြင်းအပေါ် ဝေဖန်မှုများလည်း ထွက်ပေါ်နေသည်။
နိမိတ်ကောင်းသည်ဟု ဝါဒဖြန့်ခဲ့သည့် မဟာဝိဇယဘုရားမှ ညောင်ရွက်များအားလုံး ကြွေကျ
ရန်ကုန်မြို့၊ မဟာဝိဇယစေတီတော်ဝင်းအတွင်းရှိ မဟာဗောဓိညောင်ပင်၌ အရွက်များ အရောင်ပြောင်းလဲခြင်းမှာ နိမိတ်ကောင်းဖြစ်သည်ဟု ဝါဒဖြန့်မှုများ ထွက်ပေါ်လာပြီးနောက် တစ်ရက်အကြာ ယနေ့ မေလ ၈ ရက်နေ့တွင် အဆိုပါညောင်ရွက်များမှာ တစ်ရွက်မကျန် ကြွေကျသွားကြောင်း သိရှိရသည်။
ထို့အပြင် ၎င်းညောင်ပင်အနီးရှိ အခြားသောအပင်များတွင်လည်း အရွက်များမှာ အစိမ်းရောင်မှ ဝါဖျော့ရောင်သို့ အလားတူ ပြောင်းလဲလာနေသည်ကို မြင်တွေ့နေရသဖြင့် ယင်းဖြစ်စဉ်မှာ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ထူးခြားဖြစ်စဉ်မဟုတ်ဘဲ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ရိုက်ခတ်မှုသာဖြစ်ကြောင်း စိုက်ပျိုးရေးပညာရှင် တစ်ဦးက ထောက်ပြသည်။
“အခုလို အရွက်တွေအားလုံး တစ်ပြိုင်နက်တည်း ကြွေကျသွားတာဟာ အပင်က ပြင်းထန်တဲ့ အပူဒဏ်နဲ့ ရေဓာတ်ခန်းခြောက်တဲ့ဒဏ်ကို ခံနေရလို့ပါ။ အပင်ကိုယ်တိုင် ဆက်ပြီးအသက်ရှင်နိုင်ဖို့အတွက် ရေငွေ့ပျံတာကို အစွမ်းကုန်လျှော့ချလိုက်တဲ့ သဘာဝရဲ့ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရားတစ်ခုပဲ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။
၎င်းက ဆက်လက်၍ ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အပင်များပါ အရွက်များ လိုက်ဝါလာခြင်းမှာ ထိုဒေသအတွင်း အပူချိန်လွန်ကဲမှု (Heat Stress) ကြောင့် အပင်များ၏ ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ် ယိုယွင်းလာခြင်းကို ပြသနေခြင်းဖြစ်ပြီး၊ သိပ္ပံနည်းကျ အချက်အလက်များကို မျက်ကွယ်ပြု၍ နိမိတ်များအဖြစ် ပုံဖော်ခြင်းမှာ ကျိုးကြောင်းဆီလျော်မှု မရှိကြောင်း ဆိုသည်။
ရန်ကုန်မြို့ခံ ပြည်သူတစ်ဦးကလည်း “မနေ့ကတင် ရွှေအိုရောင် နိမိတ်ကောင်းဆိုပြီး ဝါဒဖြန့်ခဲ့ပေမဲ့ ဒီနေ့မှာတော့ အရွက်တွေ အကုန်ကြွေကျသွားတာဟာ သဘာဝတရားက အမှန်တရားကို ပြန်ပြီး သက်သေပြလိုက်တာပဲ။ ပြည်သူတွေမှာ လျှပ်စစ်မီးနဲ့ ရေအခက်အခဲတွေ ကြုံနေရတဲ့အချိန်မှာ အပင်တွေတောင် အပူဒဏ်မခံနိုင်လို့ သွေ့ခြောက်နေရတာကို နိမိတ်လို့ ပြောနေတာကတော့ တကယ့်ကို ရုပ်ဆိုးလွန်းပါတယ်” ဟု ဝေဖန်သည်။
