အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က အီရန်နိုင်ငံအနေဖြင့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ၄၈ နာရီအတွင်း အပြည့်အဝ ပြန်မဖွင့်ပေးပါက အီရန်၏ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများကို “ချေမှုန်းပစ်မည်” ဟု စနေနေ့ (မတ်လ ၂၁ ရက်) တွင် ခြိမ်းခြောက်ပြောကြားလိုက်ပြီး စစ်ပွဲအရှိန် “လျှော့ချတော့မည်” ဟု ပြောကြားခဲ့ပြီး တရက်အကြာတွင်ပင် စစ်ရေးအခြေအနေကို ရုတ်တရက် အရှိန်မြှင့်တင်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။
“အီရန်အနေနဲ့ အခုအချိန်ကစပြီး ၄၈ နာရီအတွင်း ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ခြိမ်းခြောက်မှုကင်းကင်းနဲ့ အပြည့်အဝ ပြန်ဖွင့်မပေးဘူးဆိုရင် အမေရိကန်ဟာ အီရန်ရဲ့ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံအသီးသီးကို အကြီးဆုံးတခုကနေ စပြီးတော့ တိုက်ခိုက်ချေမှုန်းပစ်မှာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ထရမ့်က လူမှုကွန်ရက်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။
အီရန်၏ တိုက်ခိုက်မှုတခုကြောင့် အစ္စရေး၏ နျူကလီးယားစခန်းနှင့် မလှမ်းမကမ်းတွင် လူပေါင်းများစွာ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီးနောက် အီရန်တပ်ဖွဲ့များသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ကျော်လွန်၍ တိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်းရှိသော တာဝေးပစ်ဒုံးကျည်များကို ပထမဆုံးအကြိမ် ပစ်ခတ်ခဲ့ကြောင်း အစ္စရေးအရာရှိများက ပြောကြားခဲ့သည်။
အီရန်သည် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာအတွင်းရှိ အမေရိကန်-ဗြိတိန် စစ်အခြေစိုက်စခန်းဖြစ်သော ဒီယေဂိုဂါစီယာ (Diego Garcia) အားပစ်မှတ်ထား၍ ကီလိုမီတာ ၄,၀၀၀ အကွာအဝေးထိ ရောက်ရှိနိုင်သော ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည် နှစ်စင်း ပစ်ခတ်ခဲ့ကြောင်း အစ္စရေးစစ်ဦးစီးချုပ် အီယယ်လ်ဇမီရ်က ပြောကြားခဲ့သည်။ အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့က အီရန်ကို ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်တွင် စတင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း အီရန်မှ တာဝေးပစ်ဒုံးကျည်များကို အသုံးပြုခြင်းမှာ “ပထမဆုံးအကြိမ်” ဖြစ်ကြောင်း အစ္စရေးစစ်တပ်က ဆိုသည်။
“ဒီဒုံးကျည်တွေဟာ အစ္စရေးကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ရည်ရွယ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ သူတို့ရဲ့ ပစ်ခတ်နိုင်တဲ့ အကွာအဝေးဟာ ဘာလင်၊ ပဲရစ်နဲ့ ရောမမြို့တွေလို ဥရောပမြို့တော်တွေအထိ ရောက်ရှိနိုင်ပြီး အဲဒီမြို့တွေအားလုံးဟာ တိုက်ရိုက်ခြိမ်းခြောက်မှုအောက်မှာ ရှိနေပါတယ်” ဟု ဇမီရ်က ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။
အီရန်ဒုံးကျည်စခန်းများကို တိုက်ခိုက်ရန် ဗြိတိန်စစ်အခြေစိုက်စခန်းများကို အသုံးပြုခွင့်ပေးကြောင်း ဗြိတိန်အစိုးရက သောကြာနေ့တွင် အမေရိကန်ကို တရားဝင်ခွင့်ပြုချက် မပေးမီကပင် အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဗြိတိန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနမှ သတင်းမြစ်တခုက ပြောကြားခဲ့သည်။
အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့ တိုက်ခိုက်မှု စတင်ခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း အီရန်နိုင်ငံတွင် လူပေါင်း ၂,၀၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ အစ္စရေးနိုင်ငံတွင်မူ စစ်ပွဲစတင်ကတည်းက အီရန်၏ တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် လူ ၁၅ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။
စနေနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် အီရန်ဒုံးကျည်များသည် အစ္စရေးတောင်ပိုင်းရှိ ဒီမိုနာနှင့် အာရဒ်မြို့များကို ထိမှန်ခဲ့ပြီး ကလေးငယ်များအပါအဝင် လူပေါင်းများစွာ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ အစ္စလာမ္မစ်တော်လှန်ရေး အစောင့်တပ်ဖွဲ့က အစ္စရေးတောင်ပိုင်းရှိ “စစ်ရေးအဆောက်အအုံများ” နှင့် လုံခြုံရေးဗဟိုဌာနများကို ပစ်မှတ်ထားတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း တနင်္ဂနွေနေ့အစောပိုင်းတွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
အစ္စရေးစစ်တပ်ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဗိုလ်မှူးချုပ် အက်ဖီဒက်ဖရင်က နိုင်ငံ၏ လေကြောင်းကာကွယ်ရေးစနစ်များ အလုပ်လုပ်နေသော်လည်း အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှုများကို ကြားဖြတ်မဟန့်တားနိုင်ခဲ့ကြောင်း X လူမှုကွန်ရက်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။ “ဒီဖြစ်စဉ်ကို ကျွန်တော်တို့ စုံစမ်းစစ်ဆေးသွားမှာဖြစ်ပြီး သင်ခန်းစာယူသွားမှာပါ” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။
အစ္စရေး၏ လျှို့ဝှက်နျူကလီးယားဓာတ်ပေါင်းဖိုသည် ဒီမိုနာမြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၁၃ ကီလိုမီတာခန့်တွင် တည်ရှိသည်။ အဆိုပါ မြို့နှစ်မြို့လုံးသည် နိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးလေတပ်စခန်းများထဲမှ တခုဖြစ်သော Nevatim လေတပ်စခန်းအပါအဝင် စစ်ရေးနယ်မြေများစွာနှင့် နီးကပ်စွာ တည်ရှိနေသည်။
“ကျွန်တော်တို့ဟာ ရန်သူတွေကို စစ်မျက်နှာအားလုံးမှာ ဆက်လက်တိုက်ခိုက်သွားဖို့ ဆုံးဖြတ်ထားပါတယ်” ဟု အာရဒ်မြို့ တိုက်ခိုက်ခံရပြီးနောက် အစ္စရေးဝန်ကြီးချုပ် ဘင်ဂျမင် နေတန်ယာဟု ပြောသည်။