နိုင်ငံအတွင်း စစ်ပွဲများနှင့် ကုန်ဈေးနှုန်းကြီးမြင့်မှုကြောင့် ပြည်သူများ ဒုက္ခရောက်နေချိန်တွင် အစိုးရဌာနများက အပင်တစ်ပင် အရွက်ဝါသည်ကို နိုင်ငံတော်အဆင့် သတင်းအဖြစ် ပုံဖော်နေခြင်းမှာ လူထု၏အာရုံကို လွှဲရန် ကြိုးပမ်းသည့် လုပ်ရပ်ဟောင်းကြီးသာ ဖြစ်ကြောင်း နောက်ထပ် ပြည်သူတစ်ဦးက မှတ်ချက်ပြုသည်။
နိုင်ငံရေးလေ့လာသူများ၏ အဆိုအရ စစ်ကော်မရှင်သည် ၎င်းတို့၏ အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာအပေါ် ဘုန်းကံရှိသယောင် ပြသနိုင်ရန်အတွက် မိုးကုတ်ပတ္တမြားသတင်းနှင့် ဤညောင်ရွက်သတင်းကို တပြိုင်တည်း ထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ရှုမြင်ကြသည်။
သို့သော်လည်း လက်တွေ့တွင် အပင်မှ အရွက်များ ကြွေကျကုန်ခြင်းမှာ ၎င်းတို့အုပ်ချုပ်သည့် ကာလအတွင်း တိုင်းပြည်၏ ယိုယွင်းပျက်စီးနေသည့် အခြေအနေကို ပိုမိုထင်ဟပ်စေသည့် ဆိုးကျိုးနိမိတ်သာ ဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြမှုများလည်းရှိသည်။
အဆိုပါ ဖြစ်စဉ်သည် လူငယ်ထုနှင့် အသိပညာရှိသူများအကြားတွင် လှောင်ပြောင်ဝေဖန်စရာ တစ်ရပ်ဖြစ်လာခဲ့ပြီး၊ ဆိုရှယ်မီဒီယာများပေါ်တွင်လည်း သိပ္ပံနည်းကျ အဖြေထုတ်မှုများက ဝါဒဖြန့်ချိရေးထက် ပိုမိုအားကောင်းလာခဲ့သည်။
ခေတ်အဆက်ဆက် အာဏာရှင်များသည် ဘာသာရေးနှင့် နိမိတ်များကို အသုံးပြု၍ လူထုအပေါ် သြဇာလွှမ်းမိုးရန် ကြိုးပမ်းလေ့ရှိသော်လည်း၊ ခေတ်သစ်လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အသိတရားရှေ့မှောက်တွင် ယင်းလုပ်ရပ်များမှာ အရာမထင်တော့ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသူများက ထောက်ပြသည်။
မဟာဝိဇယဘုရားရှိ ညောင်ရွက်ဝါများကို ဌာနဆိုင်ရာဝန်ထမ်းများ သွားရောက်ဖူးမြော်ရ
မဟာဝိဇယဘုရားမှာ စိုက်ထားတဲ့ ညောင်ပင်က ရွက်ဟောင်းကြွေပြီး ရွက်သစ်လဲဖို့အတွက် အရွက်ဝါတာကို ဂေါပကအဖွဲ့က ရွှေရောင်အဖြစ် ပြောင်းသွားတယ်ဆိုပြီး စစ်အာဏာရှင်ဆီ စာတင်ခဲ့လို့ ဌာနဆိုင်ရာဝန်ထမ်းတွေ သွားရောက်ဖူးမြော်နေရတယ်လို့ အုပ်ချုပ်ရေး အသိုက်အဝန်းက သိရပါတယ်။
မေ ၆ ရက်က မဟာဝိဇယဘုရားမှာ စိုက်ထားတဲ့ ညောင်ပင်က ညောင်ရွက်တွေဟာ အစိမ်းရောင်ကနေ ရွှေရောင်ပြောင်းလဲသွားတယ်ဆိုပြီး ဂေါပကအဖွဲ့က တိုင်းသာသနာရေးဦးစီးဌာနကို တင်ပြခဲ့ပြီး တိုင်းသာသနာရေးကတဆင့် စစ်အာဏာရှင်တွေဆီ တင်ပြခဲ့လို့ ဝန်ထမ်းတွေ သွားရောက်ဖူးမြော်ရတာလို့ အုပ်ချုပ်ရေးနဲ့နီးစပ်တဲ့ သတင်းအရင်းအမြစ်က ပြောပါတယ်။
“သာမန်ဖြစ်စဥ်ကို ဂေါပကအဖွဲ့က ပုံကြီးချဲ့တာ၊ အစိမ်းရောင်ကနေ ရွှေရောင်အဖြစ်ပြောင်းတာ မဟုတ်ဘူး၊ အဲ့သစ်ပင်က ပိုးကျနေတာ၊ အောက်မှာကျနေတဲ့ အရွက်တွေမှာ တခြမ်းက ညိုရင့်ပြီး တခြားက ဝါနေတာ၊ ဒါကို သဲဖြူခင်း ရာဇမတ်ကာပြီး ဖူးခိုင်းတာ။ ဒီနေ့ သစ်တောက ဝန်ထမ်းတွေရော သာသနာရေးဝန်ထမ်းတွေရော စည်ပင်ဝန်ထမ်းတွေရော လာဖူးကြတယ်။ ဒီနေ့ဆို အဲ့သစ်ပင်မှာ ညောင်ရွက်တွေမရှိတော့ဘူး၊ ကြွေကျလို့ ကုန်သလောက်ဖြစ်နေပြီ။”
မဟာဝိဇယဘုရား ဂေါပကအဖွဲ့က စစ်အာဏာရှင်သမ္မတ လက်ထက်မှာ နိုင်ငံအေးချမ်းသာယာပြီ ဆိုတဲ့ အတိတ်နိမိတ်ကြောင့် ညောင်ရွက်တွေ ရွှေရောင်အဖြစ် ပြောင်းသွားကြောင်း ပုံဖော်တာ ဖြစ်တယ်လို့ သတင်းအရင်းအမြစ်က ဆက်ပြောပါတယ်။
ညောင်ရွက်တွေ ဝါခြင်းမှာ ဇီဝကမ္မဖြစ်စဥ်တခုဖြစ်ပြီး သစ်ပင်တိုင်း နွေရာသီမှာ ရွက်ဟောင်းကြွေပြီး ရွက်သစ်လဲဖို့ အရွက်တွေ ဝါလာတာလို့ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းလုပ်သူတယောက်က ပြောပါတယ်။
“ညောင်ပင်ဆိုတာ အမြဲစိမ်းတာ မှန်တယ်။ ဒါပေမဲ့ သက်တမ်းကုန်လို့ ရွက်ဟောင်းကြွေခါနီးရင် အရွက်တွေက အစိမ်းရောင်ကနေ အဝါရောင်ဘက်ကို သန်းသွားတယ်။ ပြီးရင် ဝါရိပြီး ကြွေသွားရော။ နောက်တခုက ရေဓာတ်အပြည့်အဝ မရရင်လည်း အရွက်တွေဝါတယ်။ ဘက်တီးရီးယားပိုးကြောင့် အရွက်တွေဝါပြီး တွန့်လိမ်ကုန်တယ်။ အသိဉာဏ်အားနည်းတဲ့ သူတွေအတွက်တော့ ထူးခြားနေမှာပေါ့။ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်နေတဲ့သူတွေအတွက် ဒါက ထူးခြားမှုမဟုတ်ဘူး။ ဇီဝကမ္မဖြစ်စဥ်တခုပဲဖြစ်တယ်။”
အဆိုပါ ညောင်ပင်မှာ ၁၉၈၄ ခုနှစ် မေ ၁၄ ရက်က သီရိလင်္ကာနိုင်ငံမှ ယူဆောင်လာပြီး မဟာဝိဇယဘုရားမှာ စိုက်ထားရာ သက်တမ်းမှာ ၄၂ နှစ် ကြာပြီဖြစ်ကြောင်း ဂေါပကအဖွဲ့က သာသနာရေးဦးစီးဌာနကို ပေးပို့တဲ့မှတ်တမ်းမှာ တွေ့ရပါတယ်။
Photo: မဟာဝိဇယဂေါပကအဖွဲ့
